Fransa, Kaşıkçı Cinayeti İçin Yargıç Atadı

İstanbul'daki Suudi Arabistan Başkonsolosluğu'nda Ekim 2018'de öldürülen Cemal Kaşıkçı'nın cinayetini soruşturması için Fransa'da bir yargıç görevlendirildi.

Karar 16 Mayıs'ta Fransa'nın terörle mücadele savcılığı tarafından duyuruldu.

Soruşturma işkence ve zorla kaybetme suçlamalarını içeriyor.

Kaşıkçı cinayeti hakkında Türkiye'de de bir dava açılmış fakat Türkiye'nin Suudi Arabistan'la anlaşmasının ardından dava dosyası 2022'de Riyad'a devredilmiş ve bu adım insan hakları savunucuları tarafından sert bir şekilde eleştirilmişti.

Fransa'daki yeni soruşturma ise aralarında Sınır Tanımayan Gazeteciler'in (RSF) de bulunduğu insan hakları örgütlerinin başvuruları sonucunda başlatıldı.

Örgütlerin başvuruları başta kabul edilmemiş fakat 11 Mayıs'ta Paris'te istinaf mahkemesi, dosyanın kabul edilebilir olduğuna karar vermişti.

16 Mayıs'ta ise soruşturmayı yürütmesi için bir yargıç atandı.

Reuters'ın aktardığına göre Fransız yasaları ülke dışında işlenmiş bazı ciddi suçlar hakkında soruşturma açılmasına izin veriyor fakat yargılama genellikle sanığın Fransa'ya gitmesi durumunda başlayabiliyor.

İnsan hakları örgütleri de bu yasal süreci Selman'ın Temmuz 2022'deki Fransa ziyareti sırasında başlatmıştı.

Cinayetin ardından ABD istihbaratı, cinayet emrinin Suudi Arabistan Veliaht Prensi Muhammed bin Selman tarafından verildiği sonucuna varmıştı.

Prens Selman ise cinayet emri vermediğini savunmuştu.

Kaşıkçı cinayeti daha önce başka bir dosyayla da Fransız yargısına girmişti.

Kaşıkçı'nın eşi Hana Elatr, Suudi Arabistan'ın İsrail yapımı bir casus yazılım kullanarak telefonlarına sızdığı gerekçesiyle Fransa'da suç duyurusunda bulunmuştu.

AFP'ye konuşan Elatr'ın avukatları, olayın Elatr'ın bir havayolunda hostes olarak çalışırken uçtuğu Fransa'da gerçekleştiğini söyledi.

Suç duyurusu dosyasına göre Kanada'daki Toronto Üniversitesi'nde bulunan araştırma birimi Citizen Lab, Elatr'ın iki telefonunda da Pegasus yazılımını tespit etti, bunun Nisan 2018'de gerçekleştiğini ve Suudi Arabistan'ın müttefiki Birleşik Arap Emirlikleri'nde havalimanında gözaltına alınmasıyla aynı dönemde olduğunu söyledi.

AFP'ye ortak bir açıklama yapan avukatlar William Bourdon ve Vincent Brengarth, Elatr'ın telefonuna sızılmasıyla cinayete giden adımlar arasında bağlantı olmamasının imkansız olduğunu öne sürdü.

Suç duyurusunda şikayetçi olunan taraf belirtilmemişti.

Cemal Kaşıkçı kimdir?

Cemal Kaşıkçı 13 Ekim 1958'de Suudi Arabistan'ın Medine kentinde dünyaya geldi. 1985 yılında ABD'deki Indiana State University'den mezun olan Kaşıkçı, sonrasında ülkesine dönerek gazetecilik yapmaya başladı.

1991 - 1999 yılları arasında Al Madina gazetesinin yazı işleri müdürlüğü ve genel yayın yönetmenliği vekilliği yapan Kaşıkçı, bu süreçte Afganistan gibi ülkelerden haberler geçti, 1987-95 yılları arasında eski El Kaide lideri Usame bin Ladin ile Afganistan ve Sudan'da söyleşiler yaptı.

Daha sonra İngilizce yayın yapan Arab News'in başında dört yıl çalışan Kaşıkçı, buradan geçtiği Al Watan'ın yazı işleri müdürlüğünde 52 gün görev yapabildi, gazetede ülkedeki dini yapıyı eleştiren yazıların çıkması üzerine görevden alındı.

Bunun üzerine ülkeyi terk eden Kaşıkçı, İngiltere ve ABD'de Suudi Arabistan Büyükelçiliği yapan Prens Türki al Faysal'ın danışmanlığına getirildi. 2008 yılında tekrardan Al Watan'ın yazı işleri müdürlüğüne getirildi ve 2010 yılında gazetede yayınlanan eleştirel yazılar nedeniyle bir kere daha görevden alındı.

Suudi gazeteci, radikal İslam'ın önüne geçebilmek için ülkedeki din eğitiminin gözden geçirilmesi gerektiğini, din eğitiminin yalnızca dini okullarda verilmesini, çocuklara bir dinin empoze edilmemesi gerektiğini savunuyordu.