CHP ve Yeni Parti, İzmir Meclisinde HABAŞ'ta ölen 19 işçi için tepki gösterdi

(İZMİR)- İzmir Büyükşehir Belediye Meclisi Kasım ayı olağan ikinci oturumu gerçekleştirildi. Mecliste söz alan Yeni Parti Grup Başkanvekili Yağmur Yurdakul Özkan ve CHP Grup Sözcüsü Banu Gençkan yaşanan olaya tepki gösterdi.

İzmir'in Aliağa ilçesinde bulunan HABAŞ Demir Çelik Fabrikası'nda meydana gelen ve 19 işçinin hayatını kaybetmesine neden olan patlama İzmir Büyükşehir Belediye Meclisi'nde gündeme geldi. Oturumda söz alan Yeni Parti Grup Başkanvekili Yağmur Yurdakul Özkan ve CHP Grup Sözcüsü Banu Gençkan yaşanan olayın aydınlatılmasını istedi.

"30 İLÇENİN BÜTÇESİ HABAŞ'IN BÜTÇESİNE ULAŞAMIYOR"

CHP Grup Sözcüsü Gençkan ""Aliağa ilçemizde, HABAŞ'ta yaşanan bir olay var; vefat eden işçi sayısı 19'a çıktı. Burada elbette ki birçok soru var. Bu durum sürdürülebilirlik raporlarında da ifade edilmiş. Raporlarda, kendi kayıtlı işçilerindeki kazaların yılda yüzde 56, taşeron işçilerindeki kazaların ise yüzde 118 artış gösterdiği belirtilmiş. HABAŞ'ın geçtiğimiz yıllardaki cirosu ve satış rakamları 145 milyar lira; devletten de yaklaşık 18 milyar lira teşvik almış. Biz burada 30 ilçenin bütçesini görüşüyoruz. 30 ilçenin bütçesini topladığımızda bile HABAŞ'ın 145 milyar liralık bütçesine ulaşamıyoruz. Dolayısıyla bu büyük bir facia. 21 Ekim'de bir işçi ölmüş, 5 Kasım'da bir başkası ölmüş ve bu sayı artarak gelmiş. Aliağa gibi sanayinin ağır olduğu, gemi söküm yerlerinin çok fazla bulunduğu bölgelerde bu durumlar orada yaşayanlara veya iş yeri olanlara doğal gelebilir; ama bizler bu durumu normalleştirmiyoruz çünkü insan hayatından bahsediyoruz. Bu tip olaylar vuku bulduğunda 'Yardım kampanyalarıyla kişilerin ailelerine merhem oluruz' gibi düşüncelerle asla yola çıkılmaması gerektiğini söylüyorum. Bir yurttaş ve vatandaş olarak; denetim mekanizmasının ve İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu'nun en ağır şekilde uygulanmasını, Büyükşehir Belediyesi'ne ve ilçe belediyelerine düşen sorumlulukların artık eksiksiz yerine getirilmesini talep ediyorum.

Bu bölgede, HABAŞ'ta Metal-İş Sendikası sendikal faaliyet yürütüyor ve burada 20'ye yakın taşeron firma var. Sendikanın girdiği bir yerde taşeron firmaya bağlı çalışan işçilerin olması ne kadar doğru? İşçiler vincin ayaklarında bir sallantı olduğunu söylemişler, iş sağlığı ve güvenliği uzmanları da bununla ilgili raporlar sunmuşlar. Bu durum ortadayken sadece 'bütçe, imkanlar' vesaire diyerek bunların önüne geçilemez. Eğer orada bir sendika vardıysa ve bu ağır şartlar altındaysa, sendika niye iş bırakma eylemine gitmemiştir? Bunları bir vatandaş olarak sormak isterim. Konuyu daha fazla uzatmak istemiyorum çünkü gerçekten hassas bir durum. Ancak bu işler, bir sel veya deprem felaketindeki gibi para toplayıp geride kalan ailelerin yaralarına merhem olalım denilerek geçiştirilemez. Çünkü hayatını kaybeden makine mühendisinin babası, 'Ben çocuğumu garsonluk yaparak okuttum' diyor. Şimdi burada en ağır tedbirler neyse; belediyelerin, bakanlıkların, ilgili denetleyici ve düzenleyici kuruluşların mutlak suretle bunları alması gerekiyor. Bunların artık bir sonu olmalı, normal hayatımızın rutini haline gelmemeli. İnsan yaşamının değerli ve önemli olduğunu bir kere daha ifade edelim. Geride kalan ailelerine başsağlığı diliyor, hayatını kaybeden işçi kardeşlerimize Allah'tan rahmet diliyorum."

"İŞÇİ MEZARLIĞINA DÖNEN HABAŞ'LARA DAHA NE KADAR MÜSAADE EDİLECEK?"

Yeni Parti Grup Başkanvekili Yağmur Yurdakul Özkan, konuyla ilgili şunları söyledi:

"19 kişi burada hayatını kaybetti. Toprakları bol olsun. Ama insanlar yakınlarının cenazesini bir fabrika önünde aradılar. Bir hastane önüne koşturdular. Derken insanlara birkaç saat sonra DNA tespiti yapamıyoruz. Gelin DNA örneği verin. Yani şuraya gitti konu: 'eriyerek yok oldular' denildi o ailelere. Bir iki saat içerisinde daha cenazenin nerede olduğunu bilmiyorlarken. Sonra bir işçi çıktı hastanenin önünde tüm duygularıyla tüm yaşadıklarını sadelikle samimiyetle dile getirdi.

Dedi ki burada haftalardır bir şeyler oluyor diye bağırıyoruz kimse duymuyor. Yetişin ölüyoruz diye bağırıyoruz kimse duymuyor. 5 Kasım'da da bir ölüm olmuştu. 21 Ekim'de de bir ölüm oldu lakin gelin bir önlem alın dedik. Bizi duymadı dediler. Bunu diyen işçi gözaltına alını sesini duyurmaya çalışan işçi sonrasında serbest kalmış. Sonra hepimiz biliyoruz. Şevval Özçelik var. 25 yaşındaki makine mühendisi Kaan Özçelik'in kız kardeşi. Ne dedi? Şevval Özçelik. Biz dedi ölülerin listesini ararken bizimle dalga geçtiler. Bir türlü ölülerin listesi doğru düzgün bize ulaşmadı. Bizden aşırı güçlüler. Medyayı da yönetiyorlar. Derdimizi yayamıyoruz dedi. Ağabeyinin ilk kaza geçirişi değildi zaten. Daha önce de bunu yaşadık. Ancak dile getiremeyecek kadar korktuk. O zaman da sustuk. Ama şimdi dedi ki kimse ağabeyinin yanmış saçıyla yetinmesin diye ben adalet arayacağım tek başıma dedi. Neden böyle dedi? Tek başına aradığını neden düşünüyor? Bunun üzerinde durmamız gerekiyor. Sonra ardından bir yayın yasakları geldi. Sonra cenaze törenlerine katıldık. Tabutların başında HABAŞ'ın çelenkleri vardı. Şevval çok haklıydı. İnsanlarla dalga geçiyorlardı.

Az önce sürdürülebilirlik raporlarından bahsedildi. Ağır yaralı iş kazalarının iki kat arttığı, eğitimlerin düştüğü, çalışma saatlerinin çok çok daha üzerine kat ve kat üzerine çıkılan şirket tüm bunları yaparken bir de marifetmiş gibi cenazelerine çelenkleri yolladı. Sonra tabii en yetkili kişiden bu konuda bir şeyler bekleniyor. Sayın Bakan gelmişti buraya. Şöyle bir açıklama yaptı.

Çok talihsiz buluyorum. Rehberlik teftiş başkanlığı daha önce ciddi sıkıntıların yaşanmadığını belirtmiş ancak yaşanan iş kazası ciddi sıkıntıya sebep oldu dedi. Yıllardır ne ölümler yaşandığını artık haber kanalları diye sıraladı. Burada tedbirlerin yeterli olduğunu, sıkıntılarının yaşanmadığını bildirmiş rehberlik teftiş başkanlığı. Ancak bu ölümler biraz sıkıntı yaratmış. Bu arada Yönetim Kurulu Başkanı Mehmet Rüştü Başaram iş güvenliği önlemlerinden tasarruf edip medyada görülen özel marka araçlarını alırken sanırım bunları gözü görmemiş olacak ki kendisi ev hapsine mahkum edildi. Hangi vidasında, hangi yalısında bu acıya katlanacak bilmiyoruz. Derken bu sabah iş yerine gitti işçiler. Şöyle bir talimatla karşılaşmışlar. Talimatın yalan olup olmadığı araştırılsın tabii. Şöyle yazıyormuş. Ev hapsindeki sayın başaranın talimatıdır. Telefonlar güvenlikteki kutulara bırakılacak. Teslim etmeyen de turnikelerden geçip işe başlamayacak. Şimdi bakın. Daha patlama olanı dört gün olmuş. iş yerinde çalışmaya devam edilmiş. Patlamanın neden gerçekleştiğiyle ilgili doğru düzgün bilgi verilmemiş. Oraya makine mühendisleri odasından temsilciler gitmiş içeri alınmamış. Bir günlük işçi hangi eğitimle kazan dairesine indirildi de kazan temizliği yaptırıldı.

Hiçbir bilgi verilmemiş. O kişi hayatını yitirdi. Günlerce mecliste bu konu araştırılsın diye kavga eden vekillere karşı çıkmış AK Parti ve MHP vekilleri. Bugün işçileri daha dördüncü günde çalıştırıp bir de elindeki telefonları alıp içeride neyi gizlemeyi hedefliyorlar? Biz merak ediyoruz. Bunu bir tek biz de merak etmedik. Pekala bu olay yaşanınca işçiler sabah toplandılar ve bunu dile getirdiler. Dediler ki biz iş sağlığı güvenliğe önlemleri alınana kadar bu iş yerine girmekten korkuyoruz, hayatımızdan endişe ediyoruz. Daha başımıza nasıl bir felaket gelebilir? Sonra dediler ki bağımsız kurumlar tarafından bu fabrika denetlensin. Eğer evet iş yeri güvenliği önlemleri tamamlanmıştır denilirse biz işimize başlayalım. Lakin bu da bizim kusurumuzdan değil de ücretli izin verilsin. Ve beş gün bir zahmet yas ilan edilsin de bırakın da arkadaşlarımızın yasını yaşayabilelim dediler. Lakin bilmiyorum doğru mu? Doğruysa fecahat bir konu. Bunlar yapılırken işçilerin ve oradaki bazı gazetecilerin gözaltına alınmaya çalışıldığını ve hatta alındığını duydum.

Bu gerçekse derhal işçileri serbest bırakın. Çünkü 19 kişi feci şekilde can verdim. Çok büyük insanlar biz sesimizi duyuramıyoruz diyen Şevval'in sesini kim duyacak? Biz burada duymak zorundayız. İnsanca yaşamak istiyoruz diye toplandı sabah işçiler ve sadece bundan bahsettiler. Bu işçilerin sesini kim duyacak? Sesini duyma yöntemi gözaltına almak mıdır ve bunlara ne zaman yeter denecek sormak zorundayız.

İşçi mezarlığına dönen HABAŞ'lara daha ne kadar müsaade edilecek? Bunu tekrar tekrar birbirinize kendimize sormak zorundayız. İşçilerin, Şevval'in, gidip giden ağabeyinin hatta her gün canına kıyılan kadınların ve MESEM'ler de ölen çocukların sesini kim duyacak? Kim koruyacak geride kalanları? Şimdi bugün geride kalanlar yaşamak için seslerini duyurmaya çalışıyorlar. Geride kalanları kim duyacak? Ne diyorum biliyor musunuz? Aslında bu düzenin canı cehenneme. Canı cehenneme rahat uyuyanın kapısını kapatanın perdesini örtenin. Canı cehenneme başkasının yangını ile evini ısıtanın yemeğini pişirenin. Tekrar ediyorum. Eğer duyduklarımız doğruysa bunca facia yaşamış daha arkadaşlarının yasını tutamamış o işçiler gözaltına alındıysa lütfen derhal serbest bırakın"