Teb: İlaçta Tasarruf Sağlığımızdan Tasarruf Demektir

Türk Eczacıları Birliği (TEB), ilaçta tasarrufun, sağlıktan tasarruf anlamına geldiğini belirterek, "Hem sağlık risklerinin ortadan kaldırılması korunması hem de sürdürülebilir bir ilaç ve eczacılık hizmeti için ilaç politikalarının gözden geçirilmesi, ilaç harcamalarına ayrılan kalemin toplumsal faydayı artıracak ve eşitliği sağlayacak şekilde yeniden yapılandırılması elzemdir" açıklamasında bulundu.

TEB'den yapılan açıklamada, sağlık ve ilaç harcamalarının, son yıllarda Türkiye'de ana gündem maddelerinden biri haline geldiği kaydedildi. Hem sağlığın özelleştirilmesi yönündeki politik tercihlerin hem de küresel ekonominin bütçe üzerinde yarattığı baskının, sağlık harcamalarını tasarruf tedbirlerinin odağı haline soktuğuna dikkat çekilen açıklamada, şöyle denildi:

"Ülkemizde de artan sağlık harcamalarını kontrol altına almak gerekçesiyle giderek daha sert tasarruf tedbirlerine başvurulmaktadır. Ezberci bir bakış açısıyla tasarruf tedbirleri adına ilk akla gelen ise ne yazık ki ilaç harcamaları olmaktadır. Türkiye'de hekime ulaşım sıklığı artmış, OECD ortalamasının üzerine çıkmıştır. Ancak hastalar halen birinci basamağı etkin kullanmamakta, ikinci ve üçüncü basamak kuruluşlara gitmeyi tercih etmektedir. Bu da tedavi maliyetlerini artırmaktadır. Sağlığa ayrılan payın görece düşük olduğu bir ülke olan Türkiye'de ilaca ayrılan payı bunun belirli bir yüzdesini geçmeyecek şekilde ayarlamaya çalışınca ilaç fiyatları sürekli baskılanmakta, Türkiye şu anda Avrupa ülkelerinin en ucuz ilacını bulundurmaktadır. Yine ilaç harcamalarının kamu kurumları üzerindeki baskısını azaltmak için cepten harcamalar sürekli artırılmaktadır. Bu rakamın ilaca erişimde eşitlik ilkesini bozacak şekilde büyümesinden, toplum sağlığının bozulmasından endişe etmemiz gerekir. Sağlık harcamalarındaki azalmaya rağmen hizmete erişimin kolaylaşmış olması sağlık hizmetlerinde memnuniyet artışına neden olmaktadır. Söz konusu memnuniyet artışı; ücretleri düşürülen sağlık işgücünün performans kriterlerine göre daha uzun süreler çalıştırılması ve sağlıkta işgücü maliyetlerini azaltan taşeronlaşma pahasına gerçekleşmektedir."

-"İLAÇ TEMİNİNDE YAŞANAN PROBLEMLER TOPLUM SAĞLIĞINI TEHLİKEYE ATIYOR"-

Ülke nüfusunun yaşlanması, kronik hastalıkların artması, sağlık kuruluşlarına ve hekime ulaşımın kolaylaşması doğallığında kişi başına ilaç harcamalarının kendiliğinden yükseldiği dile getirilen açıklamada, şu ifadeler yer aldı:

"Burada önemli olan husus, sağlığa ayrılan kaynakların ne kadarının sağlık hakkını gerçekleştirecek biçimde topluma döndüğü, söz konusu kaynakların temini ve kullanılmasında eşit davranılıp davranılmadığıdır. İlaç maliyetlerini sürekli biçimde kontrol atında tutma amacına odaklanmak hem sağlık harcamaların öncelikli sağlık harcamalarını bir sosyal hak olarak yaygınlaştırmak iddiasıyla çelişir hem de sosyal devlet olmanın zorunlu koşulu olan sağlık hakkına erişimin içeriğinin zamanla boşalmasına sebep olur. Sağlık ve sosyal güvenlik bütçesindeki açıkları kapatmak amacıyla uygulamaya konulan, ilaç fiyatlarını baskılamaya yönelik düzenlemeler, paydaşların katılımı olmadan alınan kararlar ilaç ve eczacılık alanını olumsuz etkilemektedir. Sağlık hizmetlerinde ve ilaç temininde yaşanan problemler toplum sağlığını doğrudan doğruya tehlikeye atmaktadır. İlaca ayrılan bütçenin azalması ilacın üretimi ve ithali noktasında sorunlar doğurmakta; ilacın bulunabilirliği ve alınabilirliği giderek zorlaşmakta hatta ilaç kıtlığı olgusu ile karşı karşıya kalınmaktadır. Bu durum hastaların ilaca erişememesi anlamına gelmektedir. Yaşamsal önemdeki kanser, böbrek, kalp hastaları bakımından ilaca erişememe durumu geri dönülmez sonuçlar yaratacaktır. Hem sağlık risklerinin ortadan kaldırılması korunması hem de sürdürülebilir bir ilaç ve eczacılık hizmeti için ilaç politikalarının gözden geçirilmesi, ilaç harcamalarına ayrılan kalemin toplumsal faydayı artıracak ve eşitliği sağlayacak şekilde yeniden yapılandırılması elzemdir."