Uluslararası Atom Enerjisi Ajansı Toplantısı

Uluslararası Atom Enerjisi Ajansı (UAEA) Yönetim Kurulu olağan toplantısı açılış oturumunda konuşan UAEA Genel Direktörü Yukiya Amano, İran'a nükleer tesislerde ani denetimler öngören ek protokolü imzalaması ve Parçin tesislerini denetime açması çağrısını yineledi.

Uluslararası Atom Enerjisi Ajansı (UAEA) yönetim kurulu olağan toplantısı Ajansın Viyana'daki merkezinde başladı. UAEA Genel Direktörü Yukiya Amano, toplantının açılış oturumunda İran'ın nükleer programına ilişkin hazırladığı ve bir süre önce Yönetim Kurulu üyesi ülkelerin heyet başkanlarına gönderdiği raporu sözlü olarak sundu. İran'ın, BM Güvenlik Konseyi ile UAEA kararlarına rağmen uranyum zenginleştirme faaliyetlerini aralıksız sürdürdüğünü belirten Amano, "Denetim yapabildikleri zenginleştirme tesislerinde yüzde 5 ve yüzde 20 oranındaki zenginleştirilmiş uranyum miktarında artış olduğunun saptandığını" bildirdi.

Amano, İran'ın nükleer programının askeri boyutuna ilişkin iddiaları açıklığa kavuşturamadıklarını ifade ederek, Parçin tesisine giriş izni alamadıkları için tesiste nükleer bomba üretimine yönelik iddiaların doğruluğunu ortaya çıkaramadıklarını kaydetti. İran'ın nükleer programının askeri boyutuna ilişkin önemli bilgilere sahip olduklarını anlatan Amano, Tahran yönetiminin Ajansın konuyla ilgili kaygılarını paylaşmadığını ve iddiaları reddettiğini söyledi.

Amano, Ajans müfettişlerinin giremediği Parçin nükleer tesisinde İran'ın temizlik faaliyetlerinde bulunduğunun daha önce belirtildiğini anımsatarak, tesisteki faaliyetlerden kaygı duyduklarını kayedetti. İran'ın yeni kuracağını açıkladığı nükleer tesisler hakkında Ajansı bilgilendirmediğini de belirten Amano, İran ile UAEA arasında devam eden "Biçimlendirilmiş Yaklaşım Dökümanına" ilişkin görüşmelerde anlaşma sağlanamadığı için nükleer tesislerdeki askeri faaliyetlere ilişkin iddiaların açıklığa kavuşturulamadığını bildirdi.

İran yönetimine Ajans ile şeffaf işbirliği yapması çağrısını yineleyen Amano, İran'dan, Nükleer Silahların Yayılmasının Önlenmesi Antlaşması'nın (NPT) ani denetimleri ön gören ek protokülü onaylamasını talep etti. Amano, İran'ın ek protokolü onaylamaması nedeniyle Ajans müfettişlerinin nükleer tesislerde görevlerini tam olarak yapamadıklarını kaydetti.

İran'ın nükleer programına ilişkin Amano'nun hazırladığı son raporun toplantının bundan sonraki oturumlarında Yönetim Kurulu üyelerinin tartışmasına sunulacağı ve üye ülkelerin rapora ilişkin sözlü beyanlarda bulunacakları bildirildi. İran'daki cumhurbaşkanlığı seçim sürecine işaret eden diplomatik kaynaklar, toplantıda İran'ın nükleer programına ilişkin üye ülkelerin yeni bir karar tasarısı sunmasının beklenmediğini belirttiler.

Toplantının 7 Haziran'da sona ermesi bekleniyor. - Ankara