Yemen'de Husi-Suudi Çatışması Tırmanıyor

(ANKARA) - Yemen'de Husilerin kontrolündeki Sana Uluslararası Havalimanı, Suudi Arabistan destekli Aden hükümetine bağlı güçlerin saldırısına hedef oldu. Husiler, İran'dan gelen sivil uçağın inişini engellemeyi amaçlayan saldırının uluslararası hukuku ihlal ettiğini savunurken, Aden, İran uçağının Yemen hava sahasını ihlal ettiğini öne sürdü. Olayın ardından Husiler, Suudi Arabistan'daki hedeflere füze ve İHA saldırısı düzenlediklerini açıkladı.

Suudi Arabistan destekli Aden hükümetine bağlı güçler, pazartesi günü İran'dan gelen ve Husi heyetini taşıdığı belirtilen uçağın Sana'ya inişini engellemek amacıyla havalimanının pistini vurdu.

Aden hükümeti yaptığı açıklamada, "İran rejiminin desteklediği Husi milisleri, Yemen ulusal hava yolu şirketine ait uçakların başkent Sana'daki havalimanına inişini engelledi ve İran uçağının Yemen hava sahasını ihlal etmesinde ısrar etti. Bu nedenle havalimanının pisti hedef alındı" ifadelerini kullandı.

Aden hükümetine bağlı Savunma Bakanlığı da saldırı öncesinde sivillere, havalimanı çalışanlarına, diplomatik temsilciliklere ve insani yardım kuruluşlarına havalimanı ve çevresini ikinci bir duyuruya kadar tahliye etmeleri çağrısında bulundu.

İRAN UÇAĞI HUDEYDE'YE İNDİ

Günün ilerleyen saatlerinde Husiler, Tahran'dan dönen heyeti taşıyan İran uçağının Kızıldeniz kıyısındaki Husilerin kontrolündeki Hudeyde kentine güvenli şekilde indiğini duyurdu.

Husilere ait El-Mesire televizyonu, Sana hükümetinin Ulaştırma Bakanının, "İran uçağı, resmi Yemen heyetiyle birlikte tedavi gören hastaları ve mahsur kalan vatandaşları taşıyarak ülke topraklarına indi" açıklamasını aktardı.

HUSİLERDEN MİSİLLEME TEHDİDİ

Husilerin kontrolündeki Sana yönetimi, saldırının arkasında Suudi Arabistan'ın bulunduğunu öne sürerek misillemede bulunacaklarını açıkladı. Husilerin askeri sözcüsü Yahya Seri, "Bu saldırı karşılıksız ve cezasız kalmayacak" dedi.

İran da saldırıyı kınadı. Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü İsmail Bakei, devlet haber ajansı IRNA'ya yaptığı açıklamada saldırının "uluslararası hukukun, Birleşmiş Milletler Şartı'nın ve Yemen'in egemenliği ile toprak bütünlüğünün açık ihlali" olduğunu söyledi. Suudi Arabistan makamları ise saldırılarla ilgili henüz resmi bir açıklama yapmadı.

HUSİLER: ABHA HAVALIMANI'NI HEDEF ALDIK

Akşam saatlerinde Suudi Arabistan öncülüğünde Aden hükümetini destekleyen askeri koalisyon, Husiler tarafından ülkenin güneyine fırlatılan balistik füzelerin hava savunma sistemleri tarafından engellendiğini açıkladı.

Koalisyon Sözcüsü Turki el-Maliki, "Hava savunma sistemleri, Husi güçleri tarafından ülkenin güneyine yöneltilen balistik füze tehdidini başarıyla önledi" dedi.

Bunun ardından Husiler, Suudi Arabistan'ın güneyindeki Abha Uluslararası Havalimanı'nı balistik füzeler ve insansız hava araçlarıyla (İHA) hedef aldıklarını duyurdu.

Husiler'in askeri sözcüsü Yahya Seri ayrıca, Sana Uluslararası Havalimanı'na yönelik abluka kaldırılıncaya kadar tüm hava yolu şirketlerine Suudi Arabistan hava sahasını kullanmamaları çağrısında bulundu.

BM'DEN GERİLİMİ DÜŞÜRME ÇAĞRISI

BM Yemen Özel Temsilcisi Hans Grundberg ise tüm taraflara itidal çağrısı yaparak, ofisinin gerilimin tırmanmasını önlemek amacıyla taraflarla temas halinde olduğunu belirtti. Grundberg, "Tarafları gerilimi düşürmeye ve Yemen'de yeni bir şiddet döngüsünü tetikleyebilecek her türlü adımdan kaçınmaya çağırıyoruz." dedi.

Yemen'de siyasi kriz, 2012 yılında Arap Baharı sonrası geçiş sürecinde derinleşti. Yaklaşık 34 yıl Yemen'i yöneten Ali Abdullah Salih, 2011'de Arap Baharı protestolarının ardından Körfez İşbirliği Konseyi'nin (GCC) arabuluculuğunda hazırlanan geçiş planı kapsamında görevini yardımcısı ABD Rabbuh Mansur Hadi'ye devretmeyi kabul etti. Hadi, 2012'de düzenlenen tek adaylı geçiş dönemi seçiminde cumhurbaşkanı oldu.

Husiler 2014 yılında başkent Sana'nın kontrolünü ele geçirirken, Hadi 2015 başında Aden'e geçerek istifasını geri çekti ve meşru cumhurbaşkanı olduğunu ilan etti. Bunun üzerine Suudi Arabistan liderliğindeki koalisyon, Hadi hükümetine destek vermek üzere Mart 2015'te Yemen'e askeri müdahalede bulundu.

Uzun yıllardır devam eden savaş, milyonlarca kişinin yerinden edilmesine, ağır yıkıma ve kıtlığa yol açarken, Birleşmiş Milletler tarafından dünyanın en ağır insani krizlerinden biri olarak değerlendiriliyor.