BM İnsan Hakları Ödülleri Veriliyor

BM tarafından her beş yılda bir insan haklarına önemli katkılar sağlayan kişilere ve kuruluşlara verilen insan hakları ödülleri, "Uluslararası İnsan Hakları Günü" olarak kutlanan 10 Aralık'ta BM'nin New York'taki Genel Merkezi'nde sahiplerini bulacak.

Ödüller, Pakistan'dan Moritanya'ya, Kosova'dan Finlandiya, Meksika ve Fas'a kadar dünyanın dört bir yanından insan hakları savunucusu kişileri ve kurumları bir araya getirecek.

Ödül verilecek kişiler arasında kız çocuklarının eğitim görmesini talep eden Pakistanlı bir genç kız, Moritanyalı bir kölenin kölelik karşıtı çocuğu, Kosovalı bir cüce hakları savunucusu, 43 yıldır sağırların haklarını savunan bir Finlandiyalı da bulunuyor.

Uzun mücadelenin savaşçıları -

BM İnsan Hakları Ödülü'nü alacak isimlerden en tanınmışı geçen yıl Pakistan'da Taliban tarafından kız çocuklarının da eğitim görmesini talep ettiği için başından vurulan ve uzun süre İngiltere'de tedavi gören Malala Yusufzay. Malala Yusufzay, "kızların eğitimine verdiği destek" nedeniyle BM tarafından ödüle layık görüldü.

Babası Svat Vadisi'nde kız öğrenciler için bir okul işleten Malala, 9 Ekim 2012'de okula gitmek için bindiği otobüste saldırıya uğradı. Otobüse binen bir Taliban militanı Malala'ya adını sordu, daha sonra genç kıza üç kez ateş etti. Başından yaralanan Malala, saldırıdan 6 gün sonra tedavi için İngiltere'ye götürüldü ve Birmingham'daki Kraliçe Elizabeth Hastanesi'nde yaklaşık 3 ay kaldı. Genç kızın kafatasına metal bir plaka yerleştirildi. Bu yılın mart ayında taburcu edilen Malala, ailesiyle Birmingham'a yerleşerek tekrar okula başladı.

Kız çocuklarının eğitimi için Malala Vakfı'nı kuran genç kız, birçok ödüle layık görülmesinin yanı sıra Nobel Barış Ödülü'ne de aday gösterildi. Malala Yusufzay, Avrupa Parlamentosu'nun her yıl insan hakları alanında verilen Sakharov Ödülü'nü de kazandı.

BM'nin ödül vereceği bir başka isim de hayata Moritanya'da azad edilmiş bir kölenin çocuğu olarak başlayan Biram Dah Abeid. Abeid, köleliği ve insan kaçakçılığını bitirme mücadelesi nedeniyle ödüle layık görüldü. Abeid, 2008 yılında kurduğu bir sivil toplum örgütü ile bazı davalara toplumun dikkatini çekmeye ve duyarlılığını artırmaya çalıştı.

Kosovalı ressam Hiljmnijeta Apuk ise 30 yıldan fazla süredir cücelerin haklarını savunmakla kalmayıp aynı zamanda engelli insanlara istihdam sağlanması konusunda da çalışmalar yürüttü.

Dünya Sağırlar Federasyonu'nun fahri başkanlığını yürüten Finladiyalı Liisa Kauppinen, 1970 yılından bu yana sağırların haklarının savunucusu oldu. Afrika,  Orta Asya, Güneydoğu Asya, Latin Amerika, Balkanlar ve Rusya'nın kuzeybatısında uluslararası projelere imza atan Kauppinen, özellikle engelli kadınlar olmak üzere kadın haklarını da savundu.

Fas İnsan Hakları Derneği eski başkanı Khadija Ryadi de 1983'ten beri dokunulmazlık, kadın-erkek eşitliği, ifade özgürlüğü konularında savaş veriyor. Ryadi, Fas'ta insan hakları alanında çalışan 22 sivil toplum kuruluşunun koordinatörlüğünü yürütüyor.

Geçmişte sadece kişiler değil aynı zamanda Uluslararası Af Örgütü gibi insan hakları alanına önemli katkılarda bulunan kurumlara da verilen BM insan hakları ödülü, bu yıl da "insan haklarının uygulanması konusunda çok önemli ilerleme kaydeden" Meksika Anayasa Mahkemesi'ne verildi. - Ankara