Çanakkale Zaferi'nin 92. Yıldönümü

Sahil Güvenlik Karadeniz Bölge Komutanı Deniz Kurmay Kıdemli Albay İlyas Koçak, Çanakkale Deniz Savaşları'nda toplam şehit sayısının rivayet edildiği gibi 250 bin değil, resmen 57 bin 263 olduğunu söyledi.

Ondokuz Mayıs Üniversitesi (OMÜ) Kongre ve Kültür Merkezi'nde düzenlenen ve Garnizon Komutanı Tümgeneral Naci Beştepe, Başsavcı Ahmet Gökçınar, İl Jandarma Komutanı Albay Serdar Yücel, OMÜ Rektörü Prof. Dr. Ferit Bernay, Emniyet Müdürü Mustafa İlhan, MİT Bölge Başkanı Aydın Demir, öğretim üyeleri ve öğrencilerin dinleyici olarak bulunduğu "Çanakkale Eğitim Savaşları" başlıklı konferansta konuşan Deniz Kurmay Kıdemli Albay İlyas Koçak, itilaf devletlerinin kiminle savaşacağını bilmediğini ve bilinen akıbete uğradıklarını söyledi. Savaşta boğaza cesur bir taktik harekatla yerleştirilen 26 mayının itilaf devletlerine stratejik kayıplar verdirdiğini dile getiren Koçak, "Mustafa Kemal gibi müstesna bir asker de kara harekatının planlarını bozdu. Gelibolu'daki az sayıdaki Türk askeri olumsuzluklara rağmen 22 tümenlik bir güce çıkarıldı. İtilafçılar bilmediklerini yani Çanakkale'nin geçilmeyeceğini öğrendi" dedi.

Çanakkale'yi denizden geçemeyeceğini anlayan düşmanın kara harekatına giriştiğini ve çıkarma harekatının komutasının General Hamilton'a verildiğini ifade eden Koçak, 409 harp gemisi ve 42 uçakla bu çıkarmanın desteklendiğini hatırlattı. Koçak, "Fakat tarih, İngilizler'e düşmanını tanımamanın ne demek olduğunu ağır bir bedel ile öğretti. 18 Mart Deniz Zaferi kazanılırken Çanakkale bölgesinde Osmanlı ordusundan yaklaşık 30 bin kişilik bir kara birliği bulunuyordu. 8.5 ay süren savaşın sonuna kadar asker sayısı 350 bine kadar çıkarılmıştır. Bu kadar büyük asker nakliyatının yanında lojistik destek de çok başarılı bir şekilde gerçekleştirilmiştir. Lojistik destek denizyoluyla sağlanmış, Gelibolu'daki kara savunmasına büyük destek verilmiştir. 3 Kasım 1914 bombardımanıyla başlayan ve 9 Ocak 1916 günü son itilaf askerinin Gelibolu'dan çekilmesiyle tamamlanan savaşta, taraflardan İngilizler 43 bin ölü olmak üzere toplam 205 bin zayiat, Fransızlar 9 bin 754 ölü olmak üzere toplam 47 bin zayiat vermiştir. İtilaf devletlerinin toplam zayiatı 252 bindir. Biz de ise pek çok kaynakta şehitlerimizin toplam sayısı hakkında çeşitli rakamlar ortaya atılmaktadır. Belgelere dayanan en kesin rakam, 5. Ordu Komutanlığı'nın Başkomutanlık vekaletine sunduğu zayiat raporlarından derlenen rakamlardır. Genelkurmay Askeri Tarih ve Stratejik Etüt Başkanlığı'nın 5. Ordu'nun 1. Şubesi'ne ait 128 adet harp ceridesinden günlük zayiat raporlarını incelemesiyle ortaya çıkan rakam en güveniliridir. Buna göre; gerçeğe en yakın şehit sayımız 3 Kasım 1914-18 Mart 1915 tarihleri arasında 179 ve 25 Nisan 1915-9 Ocak 1916 tarihleri arasında 57 bin 84'dür. Yaygın olarak yanlış bilindiği üzere, Çanakkale savaşlarında şehit sayımız 250 bin değil, toplam 57 bin 263'tür. Şehit, yaralı, hasta ve kaybolanlarla birlikte toplam zayiatımız ise 213 bin 882'dir" şeklinde konuştu.

Koçak, sözlerini Çanakkale Müstahkem Mevkii Komutanı Cevat Paşa'nın 'Gittiler, Geçemediler, Geçemeyecekler' sözleriyle tamamladı. Konferansın sonunda OMÜ Rektörü Prof. Dr. Ferit Bernay tarafından Deniz Kurmay Kıdemli Albay İlyas Koçak'a teşekkür plaketi verildi.

(AG-SA-OK-Y)