Çocuk Suçlarına Cezalar Artıyor

(TBMM) - AK Parti Grup Başkanvekili Leyla Şahin Usta, TBMM'de düzenlediği basın toplantısında "Çocuk Koruma Kanunu ile Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Teklifi"ne ilişkin bilgi verdi. Usta, teklifte, kasten öldürme ve neticesi sebebiyle ağırlaşmış yaralama suçlarını işleyen 15-18 yaş grubu çocukların hakimin takdir yetkisiyle müebbet hapis veya ağırlaştırılmış müebbet hapis cezası almasına yönelik  düzenlemenin yer aldığını bildirdi.

AK Parti tarafından hazırlanan, "Çocuk Koruma Kanunu ile Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Teklifi" TBMM Başkanlığı'na sunuldu. AK Parti Grup Başkanvekili Leyla Şahin Usta, Meclis'te düzenlediği basın toplantısında teklifin, "Çocukların Suça Sürüklenmesine Yol Açan Nedenlerin Tüm Boyutlarıyla İncelenerek Koruyucu ve Önleyici Mekanizmalar Geliştirilmesi ile Çocukların Toplumsal Yaşama Etkin Katılımlarının Sağlanması İçin Yapılması Gerekenlerin Belirlenmesi Amacıyla Kurulan Meclis Araştırması Komisyonu"nun çalışmaları doğrultusunda hazırlandığını belirtti.

Usta, teklifin 7 farklı kanunda değişiklik içeren toplam 18 maddeden oluştuğunu belirterek, düzenlemenin suçun önlenmesi, caydırıcılığın artırılması, toplum güvenliğinin sağlanması, infaz adaletinin güçlendirilmesi ve çocukların korunarak rehabilite edilmesini amaçladığını söyledi.

Çocuk suçluluğuyla daha etkin mücadele edilmesi ve aile sorumluluğunun güçlendirilmesi ile çocukların ağır şiddet olaylarına karışmasının artması, suç örgütlerince istismar edilmeleri nedeniyle mevcut sistemin güncellenmesinin gerektiğini vurgulayan Usta, şunları kaydetti:

"Türk Ceza Kanununun 31'inci maddesinin ikinci ve üçüncü fıkrasında yapılan düzenlemeyle, hapis cezalarının alt ve üst sınırları artırılmaktadır. Kasta dayalı kusurun ağırlığı, güdülen amaç ve saik, suçun işleniş şekli ve daha önceden kasıtlı bir suçtan dolayı hapis cezasına mahkum edilmiş olma hususları göz önünde bulundurularak kasten öldürme ve neticesi sebebiyle ağırlaşmış yaralama suçlarını işleyen 15-18 yaş grubu çocuklar bakımından hakim takdirine bağlı herhangi bir ceza indirimi uygulanmamasına yönelik düzenleme öngörülmektedir. Böylece 15-18 yaş arasındaki çocukların hakimin takdir yetkisiyle müebbet hapis veya ağırlaştırılmış müebbet hapis cezası almasına yönelik bir düzenleme hayata geçirilmiş durumda. Yine, kasten öldürme ve neticesi sebebiyle ağırlaşmış yaralama suçlarını işleyen 12-15 yaş grubu çocuklar bakımından da belirli şartların varlığı halinde hakime takdir yetkisi verilerek daha az ceza indirimi uygulanabilmesine imkan sağlanmaktadır."

ÇOCUĞUN AĞIR SUÇUNDA AİLE İHMALİNE CEZA ARTIYOR

Türk Ceza Kanununda tekerrür hükümlerinin uygulanma yaş sınırı 18'den 15'e düşürülerek, özellikle suç örgütleri tarafından 15-18 yaş grubundaki çocukların suçta kullanılmasının önlenmesi ve caydırıcılığın sağlanması amaçlanmaktadır. Teklifte, çocuğun gelişimindeki temel rolü dikkate alınarak Türk Ceza Kanunu'nda yer alan 'Aile Hukukundan Kaynaklanan Yükümlülüğün İhlali' suçuna ilişkin cezaların alt ve üst sınırları artırılmaktadır. Aile hukukundan kaynaklanan yükümlülüğün ihlali nedeniyle çocuğun kasten öldürme ve neticesi sebebiyle ağırlaşmış yaralama suçunu işlemesi halinde bu madde gereğince ebeveynlere verilecek cezanın yarısından iki katına kadar artırılması suretiyle ailenin çocuk üzerindeki sorumluluğunun güçlendirilmesi hedeflenmektedir."

Usta, teklifle, infaz sisteminin etkinliğinin artırılmasına yönelik yeni düzenlemelerin yapıldığını aktararak, şunları söyledi:

"Teklifle, çocuk hükümlülerin hapis cezalarının doğrudan çocuk eğitimevlerinde infazına başlanması yerine infaza çocuk kapalı ceza infaz kurumlarında başlanmasına ve iyi halli olduğunun tespit edilmesi halinde eğitimevlerine ayrılmasına imkan veren düzenleme yapılmaktadır. Çocuk hükümlülerin doğrudan çocuk eğitimevlerinde yerine getirilecek cezaları ile çocuk kapalı ceza infaz kurumlarından çocuk eğitimevlerine ayrılmasına ilişkin düzenlemeler teklifimizde yer almaktadır."

Türk Ceza Kanununda düzenlenen kasten öldürme suçları, cinsel dokunulmazlığa karşı işlenen suçlar, uyuşturucu veya uyarıcı madde imal ve ticareti suçu ve suç işlemek amacıyla örgüt kurma suçu bakımından koşullu salıverilme süresinin hesaplanmasında çocuğun 15 yaşını dolduruncaya kadar infaz kurumunda geçirdiği 1 günün, 2 gün olarak kabul edilmesi uygulamasından vazgeçilecek, 1 günün, 1 gün olarak dikkate alınması sağlanacaktır. Böylece ceza indiriminden faydalanma imkanı olmayacak, sadece kasten öldürme suçları, cinsel dokunulmazlığa karşı işlenen suçlar, uyuşturucu veya uyarıcı madde imal ve ticareti suçu ve suç işlemek amacıyla örgüt kurma suçu bakımından bu hükümler yerine getirilecek."

SİLAHINI İHMAL SONUCU ÇOCUĞUN ERİŞİMİNE AÇAN KİŞİ, 1–3 YIL HAPİS CEZASI İLE CEZALANDIRILACAK

Toplum güvenliğinin korunmasına ilişkin yapılan düzenlemelere değinen Usta, "Ateşli silahını dikkat ve özen yükümlülüğüne aykırı şekilde muhafaza etmesi suretiyle bu silahın çocuk tarafından ele geçirilmesine neden olan kişi hakkında 1 yıldan 3 yıla kadar hapis cezası yaptırımı öngörülmektedir. Teklifle, Kabahatler Kanunu'na yeni madde eklenmektedir. Düzenlemeyle, 6136 sayılı Ateşli Silahlar ve Bıçaklar ile Diğer Aletler Hakkında Kanun kapsamı dışında kalan kesici, delici ve bereleyici aletlerin çocuklara satılması, çocuklar tarafından satın alınması ve taşınması yasaklanarak bu fiillere idari yaptırımlar öngörülmektedir. Böylelikle, çocukların tehlikeli silah ve aletlere kolaylıkla ulaşmasının önüne geçilerek çocukların korunması, şiddet olaylarının azaltılması ve toplum güvenliğinin korunması amaçlanmaktadır" diye konuştu.

"SUÇA SÜRÜKLENEN ÇOCUK" İBARESİ YERİNE "ADLİ SÜREÇTEKİ ÇOCUK"

"Teklif, çocuk adalet sistemi, çocuğun korunmasını, rehabilitasyonunu ve yeniden topluma kazandırılmasını önceleyen bütüncül bir yaklaşımla güçlendirilmektedir" diyen Usta, şunları ifade etti:"

"Çocuk hakları yaklaşımı doğrultusunda mevzuatta yer alan 'suça sürüklenen çocuk' ibaresi yerine 'adli süreçteki çocuk' ifadesi benimsenerek, hakkında kesinleşmiş bir yargı kararı bulunmayan çocuklar bakımından masumiyet karinesini ve çocuk odaklı yaklaşımı daha güçlü şekilde yansıtan bir terminoloji kullanmayı hedefliyoruz. Ceza sorumluluğu bulunmayan çocuklar bakımından barınma, eğitim, sağlık, danışmanlık ve bakım şeklindeki koruyucu ve destekleyici tedbirlerinin yanında sosyal ve toplumsal hizmetler tedbiri, dijital risklerden korunma tedbiri, kitap ve kütüphane tedbiri, çevreye saygı ve çevre temizliği tedbiri, tütün, nikotin, alkol, kumar, uyuşturucu ve uyarıca maddeyle davranışsal bağımlılık tedbiri, şeklinde yeni yönlendirme tedbirleri getirilmektedir. Böylelikle, cezai sorumluluğu bulunmayan çocukların daha etkin bir şekilde rehabilite edilmesi ve toplumsal hayata hazırlanması amaçlanmaktadır."

"AKIL HASTALIĞI VEYA BAĞIMLILIĞI OLAN ÇOCUKLAR İÇİN HASTANE İLE ADLİYE ARASINDA BİR MEKANİZMA KURUYORUZ"

Akıl hastalığı veya bağımlılık (alkol, uyuşturucu vb.) nedeniyle kendisi ya da başkaları açısından ciddi tehlike oluşturan çocukların ihtiyaç duydukları tedavi ve koruma hizmetlerine gecikmeksizin ulaşabilmeleri amacıyla hızlı ve etkin karar alınmasına imkan sağlayan hastane ile adliye arasında bir mekanizmayı kuruyoruz. Çocuk hakkında kamu davası açılması halinde ilgili kamu kurumlarının sürece zamanında dahil edilmesi sağlanarak, adli süreç ile eğitim ve sosyal hizmet mekanizmaları arasında etkin iş birliği kurulması hedeflenmektedir. Çocuklar hakkında hükmün açıklanmasının geri bırakılmasına karar verilmesi halinde, denetimli serbestlik sürecinde eğitim, sosyal uyum ve rehabilitasyonu destekleyen yönlendirme tedbirlerinin uygulanmasına imkan getirilmektedir.

Çocuklar hakkında sosyal inceleme raporlarının yargılama sürecinde daha etkin kullanılmasına yönelik olarak 15 yaşını doldurmamış çocuklar hakkında sosyal inceleme raporu aldırılmadan iddianame düzenlenmesi, iddianamenin iadesi nedenleri arasına alınmaktadır. 15 yaşını doldurmamış bir çocuk hakkında iddianame hazırlanıyorsa eğer mutlaka sosyal inceleme raporu hazırlamak durumundadır. Son olarak, çocuklar hakkında verilen koruyucu ve destekleyici tedbir kararlarının etkin biçimde uygulanabilmesi amacıyla kurumlar arası koordinasyon güçlendirilmekte; anne, baba, vasi ve bakımından sorumlu kişilerin bu kararlara uygun hareket etmelerini sağlayacak yaptırımlar öngörülmektedir."

Usta, teklifin ay sonuna kadar Genel Kurul'dan geçirilmesini hedeflediklerini de söyledi.