Ekrem İmamoğlu nasıl takip edildi? İşte farklı alternatifler!
T24 yazarı Tolga Şardan, bugünkü köşesinde, İstanbul'un kar yağışıyla mücadele ettiği saatlerde Ekrem İmamoğlu'nun balıkçıda yemek yediği ana ve MOBESE görüntülerine dair değerlendirmede bulundu. Sistemin nasıl işlediğine dair bilgiler veren Şardan, devamında şu ifadeleri kullandı: "Sonuçta, 'büyük göz' istediği anda, istediği hedef kişi hakkında istediği verilere çok kısa zamanda ulaşabiliyor. Yeter ki hedef kişi olmayın… Sistem affetmez!"
Ekrem İmamoğlu'nun "kişisel verilerin korunmasına aykırılık" yaratan olayın ortaya çıkmasıyla birlikte yasal haklarının kullanacağını açıkladığını hatırlatan gazeteci Tolga Şardan; sürecin adli ve siyasi boyutunu bir yana işin teknik boyutuna da bakmak gerektiğini söylüyor.
EDS NEDİR, MOBESE NEDİR?
Şardan buna dair ayrıntılı bilgiler veriyor. Tolga Şardan'ın 'İmamoğlu, MOBESE'ye nasıl yakalandı?' başlıklı yazısındaki ilgili bölüm şöyle:
"İstanbul'da iki ayrı elektronik denetim merkezi faaliyette.
İlki EDS adı verilen İBB Büyükşehir Belediyesi bünyesinde ancak işletmesi İstanbul Emniyet Müdürlüğü Trafik Denetleme Şubesi'nin sorumluluğunda.
Bu sistem, kent içi karayollarında günlük trafik akışını koordine ederken, sadece trafik suçu işleyen sürücüleri tespit ederek elde edilen veriler ışığında ceza makbuzu düzenlemesini sağlıyor.
Diğeri ise, hemen herkesin bildiği MOBESE. Suç ve suçla mücadele için kullanılan ve anlık kayıt yapımıyla veri aktarımı sağlayan elektronik sistem.
MOBESE'nin kuruluşu ve işletmesi sadece İstanbul Emniyeti koordinesinde. Binası, İstanbul Emniyeti'nin Vatan Caddesi'ndeki yerleşkesinde. Ayrıca mobil MOBESE araçları üzerinden kamera bulunmayan bölgelerden de veri sağlamak mümkün."
MOBESE'DE İZLEME NASIL YAPILIR?
Tolga Şardan, İmamoğlu'nun nasıl takip edilmiş olabileceğine dair de şu teknik detaylara dikkat çekiyor:
"İBB Başkanı, Sarıyer'e gitmeden önce son olarak Hasdal'daki AKOM'daydı. Oradan yola çıkıp Sarıyer'deki balıkçıya geçti.
İmamoğlu'nun makam aracının plakası, görevi nedeniyle hem EDS, hem de MOBESE'de kayıtlı. Kayıtın gerekçesi, "belli görevlerde bulunan resmi ya da sivil kişilerin kullandığı araçlara plakaları üzerinden sağlanan trafik muafiyeti" uygulaması.
Örnekten hareketle, İmamoğlu'nun makam aracı kent içinde seyir halindeyken gerek güvenlik, gerekse hızlı yol almayı sağlamak için sisteme kayıtlı. Trafik kurallarına uyulmaması halinde ceza muafiyetine sahip.
İmamoğlu örneğinden hareketle yanlış anlamaya olanak vermemekte fayda var.
Bu muafiyet sadece İmamoğlu'na özel değil. Kentin valisi, vali yardımcıları, kaymakamlar, emniyet müdürü, jandarma komutanı, emniyet ve jandarma araçları, askeri yetkililerin makam araçları, İstanbul milletvekilleri, kimi kamu görevlileri ve hatta iktidar partisinin pek çok yöneticisi. Aklıma ilk gelenler bu isimler.
Belirttiğim gibi, İmamoğlu'nun makam aracı sisteme kayıtlı.
Yapay zekâyla güçlendirilen MOBESE'ye kayıtlı ya da kayıtsız herhangi bir aracın plakası sisteme girildiğinde, tarama yapılan aracın nerden nereye gittiği tüm detaylarıyla ortaya çıkıyor.
Takibe alınan aracın yola çıktığı nokta ile varış noktasının bulunduğu kamera kayıtlarında aracın takibini yapmak birkaç saniyelik iş sadece.
İşte İmamoğlu'nun aracı da bu şekilde son noktada MOBESE kameralarında görüldü.
Plaka üzerinden yapılan taramayla İmamoğlu'nun Sarıyer'de bulunduğu yer, ekran başında görevli memur tarafından saniyeler içinde tespit edildi.
Sonrası malum zaten.
Olayı biraz genişleteyim.
Varsayalım İmamoğlu makam aracıyla değil de şahsi aracı ya da bir yakınına ait aracı kullandı.
Sonuç fark etmez!
İmamoğlu'nun içinde bulunduğu aracın plakasının bilinmesi yeter. Bu defa bu plaka sorgulaması yapılarak amaca ulaşılır."
HTS KAYITLARINDAN NASIL İZLENİR?
Peki araç dışında nasıl takip etmiş olabilir, buna dair de bir detayın altını çiziyor Tolga Şardan: HTS kayıtları.
"Kişiye ait cep telefonu HTS kayıtları ve sinyalleri inceleniyor. Baz istasyonları üzerinden kestirme yöntemiyle yaklaşık mıntıkaya ulaşılıyor.
Eğer kişi başkasına ait cep telefonu kullanıyorsa, aynı sistemle kişinin yakınları üzerinden yapılan HTS ve sinyaller mercek altına alınıyor. Örtüştürme metoduyla bilinmeyen numara tespit ediliyor ve bu numara üzerinde yapılan teknik incelemeyle sonuca ulaşılıyor!
Bu işlemler saniyeler içinde olmasa da dakikalar içinde elde edilebilen veriler."
"KORUMALAR ÜZERİNDEN DE OLABİLİR"
Bir de korumalar var tabii.
"Koruma personeli üzerinden hedef kişiye ulaşmak da zor değil.
Bir hatırlatma: 17-25 Aralık sürecinde adı gündeme gelen siyasilerin yakın korumalarının fonksiyonlarını unutmamak lazım. O dönem etkin olan Gülen cemaati, hedefindeki siyasileri korumaları üzerinden kontrol edip izledi. Zaten bu isimler ihraç edildi. Kimisi cezaevine girdi.
Sonuçta, "büyük göz" istediği anda, istediği hedef kişi hakkında istediği verilere çok kısa zamanda ulaşabiliyor.
Yeter ki hedef kişi olmayın… Sistem affetmez!"