Esder: Hipermarketlerin Tekel Oluşturmasından Endişe Ediyoruz

Esnaf ve Sanatkarlar Derneği (ESDER) Genel Başkanı Mahmut Çelikus, hal yasa tasarısının hipermarketleri tekel oluşturacak bir konuma getirmesinden endişe duyduklarını bildirdi.

ESDER Genel Başkanı Çelikkus yaptığı yazılı açıklamada, üreticinin emeğinin karşılığını alabilmesi, esnafın mağdur edilmemesi ve tüketicinin ürünü daha makul fiyatlarla, güvenilir olduğundan emin olarak tüketmesinin sağlanması gerektiğini ifade etti. Çelikus, "Yasanın kayıt ve kontrolü sağlamada daha etkili olacağı öngörülüyor. Halihazırda Türkiye'de yıllık toplam işlem değeri yaklaşık 40 milyar lirayı bulurken 27,2 milyon ton sebze üretimi, 15,6 milyon ton meyve üretimi gerçekleştiriliyor. Ancak piyasada yüzde 70'e varan oranlarda kayıt dışı işlem gerçekleşiyor. Bunun önlenmesi bu yasanın en önemli tarafı olacaktır. Vatandaş da ürüne getirilen künyeleme ile ürünün özgeçmişini öğrenecek ve gönül rahatlığıyla tüketecektir" dedi.

-ÜRETİCİ ALINTERİNİN KARŞIĞINI ALSIN-

Çelikus, Türkiye'nin son yıllara kadar tarım açısından kendi kendine yetebilen bir ülkeyken, tarımda uygulanan yanlış politikalarla toprağın ve üreticinin küstürdüğünü ve ürün ihraç edilmeye başlandığını belirtti. Çelikus, "Çiftçimiz büyük emeklerle ve zor şartlar altında üretim yapıyor. Üretici mahsullerinden hakkı olanı almalıdır. Çıkacak olan yasa üreticimizin hakkını gözetmelidir. Üreticinin doğrudan ürününü satabilecek olması daha fazla kar edeceği anlamına gelmeyebilir. Çünkü mevcut yasayla zaten isteyen pazarda ürününü satabilmektedir. Bunun için bir yasak yoktur. Ancak unutulmamalıdır ki her üretici ürününü pazarda direk olarak satabilecek altyapı ve potansiyele sahip değildir. Bu nedenle komisyoncuların aradan çekilmesi halinde, ürünlerin tarladan büyük marketlerin depolarına geçmesi muhtemeldir. Bu noktada da sayın bakanımızın ifade ettiği gibi sebze ve meyvelerde bir ucuzlama olmayabilir. Zira hipermarketler karlarını düşürmeye yanaşmayacaktır" dedi.

-HİPERMARKETLER TEKEL OLUŞTURUR-

Çelikus, komisyon oranlarının yüzde 2'ye çekilmesini eleştirdi. Çelikus, yeni hal yasası ile kabzımalların şu an geçerli olan komisyon oranının yüzde 8'den yüzde 2'ye düşürüleceğine dikkat çekerken şu iddiada bulundu:

"Belediyelerin hal içinde, elektrik, temizlik gibi hizmetler için aldığı rüsum bedelinin de yüzde 2'den yüzde 1'e indirilmesi ve bu bedelin de ikiye bölünerek hal belediyesi ile satış yapılacak belediyeye paylaştırılması bu hizmetlerin aksamasına neden olacaktır. Bu da, yasanın getirdiği serbestlikle sebze ve meyvelerin hal dışına çıkarılarak direk olarak hipermarket kartellerinin eline bırakılması demektir. ESDER olarak biz esnafımızı ezen hipermarketlerin her zaman karşısında olduk. Hipermarketlerin dudak uçuklatan kar oranları malumdur. Ürünlerin fiyatları onlara kontrolsüz olarak bırakıldığında sebze ve meyvelerde hiçbir fiyat farkı görülmeyecek, komisyoncudan kesilen yüzdeleri kendilerine kar payı olarak fazlasıyla ekleyeceklerdir. Vatandaşımız da bu bilinçle üreticisine ve esnafına sahip çıkmalıdır."

Çelikus, yasanın getirdiği kayıt ve künyeleme zorunluluğunun ülke ekonomisine ve vatandaşın yararına bir uygulama olduğunu belirtti. Sebze ve meyve fiyatlarının aşağı çekilmesinin yolunun komisyoncuların kar payını yüzde 2'ye kadar indirmek yerine Türkiye'de 191 adet bulunan hal sayısının azaltılarak hallerin daha nitelikli hale getirilmesi olduğunu iddia etti. (ANKA)

(HM/ES/HF)