Mısır'ın Suriye Krizine Çözüm Girişimi

Arap uzmanlar, Suriye'de yaşanan krizin çözümü için Mısır tarafından atılacak herhangi bir adımın Rusya'daki görüşmelere alternatif olamayacığını belirtiyor.

Mısır Cumhurbaşkanı Abdulfettah es-Sisi'nin "ülkesinin Suriye krizi için Kahire'de muhalefet ve rejimin temsilcilerini bir araya getirecek bir çözüm girişimi olduğunu belirtmesi"nin ardından, Mısır'ın krizin çözümüne alternatif bir ülke olabilme ihtimali gündeme geldi.

Uzmanlar, söz konusu durumun uzak bir ihtimal olduğunu belirtirken, Mısır'da yapılacak muhtemel görüşmenin farklı muhalif grupları bir araya getirmek amacıyla "uzlaşı görüşmesi" çerçevesinde olabileceğini savundu.

"Rusya, diğer Arap ülkelerine nazaran Suriye rejimine baskı yapabilecek en güçlü ülke"

Ürdün'deki Ortadoğu Araştırmaları Merkezi Müdürü Cevad el-Hammad AA muhabirine yaptığı açıklamada, Kahire yönetiminin krizin çözümü noktası atacağı adımın Rusya'daki görüşmelere zemin hazırlamak için öncelikle muhalifleri bir araya getirmek olacağını ifade etti.

"Mısır'ın Moskova'daki ön görüşmelere alternatif olması yönünde şu anda herhangi bir gösterge yok" diyen Hammad, şu ifadeleri kullandı:

"Mısır yönetimi tarafından yapılan, Suriye rejimi ve muhalifleri davet etme yönündeki açıklamalar, bu ülkenin mevcut krizin çözümüne, uzlaştırıcı görüşmeler aracılığıyla, prensip olarak katkıda bulunma hazırlığını ifade ediyor. Rusya, diğer Arap ülkelerine nazaran Suriye rejimine baskı yapabilecek en güçlü ülke. Rusya eğer görüşmelere ev sahipliği yapmak ister, muhalefet ve rejim de kabul ederse Kahire'nin girişimine de destek olmamız gerekir. "

Hammadi, uluslararası platformda Suriye krizinin çözümü için İran ve Rusya'ya itimat edildiğini vurgulayarak, "Suriye rejimi diğer ülkelerin aksine Moskova ile sağlam ilişkilere sahip olduğu için, rejim ve muhalifler arasında yürütülecek muhtemel müzakereleri denetleyen taraf Rusya olur" diye konuştu.

Lübnan Stratejik Araştırmalar Merkezi Müdürü Talal El-Itrisi de Mısır'da gerçekleştirecek herhangi bir görüşmenin Rusya'daki görüşmelere alternatif olmayacağını ifade ederek, "Kahire'nin bu girişimdeki amacı, Rusya'daki ön görüşmelere gitmeden önce muhaliflerin tutumunu netliğe kavuşturmak ve henüz birleşmemiş muhalifleri bir araya getirmek" görüşünü savundu.

Suriye krizinde en önemli meselelerden birinin muhaliflerin birleşmesi olduğunu kaydeden Itrisi, şunları söyledi:

"Meseleyi Rusya ve Mısır arasında görüşmeler konusunda koordinasyon olup olmadığı yönünde değerlendirmemeliyiz. Aslolan, muhalifler, Rusya'ya gitmeden önce birleşebiliyorlar mı onu test etmek. Bunun yapılması halinde, Kahire'deki uzlaşı görüşmelerinde test edilme imkanı bulacak."

Öte yandan Suriye Muhalif ve Devrimci Güçler Ulusal Koalisyonu (SMDK) Siyasi Komite Üyesi Bedr Camus ise SMDK'ya Mısır tarafından herhangi bir teklif gelmediğini belirtti.

Kahire'de muhalifler ve rejimin bir araya getirilmesi yönünde bir konunun gündemde olmadığını dile getiren Camus, "Ancak akan kanı durdurmak için atılacak her adımı ve çabayı memnuniyetle karşılarız. Bu çabanın temelinin Cenevre-1 Konferansı'nın sonuçlarına dayanması gerekir" dedi.

Camus, "Cenevre'ye dayanan her türlü müzakere bizim açımızdan olumludur. Kahire'den de bu yönde bir davet gelirse değerlendiririz" ifadesini kullandı.

Cenevre'de Haziran 2012'de gerçekleşen görüşmelerde ateşkesin sağlanması, şiddetin sonlandırılması, tutukluların serbest bırakılması, kuşatma altındaki bölgelere insani yardım ulaştırılması, gazetecilere serbest dolaşım hakkı verilmesi, vatandaşların barışçıl gösterilerine müdahale edilmemesi, tam yetkili bir geçiş hükümeti oluşturulması gibi kararlar alınmıştı.

Rusya Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü Aleksandır Lukaşeviç, 20 Ocak 2015'ten sonra Moskova'da düzenlemeyi planladıkları müzakerelere önce Suriye muhalefeti temsilcilerinin davet edileceğini, daha sonra görüşmelere hükümet temsilcilerinin de dahil olacağını söylemişti. Esed yönetimi, müzakerelere katılmaya hazır olduğunu açıklamıştı. - Kahire