Afganistan ve Pakistan çatışırken savaşın kazananı bakın ülke oluyor
Pakistan ile Afganistan arasındaki çatışmalar sürerken, Çin'in hem Afganistan'daki 3,48 milyar dolarlık yatırımları hem de Pakistan'a gelişmiş savaş uçakları ve savunma sistemleri tedariki nedeniyle süreçten stratejik ve ekonomik açıdan avantajlı çıkabileceği yorumları yapılıyor.
Pakistan ile Afganistan arasında Durand Hattı boyunca yaşanan karşılıklı saldırılar tansiyonu yükseltti. Pakistan Savunma Bakanlığı, çatışmaların ardından "Sabrımız taştı, Afganistan ile açık savaşa girdik" açıklamasında bulundu. Pakistan Savunma Bakanı Khavaja Muhammed Asıf de, "Artık aramızda açık savaş var" ifadelerini kullandı. Çatışmalarda Afgan tarafında 133 kişinin, Pakistan tarafında ise 55 askerin hayatını kaybettiği bildirildi.
BİTMEYEN KRİZİN PERDE ARKASI
İki ülke arasındaki 2.640 kilometrelik Durand Hattı, 1893 yılında İngiliz Hindistan'ı ile Afganistan arasında çizildi. Ancak sınırın Peştun kabilelerini ikiye bölmesi, sosyal ve siyasi sorunlara yol açtı. Afganistan, söz konusu hattı resmi sınır olarak tanımıyor. Pakistan'ın sınır boyunca inşa ettiği çelik bariyerleri ise "işgal hattı" olarak nitelendiriyor. Torkham ve Spin Boldak geçiş noktalarında sık sık yaşanan çatışmalar, hattın iki ülke arasındaki en büyük gerginlik kaynağı olmaya devam ettiğini gösteriyor.
"SAVAŞIN ASIL KAZANANI ÇİN" YORUMLARI
Çatışmalar sürerken, uluslararası analizlerde Çin'in süreçten kazançlı çıkabileceği yorumları yapılıyor. Taliban'ın Afganistan'da yönetimi ele geçirmesinin ardından Çin'e bağımlı hale geldi. Öte yandan Çin, Pakistan'ın da en büyük silah tedarikçileri arasında yer alıyor.
ÇİN-AFGANİSTAN EKONOMİK BAĞLARI
Afganistan, dış yardıma bağımlı bir ekonomi yapısına sahip. Özel sektörün zayıf olduğu, imalat sanayisinin sınırlı kaldığı ve tarım sektörüne bağımlılığın yüksek olduğu ülkede yerel finansal kaynaklar yatırımlar için yeterli bulunmuyor. Güvenlik harcamalarının kamu bütçesinde yüzde 28'lik paya sahip olduğu belirtiliyor. Toplam yabancı yatırım stokunun yaklaşık 5 milyar dolar olduğu tahmin edilirken, en büyük yatırımcının 3,48 milyar dolarla Çin olduğu ifade ediliyor. Çin aynı zamanda Afganistan'ın önemli ticaret ortakları arasında yer alıyor.
ÇİN'İN PAKİSTAN'A SİLAH TEDARİKİ
Pakistan'ın en büyük silah tedarikçilerinden biri olan Çin, son olarak Pakistan'a 40 adet beşinci nesil J-35 savaş uçağı, KJ-500 AWACS erken uyarı uçağı ve HQ-19 hava savunma sistemi tedarik etti. J-35, J-20'nin ardından Çin'in ikinci hayalet savaş uçağı olarak biliniyor. Gelişmiş aviyonik sistemleriyle beşinci nesil savaş uçağı kategorisinde değerlendirilen J-35'in, Pakistan'ın hava kabiliyetlerinde önemli bir yükseltme sağlayacağı ifade ediliyor.