Kamu Ar Ge'de Aslan Payı Petrol ve Doğal Gaza

AYŞENUR SAĞLAM - Türkiye'de sosyo-ekonomik amaçlı kamu kesimi Ar-Ge harcamalarında "yeryüzünün keşfi ve kullanımı" yüzde 22,3'lük payla ilk sırada yer aldı. Petrol ve doğal gaz araştırmaları, meteorolojik araştırmalar, deniz yatakları, okyanuslar, atmosferin keşfi ve kullanımını da kapsayan bu alanda yapılan cari harcamalar 239,2 milyon, yatırım harcamaları ise 43,6 milyon lira olarak gerçekleşti.

Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK) tarafından yayımlanan 2012 Yılı Araştırma-Geliştirme Faaliyetleri Araştırması'na göre, Türkiye'de Ar-Ge'ye yapılan harcama 13 milyar lirayı aşarak, harcamaların Gayri Safi Yurtiçi Hasıla (GSYH) içindeki payı ise yüzde 0,86'dan yüzde 0,92'ye yükseldi. Geçen yıl Gayri Safi Yurtiçi Ar-Ge harcamalarında yüzde 45,1 ile en büyük paya sahip olan ticari kesimi, yüzde 43,9'luk payla yükseköğretim kesimi ve yüzde 11'lik payla kamu kesimi izledi.

Ticari kesim tarafından yapılan Ar-Ge harcamaları içinde ise yüzde 53 oranıyla aslan payı imalat sektörünün oldu. Motorlu taşıt ve diğer ulaşım araçlarının imalatı, elektrikli teçhizat, makine ve ekipman, petrol ve kimyasal ürün ile bilgisayar, elektronik ve optik ürünlerin imalatı bu alanda en fazla harcama yapılan alanlar olarak dikkati çekti. Bilgi ve iletişim sektörü, yüzde 25 oranıyla Ar-Ge faaliyetlerine en fazla kaynak ayıran diğer ticari sektör olurken, bu grupta en fazla harcama programlama ve danışmanlık alanında yapıldı.

Kamu kesimi Ar-Ge harcamaları

Toplam Ar-Ge harcamaları içinde yüzde 11 oranıyla en düşük paya sahip olan kamu kesimine bakıldığında ise sosyo-ekonomik amaçlı harcamalarda "yeryüzünün keşfi ve kullanımı" ilk sırada yer aldı. Petrol ve doğal gaz araştırmaları, meteorolojik araştırmalar, deniz yatakları, okyanuslar, atmosferin keşfi ve kullanımını da kapsayan bu alanda yapılan cari harcamalar 239,2 milyon, yatırım harcamaları ise 43,6 milyon lira olarak gerçekleşti.

Sosyo-ekonomik amaçlı kamu kesimi Ar-Ge harcamalarında, tarım 268,7 milyon lirayla ikinci sırada gelirken, tarımı savunma (252,7 milyon lira) ile endüstriyel üretim ve teknoloji (235,6 milyon lira) takip etti. Bu alanda en düşük harcama ulaşım, telekomünikasyon ve diğer altyapılar sektöründe görüldü. Kültür, eğlence, din ve kitle iletişim sektöründe Ar-Ge için 3,6 milyon liralık cari harcama yapılırken, bu alanda yatırım harcaması yapılmaması dikkati çekti. Kamu kesimi Ar-Ge harcamalarından uzayın keşfi ve kullanımı için ayrılan pay ise 36,6 milyon lira olarak belirlendi.

Sosyo-ekonomik amaç ve harcama grubuna göre kamu kesimi Ar-Ge harcamaları şöyle:

Sosyo-ekonomik amaç

Cari Harcama

Yatırım Harcaması

Toplam

1 007 507 244

255 996 286

Yeryüzünün keşfi ve kullanımı

239 240 988

43 689 036

Çevre

32 666 245

11 284 940

Uzayın keşfi ve kullanımı

35 068 429

1 524 047

Ulaşım, telekomünikasyon ve diğer altyapılar

1 167 551

889 950

Enerji

45 299 463

14 953 351

Endüstriyel üretim ve teknoloji

192 030 528

43 627 769

Sağlık

30 395 974

8 756 314

Tarım

221 849 401

46 925 227

Eğitim

6 588 311

123 504

Kültür, eğlence, din ve kitle iletişim

3 665 350

0

Siyasi ve sosyal sistemler, yapılar ve süreçler

2 585 022

1 540 000

Genel bilgi gelişimi: Üniversite fonlarından finanse edilen Ar-Ge

1 740 872

439 139

Genel bilgi gelişimi: Diğer kaynaklardan finanse edilen Ar-Ge

20 655 182

4 085 638

Savunma

174 553 929

78 157 373 - Ankara