Kit'ler Değer Katmaya Devam Edecek

Tamer Toğanaş - Özelleştirme uygulamaları ve faaliyet alanlarındaki serbestleşme çalışmaları nedeniyle ekonomi içindeki ağırlığı azalan Kamu İktisadi Teşebbüsleri (KİT),  bu yıl 18,7 milyar lira katma değer üretecek. KİT'lerin yıl sonunda 1,55 milyar lira görev zararı oluşacak.

Dokuzuncu Kalkınma Planı döneminde kamu, petro-kimya, tuz ve tütün sektörleri ile araç muayene istasyonları işletmeciliğinden tamamen çekilen KİT'ler, mevcut durumda madencilik, enerji, ulaştırma, tarım ve imalat sanayii sektörlerinde faaliyet gösteriyor.

AA muhabirinin Onuncu Kalkınma Planı'ndaki verileri baz alarak yaptığı hesaplamalara göre, KİT sistemi bu yıl 18,7 milyar liralık katma değer üretecek. KİT'lerin yıl sonunda 1,55 milyar lira görev zararı oluşacak.

2018 yılında ise KİT'lerin ürettiği katma değer 20,3 milyar liraya, görev zararları ise 2,53 milyar liraya yükselecek. Bir başka ifadeyle KİT'lerin ürettiği katma değerin GSYH içindeki payının 2013'te yüzde 1,2,  2018'de de yüzde 0,8 olarak gerçekleşmesi öngörülüyor.

KİT'lere bu yıl sonuna kadar 6,2 milyar lira sermaye transferi öngörülürken, Hazine'ye 3,11 milyar lira  temettü ve hasılat payı katkısında bulunmaları bekleniyor. Onuncu Kalkınma Planı'na göre, 2018 yılında ise KİT'lere 5 milyar lira sermaye transferi yapılacak. Buna karşılık 2018'de KİT'ler Hazine'ye 2,53 milyar lira temettü ve hasılat payı katkısı verecek.

Bu yıl 10,9 milyar lira yatırım harcaması yapacak KİT'lerin, 2018 yılında ise 10,1 milyar yatırım harcaması yapması öngörülüyor.

Faaliyetlerini ekonomik hedeflere dayalı yürütecekler

Özelleştirme kapsamındaki kuruluşlar dahil KİT'lerin faaliyetleri, ekonomik amaç ve hedeflere dayalı olarak yürütülecek. Devlet tarafından gerçekleştirilmesi zorunlu olan sosyal amaçlı ve kamu yararına yönelik faaliyetler için bu kuruluşların görevlendirilmesinden ziyade evrensel hizmet fonu oluşturulması gibi yöntemler öncelikli olarak değerlendirilecek. KİT'lerin görevlendirilme zorunluluğunun ortaya çıkması durumunda ise oluşacak maliyet zamanında karşılanacak.

KİT'ler faaliyetlerini, piyasa mekanizmasını bozucu etkiye neden olmayacak şekilde yürütecek. Söz konusu kuruluşlarda verimliliğin, hesap verebilirliğin, karar süreçlerinde esnekliğin artırılmasını sağlayacak uluslararası kabul görmüş kurumsal yönetim ilkeleriyle ve yeni Türk Ticaret Kanunuyla uyumlu bir mevzuat düzenlemesi yapılacak.

Stratejik yönetim anlayışı yaygınlaştırılacak

Stratejik yönetim anlayışı yaygınlaştırılacak, KİT faaliyetlerinin stratejik planlar ve performans programlarına uyumunun artırılmasına yönelik uygulamalar gerçekleştirilecek.

KİT'lerde etkili iç denetim ve iç kontrol mekanizması kurulacak ve iç denetim birimleri etkin hale getirilecek. Dış denetim süreçleri, hesap verebilirlik anlayışı çerçevesinde etkinleştirilecek. KİT'ler istikrarlı yüksek büyümeye katkı sağlamak amacıyla teknolojik altyapılarını ve Ar-Ge faaliyetlerini geliştirerek katma değeri yüksek ürünlere yoğunlaşacak, yerli enerji kaynaklarından faydalanacak ve ihracata yönelik yeni fırsatları değerlendirecek.

KİT'lerde hizmet alım süreçleri etkinleştirilerek mal ve hizmet üretiminde kalite-maliyet dengesi sağlanacak. Özelleştirme uygulamaları, uzun vadeli sektörel öncelikler çerçevesinde belirlenmiş bir program dahilinde sürdürülecek. Uygulamalarda halka arz yönteminin kullanılmasına ağırlık verilecek. Başta üniversite hastaneleri olmak üzere döner sermayeli işletmeler, kamu kaynaklarının etkili, ekonomik ve verimli bir şekilde kullanılmasını sağlayacak şekilde yeniden yapılandırılacak. - Ankara