Sözcü gazetesi sahibi ve yazarları hakkındaki davanın gerekçeli kararı

Sözcü gazetesinin sahibi Burak Akbay, yazarları Emin Çölaşan ve Necati Doğru ile genel yayın yönetmeni Metin Yılmaz'ın da aralarında bulunduğu 9 sanığın yargılandığı ve hükme bağlanan davanın gerekçeli kararında, "So¨zcu¨ gazetesi, o¨rgu¨tu¨n kara propaganda hesabı olan 'fuatavni', 'haramzadeler' ve buna benzer, o¨rgu¨t hedefine uygun atılmıs¸ tweetleri hic¸bir teyide ihtiyac¸ hissedilmeksizin gazetenin internet sitesinde yayımlamıs¸, topluma duyurmus¸, o¨rgu¨tu¨n kara propaganda hesabının popu¨laritesini artırmıs¸, o¨rgu¨t u¨yelerini belli alanlara yo¨nlendirmis¸tir. Bo¨ylelikle o¨rgu¨tu¨n gu¨ndem olus¸turma, hukuku yanıltma ve magˆduriyet algısı yaratmasına yardım etmis¸tir." denildi.

Soruşturmanın nasıl başlatıldığına da yer verilen gerekçeli kararda, So¨zcu¨ gazetesinin 01 Ocak 2016 tarihli sayısında 1. sayfada ve su¨rmans¸etten yayınlanan "2016 FALINIZ - TABLODA GO¨RDU¨GˆU¨NU¨Z I·LK 3 I·SI·M BU YIL DA HAYATIMIZDA OLACAK!.. " bas¸lıgˆıyla verilen bulmaca tablosunda, " TAYYI·PI·C, O¨LRECEP, YERDOGˆAN, YEZIT, " s¸eklindeki kelimelerin bariz bir s¸ekilde verilmesinden dolayı Ku¨c¸u¨kc¸ekmece Cumhuriyet Bas¸savcılıgˆınca sorus¸turma ac¸ıldığı anımsatıldı.

Kararda, gazetenin internet sitesinde 15 Temmuz 2016 saat 16.00 sıralarında "Sözcü Erdoğan'ı Buldu" haberi ve sonrasında 12 ayrı mu¨s¸teki vatandas¸ın da yaptıkları ayrı ayrı s¸ikayetlerle "Gazetenin cumhurbas¸kanına yapılmaya c¸alıs¸ılan suikast giris¸iminin yerini belirterek yardım ve yataklıkta bulundugˆunu, cumhurbas¸kanını hedef go¨sterdigˆini, So¨zcu¨ gazetesinin yayınlarıyla tero¨r yandas¸lıgˆı yaptıgˆını, kamuoyunda algı olus¸turmaya c¸alıs¸tıgˆı yo¨nu¨nde ihbarlar geldiği" ifade edilerek, ihbarlar u¨zerine başlatılan sorus¸turma ve diğer soruşturma arasındaki fiili ve hukuki irtibat olması nedeniyle dosyaların birles¸tirildiği kaydedildi.

Basın özgürlüğü ve basın özgürlüğünün sınırlarına ilişkin konulara değinilen gerekçeli kararda, "Basın o¨zgu¨rlu¨gˆu¨, anayasamızda ve AI·HS'de ifade o¨zgu¨rlu¨gˆu¨ bas¸lıgˆı altında du¨zenlenmis¸, o¨zgu¨rlu¨k alanı genis¸ tutulsa da milli gu¨venlik, bas¸kalarının s¸o¨hret ve haklarının korunması, o¨zel hayatın gizliligˆi gibi sayılan sebeplerle sınırlandırmaya tabi tutulmus¸tur. Ama sınırlama yapılırken yapılan sınırlamanın kanunlarla du¨zenlenmis¸ olması, izlenen mes¸ru amac¸la orantılı olması ve demokratik bir toplumda gerekli olması aranmaktadır. Dava konusu ko¨s¸e yazıları ve gazetenin internet sitesinde yapılan paylas¸ımlar degˆerlendirilirken bu kriterler esas alınarak degˆerlendirme yapılacaktır." ifadelerine yer verildi.

FETÖ'nün medya yapılanması ve medyayı kullanması

FETO¨/PDY'nin medya yapılanmasının anlatıldığı ve buna ilişkin rapora da yer verilen gerekçeli kararda, her tu¨rlu¨ kos¸ul ve ortama uygun taktik ve strateji gelis¸tirebilen o¨rgu¨tün bas¸arısız darbe giris¸imden sonraki su¨rec¸te de FETO¨ ile mu¨cadelede alınan mesafeye kars¸ı tamamen des¸ifre olmayı engellemek ve tabanını gu¨c¸lu¨ tutmak adına o¨zellikle o¨rgu¨t u¨yeligˆi/liderligˆi ve darbe giris¸imiyle ilgili yargılama ve sorus¸turmaları itibarsızlas¸tırıp o¨rgu¨t faaliyetlerine mes¸ruluk kazandırmak, toplumsal tepkiselligˆi engelleyip destek sagˆlamak, FETO¨ ile mu¨cadele noktasında olumsuz bir algı olus¸turmak, etkin pis¸manlık c¸o¨zu¨lmelerini engellemek ve o¨rgu¨te kars¸ı olan kitleler u¨zerinde korku ve kaos meydana getirmek amac¸larıyla her kesimden kendine yakın go¨rdu¨gˆu¨, toplumda o¨n planda olan destekc¸ileri aracılıgˆıyla gerek yazılı ve go¨rsel basını, gerekse sosyal medyayı kitleler u¨zerindeki gu¨cu¨ itibariyle etkin s¸ekilde kullanmaya devam ettiği kaydedildi.

O¨rgu¨t elemanlarınca Facebook, Twitter, Youtube gibi sosyal medya arac¸ları ve sanal alemde zaman zaman sahte hesaplar kullanılarak FETO¨ ile mu¨cadele noktasında soyut ve mesnetsiz ic¸erikte, komplo teorileri u¨zerine kurgulanmıs¸ s¸ekilde paylas¸ılan yazılar ve go¨ru¨ntu¨lerin kamu du¨zeni ac¸ısından ciddi bir tehlike olus¸turduğu anlatılan gerekçeli kararda, hatta toplumsal hassasiyetin u¨st seviyede oldugˆu ve olagˆanu¨stu¨ hal s¸artlarının da devam ettigˆi tero¨rle mu¨cadele su¨recinde kitleleri yo¨nlendirmede ve algı olus¸turmada son derece etkili bir yo¨ntem olan sosyal medya u¨zerinden yapılan bu tu¨r paylas¸ımların toplumda kutuplas¸malara, korkuya ve c¸ekingenligˆe neden olduğu vurgulandı.

Gerekçeli kararda, 17-25 Aralık 2013'te mes¸ru hu¨kümeti devirmeyi amac¸layan ve bu hedefine ulas¸amayan FETO¨/PDY'nin bu su¨rec¸ten sonra yapılan hukuka aykırı operasyonların toplum nezdinde haklıymıs¸ gibi go¨sterilmeye c¸alıs¸ılması ic¸in yeni sosyal medya hesapları ac¸ıldıgˆına işaret edilerek, bu hesaplar u¨zerinden toplumda algı faaliyetleri başlatan terör örgütünün bu hesaplarının en bas¸lıcaları "fuatavni", "haramzadeler" ve "bas¸c¸alan" oldugˆu belirtildi.

Bu hesaplarla o¨rgu¨tu¨n asıl amacının toplumda algı faaliyeti oldugˆu, su¨rekli bu hesaplardan yalan bilgiler ve montajlanarak degˆis¸tirilmis¸ ses kayıtları ve go¨ru¨ntu¨ler paylas¸ıldıgˆı, aynı s¸ekilde o¨rgu¨tu¨n gazetesi olan Zaman, Bugu¨n gibi gazeteler aracılıgˆıyla da bu algı faaliyetine yo¨nelik haberlerin kamuoyuna servis edildigˆi aktarılan gerekçeli kararda, o¨rgu¨te ait kanallardan da su¨rekli olarak algı faaliyetinin devamına yo¨nelik programlar du¨zenlendigˆi kaydedildi.

Gerekçeli kararda, bu as¸amada o¨zellikle o¨rgu¨tün kendi tabanı ve sempatizanları dıs¸ında algı faaliyetlerinin tu¨m toplumda yayılması amacıyla birtakım c¸abalara girdigˆi anlatılarak, sosyalist ya da milliyetc¸i c¸izgide go¨ru¨nen ve o¨rgu¨tten tamamen fikir ve jargon olarak ayrı bulunan, toplumda tanınmıs¸ birtakım kis¸ileri kullanan örgütün bu kis¸iler vasıtasıyla yalan haberleri ve algı faaliyetleri yu¨ru¨ttu¨gˆu¨nün yas¸anılan su¨rec¸te anlas¸ıldığı vurgulandı.

"FETÖ, farklı du¨nya c¸izgisindeki medya kurulus¸larını amac¸ları ic¸in kullandı"

Özellikle medyanın toplumu etkileme gu¨cu¨nu¨ bilen FETÖ'nün kendi tabanını ve sempatizanları dıs¸ında toplumda kalan kesimleri, 17-25 Aralık hukuksuz operasyonlarına inandırmak amacıyla farklı fraksiyon ve du¨nya c¸izgisindeki medya kurulus¸larını ideal ve amac¸ları ic¸in kullandığına işaret edilen gerekçeli kararda şunlar kaydedildi:

"FETO¨/PDY mensuplarının bir kısmının, FETO¨/PDY silahlı tero¨r o¨rgu¨tu¨nu¨n adeta so¨zcu¨lu¨gˆu¨nu¨ ve propagandasını yapan c¸es¸itli basın ve yayın kurulus¸larında muhabir, gazeteci, ko¨s¸e yazarı gibi sıfatlar altında yaptıkları c¸es¸itli yayınlarda ve yazılarda o¨rgu¨tu¨n gerc¸ek yu¨zu¨nu¨ ve amacını gizleyerek adeta bu silahlı tero¨r o¨rgu¨tu¨nu¨ vatandas¸ların dini duygularını da istismar etmek suretiyle egˆitim ve hayır is¸leriyle ugˆras¸an legal ve yasalara uygun s¸ekilde faaliyet go¨steren bir yapıymıs¸ gibi go¨stermek suretiyle kamuoyunda bu o¨rgu¨t yararına itibar kazandırıcı, kamuoyu tarafından benimsenmesi ve sempati duyulmasını sagˆlamaya yo¨nelik faaliyette bulundukları anlatılarak, bu amac¸larını gizlemek ic¸in de Anayasa ve 5187 sayılı Basın Kanunu ile teminat altına alınan basın o¨zgu¨rlu¨gˆu¨nu¨ bir arac¸ olarak kullandıkları, gerc¸ek amac¸larını gizledikleri sabittir."

Gerekçeli kararda, tero¨r o¨rgu¨tlerinin, toplumda algı yo¨netimi yaparak eylemlerine ve amacına mes¸ruluk kazandırmak, o¨rgu¨tu¨n faaliyetlerine toplumsal tepkileri engelleyip destek sagˆlamak ve o¨rgu¨te kars¸ı olan kitleler u¨zerinde korku meydana getirmek amacıyla medyayı kullandığı vurgulanarak, şu ifadelere yer verildi:

"Her tero¨r o¨rgu¨tlenmesi gibi FETO¨/PDY'nin de televizyon, gazete, matbaa, haber ajansı, internet siteleri, sosyal medya hesapları gibi medya organları bulunmakta olup bu medya organlarını o¨rgu¨tu¨n amacına uygun s¸ekilde kullanmakta ve toplumda algı olus¸turmaktadır. O¨rgu¨tu¨n sosyal medya hesaplarında o¨rgu¨tu¨n yazılı ve go¨rsel basınıyla es¸ zamanlı, o¨rgu¨t amacı dogˆrultusunda propaganda yapılan c¸ok sayıda yazı bulundugˆu ve o¨rgu¨tu¨n dedikodu/propaganda hesabından yapılan paylas¸ımların topluma duyurularak algı olus¸turulmus¸tur.

So¨zcu¨ gazetesi, o¨rgu¨tu¨n kara propaganda hesabı olan "fuatavni", "haramzadeler" ve buna benzer, o¨rgu¨t hedefine uygun atılmıs¸ tweetleri hic¸bir teyide ihtiyac¸ hissedilmeksizin gazetenin internet sitesinde yayımlamıs¸ topluma duyurmus¸, o¨rgu¨tu¨n kara propaganda hesabının popu¨laritesini artırmıs¸, o¨rgu¨t u¨yelerini belli alanlara yo¨nlendirmis¸tir. Bo¨ylelikle o¨rgu¨tu¨n gu¨ndem olus¸turma, hukuku yanıltma ve magˆduriyet algısı yaratmasına yardım etmis¸tir."