Erdoğan'dan Ermeni Açılımı: 20. Yüzyılın Başındaki KoşullardaHayatlarını Kaybeten Ermenilerin...

Başbakan Recep Tayyip Erdoğan Osmanlı İmparatorluğu

vatandaşı herkes gibi Ermenilerin de o dönemde yaşadıkları acıların

hatıralarını anmalarını anlamak ve paylaşmanın bir insanlık vazifesi

olduğunu belirterek, "1915 olaylarına ilişkin farklı görüş ve

düşüncelerin serbestçe ifade edilmesi; çoğulcu bir bakış açısının,

demokrasi kültürünün ve çağdaşlığın gereğidir" dedi. Başbakan Erdoğan,

Kadim ve eşsiz bir coğrafyanın benzer gelenek ve göreneklere sahip

halklarının, geçmişlerini olgunlukla konuşabileceklerine, kayıplarını

kendilerine yakışır yöntemlerle ve birlikte anacaklarına dair umut ve

inancını dile getirirken, "20. yüzyılın başındaki koşullarda

hayatlarını kaybeden Ermenilerin huzur içinde yatmalarını diliyor,

torunlarına taziyelerimizi iletiyoruz" dedi.

-ÖNEMLİ AÇIKLAMA-

Başbakan Recep Tayyip Erdoğan, "1915 olaylarına ilişkin mesaj"

yayınladı. Başbakanlık'tan yazılı olarak yapılan açıklama, önceki

yıllarda yapılanlardan farklı noktalarıyla dikkati çekti. Başbakan

Erdoğan'ın mesajında katı bir söylemden kaçındığı görüldü. Başbakan

Recep Tayyip Erdoğan'ın mesajı şöyle:

"Ermeni vatandaşlarımız ve dünyadaki tüm Ermeniler için özel bir anlam

taşıyan 24 Nisan, tarihi bir meseleye ilişkin düşüncelerin özgürce

paylaşılması için değerli bir fırsat sunmaktadır.

Osmanlı İmparatorluğu'nun son yıllarının hangi din ve etnik kökenden

olursa olsun, Türk, Kürt, Arap, Ermeni ve diğer milyonlarca Osmanlı

vatandaşı için acılarla dolu zor bir dönem olduğu yadsınamaz.

Adil bir insani ve vicdani duruş, din ve etnik köken gözetmeden bu

dönemde yaşanmış tüm acıları anlamayı gerekli kılar.

Tabiatıyla ne bir acılar hiyerarşisi kurulması ne de acıların

birbiriyle mukayese edilmesi ve yarıştırılması acının öznesi için bir

anlam ifade eder.

Atalarımızın dediği gibi "ateş düştüğü yeri yakar'.

Osmanlı İmparatorluğu vatandaşı herkes gibi Ermenilerin de o dönemde

yaşadıkları acıların hatıralarını anmalarını anlamak ve paylaşmak bir

insanlık vazifesidir.

1915 olaylarına ilişkin farklı görüş ve düşüncelerin serbestçe ifade

edilmesi; çoğulcu bir bakış açısının, demokrasi kültürünün ve

çağdaşlığın gereğidir.

Türkiye'deki bu özgür ortamı, suçlayıcı, incitici, hatta bazen

kışkırtıcı söylem ve iddiaları seslendirmek için vesile olarak

görenler de bulunabilir.

Ne var ki, tarihi meseleleri hukuki boyutlarıyla birlikte daha iyi

anlamamız, kırgınlıkları yeniden dostluklara dönüştürmemiz mümkün

olacaksa, farklı söylemlerin empati ve hoşgörüyle karşılanması ve

bütün taraflardan benzer bir anlayışın beklenmesi tabiidir.

Türkiye Cumhuriyeti hukukun evrensel değerleriyle uyumlu her düşünceye

olgunlukla yaklaşmaya devam edecektir.

Fakat 1915 olaylarının Türkiye karşıtlığı için bir bahane olarak

kullanılması ve siyasi çatışma konusu haline getirilmesi de kabul

edilemez.

Birinci Dünya Savaşı esnasında yaşanan hadiseler, hepimizin ortak

acısıdır. Bu acılı tarihe adil hafıza perspektifinden bakılması,

insani ve ilmi bir sorumluluktur.

Her din ve milletten milyonlarca insanın hayatını kaybettiği I. Dünya

Savaşı esnasında, tehcir gibi gayr-ı insani sonuçlar doğuran

hadiselerin yaşanmış olması, Türkler ile Ermeniler arasında

duygudaşlık kurulmasına ve karşılıklı insani tutum ve davranışlar

sergilenmesine engel olmamalıdır.

Bugünün dünyasında tarihten husumet çıkarmak ve yeni kavgalar üretmek

kabul edilebilir olmadığı gibi ortak geleceğimizin inşası bakımından

hiçbir şekilde yararlı da değildir.

Zamanın ruhu, anlaşmazlıklara rağmen konuşabilmeyi; karşıdakini

dinleyerek anlamaya çalışmayı; uzlaşı yolları arayışlarını

değerlendirmeyi; nefreti ayıplayıp saygı ve hoşgörüyü yüceltmeyi

gerektirmektedir.

Bu anlayışla biz Türkiye Cumhuriyeti olarak 1915 olaylarının bilimsel

bir şekilde incelenmesi için ortak tarih komisyonu kurulması

çağrısında bulunduk. Bu çağrı geçerliliğini korumaktadır. Türk, Ermeni

ve uluslararası tarihçilerin yapacağı çalışma, 1915 olaylarının

aydınlatılmasında ve tarihin doğru anlaşılmasında önemli bir rol

oynayacaktır.

Bu çerçevede arşivlerimizi bütün araştırmacıların kullanımına açtık.

Bugün arşivlerimizde bulunan yüzbinlerce belge, bütün tarihçilerin

hizmetine sunulmaktadır.

Türkiye, geleceğe güvenle bakan bir ülke olarak tarihin de doğru

anlaşılması için ilmi ve kapsamlı çalışmaları her zaman

desteklemiştir. Etnik ve dini kökeni ne olursa olsun yüzlerce yıl bir

arada yaşamış, sanattan diplomasiye, devlet idaresinden ticarete kadar

her alanda ortak değerler üretmiş Anadolu insanları, yeni bir gelecek

inşa edebilecek imkân ve kabiliyetlere bugün de sahiptir.

Kadim ve eşsiz bir coğrafyanın benzer gelenek ve göreneklere sahip

halklarının, geçmişlerini olgunlukla konuşabileceklerine, kayıplarını

kendilerine yakışır yöntemlerle ve birlikte anacaklarına dair umut ve

inançla, 20. yüzyılın başındaki koşullarda hayatlarını kaybeden

Ermenilerin huzur içinde yatmalarını diliyor, torunlarına

taziyelerimizi iletiyoruz.

Aynı dönemde benzer koşullarda yaşamını yitiren, etnik ve dini kökeni

ne olursa olsun tüm Osmanlı vatandaşlarını da rahmetle ve saygıyla

anıyoruz."