Evliya Çelebi'nin 400'üncü Yaşı Roma'da Kutlandı

Onyedinci yüzyılın önde gelen gezginlerinden ve anlatı ustalarından Evliya Çelebi'nin 400'üncü yaşı, İtalya'nın başkenti Roma'da bulunan, Vatikan'a ait saraylardan olan Cancelleria'da da kutlandı.

Birleşmiş Milletler Eğitim, Bilim ve Kültür Kurumu UNESCO'nun 2011'i 'Evliya Çelebi Yılı' ilan etmesi üzerine, dünyaca ünlü gezgini anma etkinlikleri Türkiye sınırlarını aştı. Avrupa Konseyi'nin 21'inci yüzyılda insanlığa yön veren 20 kişi arasında gösterdiği, 71 yıllık yaşamının 51'ini gezmekle geçiren Evliya Çelebi, Türk Dil Kurumu (TDK) ve Türkiye'nin Vatikan Büyükelçiliği'nin ortak organizasyonuyla İtalya'nın başkenti Roma'da da anıldı. Katoliklerin merkezi Vatikan'a ait, Rönesans tarzında yapılmış Cancelleria Sarayı'nda düzenlenen anma töreninin açılış konuşmasını Vatikan Büyükelçisi Prof. Dr. Kenan Gürsoy yaptı. Evliya Çelebi hakkında kısaca bilgi verilen belgeselin gösteriminin ardından Ayasofya Müze Müdürü Doç. Dr. Haluk Dursun, Araştırmacı-Yazar Seyit Ali Dursun, Prof. Dr. Nevin Özkan ve İtalyan Profesör Roberto Reali'nin katılımıyla "Evliya Çelebi'nin İzinde" adlı bir açık oturum yapıldı. Oturumda, Osmanlı topraklarını gezerek yazdıklarını Seyahatname adlı kitabında toplayan Evliya Çelebi'nin, o dönemdeki gezginlerden farklı olarak daha çok detay aktardığını ve kitabının Osmanlı İmparatorluğu'yla ilgili sonsuz bilgi sağladığı, gelecek nesiller için de önemli bir kaynak olduğu vurgulandı.

Prof. Dr. Nevin Özkan, Seyahatname'nin günümüz Türkçesine çevrilerek, daha anlaşılır kılındığını söyleyerek, "Gezdiği yerlerle ilgili bazı haritalar da hazırlamıştır ve bunların bazıları şu an Vatikan Kütüphanesi'ndedir" dedi.

İstanbul'UN EN ÖNEMLİ ÇUKUR ÇEŞMELERİNDEN BİRİ BULUNDU

Doç. Dr. Haluk Dursun ise, 'Evliya Çelebi'nin gözünden Ayasofya' konulu konuşmasında, gezginin Seyahatname'de Ayasofya hakkında verdiği detayları ve bunların gerçeklikleri üzerinde durdu. Dursun, "Kitabında, Ayasofya'nın önündeki tılsımlı bir çeşmeden bahsediyordu ama bulunamıyordu. Ne var ki geçen ay yol düzenleme çalışması sonucu bu çeşme yani İstanbul'un en önemli çukur çeşmelerinden biri gerçekten ortaya çıktı. Bu da Evliya Çelebi'ye inanmanın saygı duymanın bir sonucu" diye konuştu.

Prof. Roberto Reali de Seyahatname'nin Osmanlı halklarının özelliklerini birinci ağızdan aktaran, söz konusu coğrafyaya yönelik önemli bilgiler veren bir eser olduğunu vurgulayarak, "Nasıl oluyor da bir seyyah, baskı altında kalmadan bu kadar detaylı bilgiler vermiştir? Eseriyle belki toplumlara olan bakış açısını değiştirmeye çalışıyordu. Belki de büyük değişiklikler yapamayacağı için alaycı bir dil kullanıyordu" diye konuştu.

Oturumun ardından İstanbul Devlet Türk Müziği Araştırma ve Uygulama Topluluğu tarafından konuklara Evliya Çelebi'nin yaşadığı döneme ait klasik Türk müziği dinletisi sunuldu.

MUSİKİ VATİKAN SARAYI'NA ÇOK YAKIŞTI

Daha sonra konuklara bir resepsiyon veren Büyükelçi Kenan Gürsoy, Vatikan seviyesinde yoğun bir kültürel temas oluşturma, sergiler ve konserler gerçekleştirme gibi büyükelçilik olarak bir eğilimleri olduğunu anlatarak, "Evliya Çelebi'nin doğum gününün burada da kutlanmasını arzu ettik. Vatikan seviyesinde kültürel, sanatsal, sanat tarihi, felsefe ve edebiyat anlamında ne yapılırsa yapılsın buraya hoş geliyor. Katolik Hıristiyan aleminin bu merkezinde, Türk kültürünü tanıtmak adına ne yaparsak faydalı olacak. Bu noktada değerli Romalılar tarafından teşvik ediliyorum" diye konuştu. Düzenledikleri etkinliklerin Roma'da yoğun ilgi, gördüğünü belirten Büyükelçi, "Bugün burada harikulade bir saray binasında, bizim 17. yüzyıl musikimiz, Evliya Çelebi'ye refakat etti ve buraya gerçekten hoş geldi" dedi.