İzmir Üniversitesi 1. Uluslararası İlişkiler Öğrenci Kongresi

Eski Dışişleri Bakanı Hikmet Çetin, "Arap Baharı iyimserliğinden sonra Ortadoğu'da soğuk savaş rüzgarları esmeye başladı" dedi.

Çetin, İzmir Üniversitesi Diplomasi Kulübü tarafından düzenlenen 1. Uluslararası İlişkiler Öğrenci Kongresi'nde "20. Yüzyıldan günümüze Ortadoğu'da problemler" konulu konuşma yaptı.

Ortadoğu'nun dünyanın sorunlu bölgelerinden biri olduğunu, bölgedeki barış ve istikrarın tüm dünya ve Türkiye için çok önemli olduğunu kaydeden Çetin, sorunların "bölgedeki doğal kaynakların paylaşımı ve enerji güvenliği" konusundan soyutlanmayacağını belirtti.

Çetin, bölgenin en önemli sorununun Filistin- İsrail ihtilafı olduğunu ifade ederek, "Çözüm 4 ana konuya bağlı; Filistin Devleti'nin sınırlarının belirlenmesi, güvenlik düzenlemesi, mülteci sorunu ve Kudüs'ün statüsü" dedi.

Ortadoğu'daki başka bir konunun da Irak olduğunu, ABD'nin Irak'ı işgalinin tüm bölgeye büyük sorunlar getirdiğini söyleyen Çetin, şöyle dedi:

"ABD'nin ayrılmasından sonra belirsizlik artarak sürüyor. Irak'ın toprak bütünlüğünün korunması giderek güçleşmektedir. İran'ın Irak'taki etkisi giderek artıyor. Türkiye, yönetimi açısından Irak Başbakanı Nuri El Maliki'yi eleştirmeye başladı. Bu nedenle iki ülke arasındaki problemler giderek büyüyor. Türkiye taraf olma konumundan çıkmalı. İlerde sorunlara yol açabilir. Irak'ın geleceği belli değil, ama görünen o ki mezhepsel, etnik ve bölgesel bölünmeye doğru gidiyor. Türkiye, Irak'ın toprak bütünlüğünü büyük ülkelerle daha fazla temas ederek korumaya çalışmalıdır."

- "Suriye ile ilişkiler bir gecede beyazdan siyaha döndü"-

Suriye'de yaşanan olaylara da değinen Çetin, bir kaç yıl önce Türkiye'nin Suriye ile çok yakın ilişkileri olduğunu, yüksek düzeyli işbirliklerinin yapıldığını ifade ederek, ilişkilerin bir gecede "beyazdan siyaha döndüğünü" söyledi.

Çetin, Türkiye'nin, Suriye Devlet Başkanı Beşşar Esed'i ikna için yeterli sabırı göstermediğini düşündüğünü belirterek, "Suriye'de iç savaş çıkma olasılığı var. Bu savaş Sünni İslam ve Şii İslam arasında kavgaya dönüşebilir. Bu da en fazla Türkiye'yi etkileyecektir. O yüzden taraf durumuna gelmemeliyiz. Esed'in tüm bunlardan sonra kalması zor ama onların da için de olacağı bir çözüm olmalı, uzlaşma sağlanmalı" diye konuştu.

"Arap Baharı iyimserliğinden sonra Ortadoğu'da soğuk savaş rüzgarları esmeye başladı" diyen Çetin, gençlerin daha iyi yaşam istediğini ancak olaylardan bu yana Tunus, Mısır, Libya ve Yemen'deki gelişmelere bakıldığında bunun gerçekleşmesinin zor olduğunun göründüğünü ifade etti.

Çetin, Türkiye'nin bölgesel bir güç olduğunu vurgulayarak "Ama bu gücün getirdiği sorumluluklar var. Bu gücü bu sorumluluklarla kullanmalıyız" dedi.

-"Suriye'deki olaylara Türkiye'nin tepkisiz kalması beklenemez"-

AK Parti İzmir Milletvekili Rifat Sait ise Türkiye'nin konumu itibariyle stratejik öneme sahip olduğunu, bu sebeple klasik bir dış politika anlayışı yürütemeyeceğini söyledi.

Türkiye'nin "akraba" denilen Müslüman topluluklarla komşu olduğunu kaydeden Sait, "Suriye'de yönetim vatandaşlarını katlediyor. Buna "sessiz kalalım" denemez. AK Parti hükümeti olarak eski dış politikanın dışına çıkıyoruz. İnsani değerleri de gözetiyoruz. Suriye'deki olaylara Türkiye'nin tepkisiz kalması beklenemez" diye konuştu.

- İZMİR