Sicil-i Umumi Defteri Bulundu

Çanakkale'de 1926-1927 eğitim öğretim dönemine ait Sicil-i Umumi defteri bulundu.

Çanakkale'de 1904 yılında “İlk Erkek Mektebi” adıyla kurulan bugünkü Cumhuriyet İlköğretim Okulu'nun 1926-1927 eğitim öğretim dönemine ait sicil-i umumi (okul kayıt) defteri, o dönemin toplumsal yaşamına ışık tutan bilgileri de içeriyor.

Cumhuriyet İlköğretim Okulu'nun deposunda bulunan 1926-1927 eğitim öğretim dönemine ait okul kayıt defterinde o dönem, Kur'an-ı Kerim ve Dini Bilgiler, Türkçe, Ahlaki ve Medeni Sohbetler, Temel Matematik, Tarih ve Coğrafya, Eşya Dersleri ve Ziraat (Hayat Bilgisi), Resim ve El İşleri, Ev İdaresi ve Mutfak Hizmetleri (kızlara), Beden Terbiyesi, Müzik ve Yabancı Dil olarak da Fransızca derslerinin yanı sıra Ahlaki ve Medeni Sohbetler ve kız öğrencilere Ev İdaresi ve Mutfak Hizmetleri derslerinin verildiği görülüyor.

Sicil-i umumi defterini inceleyen Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi (ÇOMÜ) Eğitim Fakültesi Öğretim Üyesi Yrd. Doç. Dr. Ahmet Esenkaya, AA muhabirine yaptığı açıklamada, 1926-27 eğitim öğretim dönemine ait defterin, o dönemde ilkokullarda görülen derslerin isimleriyle ilgili bilgilerin yanında Çanakkale'nin Kurtuluş Savaşı sonrasındaki toplumsal yapısı hakkında bilgi verdiğini söyledi.

Yrd. Doç. Dr. Esenkaya, ulaşabildiği eğitim tarihi kitapları üzerinde yaptığı incelemede Abdülhamit dönemi ve 1930'lu yıllardaki dönemlerde ilköğretim okullarında verilen ders isimlerinin olduğunu belirterek, şöyle konuştu:

“Birçok eğitim tarihi kitabına bakıldığında Birinci Dünya Savaşı, işgal yılları, Milli Mücadele dönemini de kapsayacak şekilde detaylı çalışmalara ulaşmak son derece zordur. Çünkü ciddi arşiv ve kaynak taramasını gerektirir. Bir de Harf İnkılabı'ndan sonra Osmanlıca kaynaklara karşı ilgisiz kalınınca, eğitim tarihimiz alanında ciddi anlamda boşluklar oluşmuştur. Peşinden bu tür araştırmalar, 1930'lu yıllarda tekrar canlanmıştır.”

Cumhuriyet İlköğretim Okulu'ndaki sicil-i umumi defterinde hem o yılın okutulan dersleriyle hem de Çanakkale'nin o dönemine ait toplumsal yapısıyla ilgili çarpıcı bilgilerin yer aldığını bildiren Yrd. Doç. Dr. Esenkaya, öğrencilerin oturdukları mahalle, babalarının adı ve meslekleriyle ilgili bilgilerin de bulunduğunu anlattı.

Esenkaya, şunları kaydetti:

“Kayıt defterinde öğrencilerin 4 yıllık eğitim dönemindeki notları bulunuyor. Aynı zamanda öğrencilerin bir bölümünün gayrimüslim olduğu anlaşılıyor. Gayrimüslim öğrencilerden bazılarının babası manifaturacı, bazılarının mesleği ise bakkalcılık olarak kayıtlara geçmiş. Türk öğrencilerin velilerinin mesleğine bakıldığında ise o yıllarda Çanakkale'deki sivil ve resmi mesleklerin tamamına yakını görülüyor. İlginç ve günümüzde olmayan birkaç meslek ise meyhanecilik. Duyun-u Umumiye'de görevli Türk çalışanlar, tabur imamı ve kayıkçılık gibi meslekler olduğunu söyleyebiliriz. Fırsat bulunduğunda bu kütük kaydının daha detaylı olarak incelenip yayın haline getirilmesi, Türk eğitim tarihi için kıymetli bir katkı olabilir.”