Üretimin Başı Lastik Sorunuyla Ağrıyor

Otomotiv sanayii, bu yıl üretim hedefini üç etapta 1.1 milyona yükseltti. Ama öngörülmeyen yükseliş, yan sanayide sorun yarattı. Üreticiler, lastik bulamamaya başladı. Lastikçiler, hammade sıkıntısı olduğunu ve sanayinin talep artışını karşılamaya çalıştıklarını ama yetişemediklerini dile getiriyorlar

Üretim ve satışlar ölçeğinde parlak bir yıl yaşayan otomotivin başı lastikçilerle dertte. Üretim bantlarından inen araçlar, lastik bekliyor. Lastikçiler, 2010 başında düşük üretim öngörüsünde bulunan otomotivcilerin talebinin mümkün olduğunca karşılamaya çalıştıklarını ama yenileme pazarındaki büyümenin de etkisiyle, sanayiye yetişemediklerini belirtiyorlar.

Sorunun altında hammadde sıkıntısı, Çin'de oto talebinin patlaması, Avrupa'da yeni araç satışlarının gerilemesi ve bu yüzden yenileme pazarının büyümesi gibi nedenler gösteriliyor.

2010 yılına muhafazakar öngörülerle giren otomotiv sanayii, yıl içinde üç kez tahmin yeniledi. Bu da lastik üreticilerinin kapasite artırmalarını engellerken, onların esnek bir üretim yapısına sahip olmadıklarını da gösterdi.

Lastik üreticileri otomotiv sanayiinin ihtiyacının yılbaşı öngörülerine göre yüzde 30'un üzerinde artış gösterdiğini belirterek, kendilerinin bu fazlanın yüzde 20 fazlasını karşılayabildiklerini söylüyorlar.

Lastik sıkıntısı yaşayan Ford Otosan, Mercedes Benz Türk, BMC, Türk Traktör gibi firmalarda üretim durmasa da lastik sorunu baş ağrıtıyor. Üretimi tamamlanan araçlar, satışa veya ihracata gitmek yerine bir süre lastik beklemek zorunda kalıyorlar. Bunun da ürünlerin teslim süresini geciktirme noktasına geldiği belirtiliyor.

SORUN VAR AMA BiZDE YOK

Lastik sorunu yaşamadıklarını söyleyen firmalar da var. Toyota, Huyandai Assan ve TOFAŞ ise sorun yaşamayan üreticiler. Lastik sorununu konuştuğumuz Toyota Adapazarı ve TOFAŞ yöneticileri 'Evet böyle bir sorun var. Ama biz bunu yaşamıyoruz.' dediler. Sorunu ani üretim talepleriyle karşılaşan firmalar yaşıyor.

TiCARi ARAÇÇıLAR ÇARE BULDU

Lastik sorunu yaşayanlardan Mercedes Benz Türk, sorunu lastik tedarikçilerini üçe çıkararak çözmüş. BMC Satın Alma müdürlüğünün son dönemde yaşadığı en büyük sorun da lastik tedariğini yönetmek olmuş. Ford Otosan ile Türk Traktçör'ün lastik sorunu da neredeyse üretimi durdurmaya varacak boyuta ulaşmış. Ana sanayi firmaları lastik üreticilerinin, ellerindeki malı sanayiye verme yerine yenileme pazarına verdiğini, kendilerine de zam teklif ettiğini belirtiyorlar.

SORUNUN KAYNAKLARı

Lastik sanayii ile otomoiv sanayiini karşı karşıya getiren sorun özellikle son iki ayda zirve yaptı. Ford Otosan, BMC, Mercedes Benz, Türk Traktör gibi üreticiler başta olmak üzere otomotiv ana sanayii firmalarının, ürettikleri araçlara lastik bulmak için tedarikçilerini artırırken, lastikçilerle temaslarını artırdılar.

Krizin teğet geçeceğini göremediler

Ekonomik krizin uzun süre devam edeceği varsayımıyla bir çok firma yatırımları durdurdu. Ancak, krizin etkileri 2010'da hiç kalmamış, hem orjinal ekipman hem de yenileme kanalında beklenilenin üzerinde talepte artış olmuş ve talep karşılamada sıkıntılar başlamıştır. Türkiye'de de benzer durum söz konusu. 2010 yılında otomotiv üretimi geçen seneye göre % 27,7 arttı . Öngürülerin çok üstünde olan bu artış, lastik firmaları tarafından karşılanamamakta. Ancak, talepte yaşanan artış iç pazar yenileme ve ihracat kanallarında da olduğu için sorunlar yaşanıyor. Yine de, bugün itibariyle sene başında otomotiv firmaları tarafından şirketimize yapılan talebin %20'den fazlası sağlanmıştır.

Halil OKŞiT