Uzmanlar ABD'nin Suriye Muhalefetine Askeri Yardımını Tartışıyor

- Suriye'de kimyasal silah kullanıldığını açıklayan ABD'nin askeri önlemler konusunda aceleci davranmayacağı düşünülüyor

Yıldırım Beyazıt Üniversitesi Öğretim Üyesi Prof. Dr. Gözen: "ABD yönetimi muhaliflere silah yardımını, Cenevre toplantısından çıkacak sonuca göre yapacaktır"

- Zirve Üniversitesi Öğretim Üyesi Doç. Dr. Bacık: "Şu an ne Rusya tarafı füze gönderir ne de ABD tarafı silah gönderir. Bunlar manevralardır"

IMPR Başkanı Doç. Dr. Ayhan: "Uçuşa yasak bölgenin herkes için maliyetleri var"

Daha önce Suriye'de kimyasal silaha başvurulmasının kendisi için "kırmızı çizgi" olduğunu duyuran ABD yönetiminin dün, rejimin halka karşı kimyasal silah kullanıldığını açıklaması ve ardından Başkan Barack Obama'nın muhaliflere silah yardımını da içeren desteği artırma kararı aldığı yönündeki haberler uluslararası gündemin ön sıralarına yerleşti.

Gelişmeleri değerlendiren Yıldırım Beyazıt Üniversitesi Öğretim Üyesi Prof. Dr. Ramazan Gözen, ABD yönetiminin henüz net bir karar vermediğini, Obama yönetiminin muhaliflere halihazıda yardım yaptığını ve silah yardımının artabileceğini söyledi. Yapılacak silah yardımının niteliğinin de önemli olduğuna işaret eden Gözen, şu görüşü paylaştı:

"ABD Suriye'de savaşan bir taraf haline gelmeyecektir. Askerini Suriye'ye göndermeyecektir. Dışarıdan yardım edecektir. Bu sorunun çözülmesiyle ilgili diplomatik görüşmeler devam ediyor. Cenevre toplantısı var. Bunun dışında Putin-Obama görüşmesi var. ABD'nin bu açıklaması toplantılara ön hazırlıktır. Taraflar birbirlerine masada ellerini güçlendirmek için ön uyarılar da yapıyorlar olabilirler."

ABD yönetiminin muhaliflere silah yardımını, Cenevre toplantısından çıkacak sonuca göre yapacağına dikkati çeken Gözen, Obama'nın diplomatik çözümden yana olduğunu vurguladı.

Gözen, ABD'nin silah yardımı yapması durumuda Rusya'nın da karşı hamlede bulunacağına dikkati çekerek, şunları kaydetti:

"Rusya da S-300 füzeler göndereceğini söyledi. Dolayasıyla ABD tarafının 'muhaliflere silah yardımı yapacağız' demesi Rusya'nın füzeleri gönderme teşebbüsüne karşı tehdittir. Şu an ne Rusya tarafı füze gönderir ne de ABD tarafı silah gönderir. Bunlar manevralardır. Bunlar tamamıyla blöf olarak değerlendirebilir. Uçuşa yasak bölgenin çıkacağını hiç tahmin etmiyorum. Uçuşa yasak bölge olabilmesi için 3 nokta var. İlki BMGK'dan bir karar çıkması lazım. İkincisi ilgili ülkenin buna müsaade etmesi lazım. Yani BM kararı gerekiyor. Son olarak da büyük bir gücün çıkıp, 'Ben kimseyi tanımıyorum' demesi gerekiyor. Şu anda bu üç şartın bir tanesinin olması bile zor gözüküyor."

"Silah dağıtılırsa uçuşa yasak bölgeye gerek kalmayabilir"

Zirve Üniversitesi Öğretim Üyesi Doç. Dr. Gökhan Bacık, Obama yönetiminin dış politikada çok yavaş karar aldığına dikkati çekti. ABD'nin, Esed güçlerinin ülkenin kuzeyine doğru hareketlediğini farkettiğini anlatan Bacık, Hizbullah ve İran'ın da etkisiyle "işin değiştiğini" ifade etti. Obama yönetiminin daha önceki dönemlerde birçok hayal kırıklığı oluşturduğunu söyleyen Bacık, heyecana kapılmamak gerektiğini belirtti. Uçuşa yasak bölge konusuna da değinen Bacık, şunları kaydetti:

"Silahların dağıtıldığını varsayarsak, ABD yönetimi muhaliflerin performansına bakacak. Siz bir yerde silahları dağıtmaya başlarasınız uçuşa yasak bölgeye gerek kalmayabilir. Ama yerden havaya silah vermezseniz böyle bir hava sahasına gerek olabilir. Siz yerden havaya silah vermezseniz Esed güçleri yukarıdan vurabilir. Uçuşa yasak bölge sürecin doğasıyla alakalı. Uçuşa yasak bölge sahadaki dengeleri değiştirebilir. Cenevre sürecinin yapılıp yapılmayacağı belli olmadan kara verilmesi güç. Cenevre toplantıları başlamadan silah verilmesi süreci zedeleyebilir. ABD'nin Suriye politikasını kestirmek çok güç."

"Sahada denge bozuldu, uçuşa yasak bölge ihtimali yok"

Ortadoğu Barış Araştırmaları Merkezi (IMPR) Başkanı  Doç. Dr. Veysel Ayhan, Hizbullah destekli Esed güçlerinin Kusayr'daki müdahalesinden sonra askeri alanda rejim lehine birtakım gelişmeler yaşandığını anlattı.  İkinci Cenevre toplantısı sürecine girilirken askeri anlamda Esed rejiminin birçok alanda üstünlük sağlamasının politik sürecin de önünü tıkayabilecek bir durum olduğuna dikkati çeken Ayhan, rejimin askeri kazanımlarını Cenevre'de siyasi kazanıma da dönüştürmek istediğini vurguladı. Ayhan, böyle bir durumda Suriye'nin istikrara kavuşamayacağını belirterek, "Siyasi çözümün uzun vadede sonuç getirmesi için muhaliflerin askeri anlamda büyük kayıp yaşamaması gerekiyor. ABD başlarda 'sahada dengeyi yakalayabilmek' gibi kavram kullanıyordu. Şu an gelinen noktada o denge bozulmuş durumda. Suriye halkının diğer kesimleri rejimin askeri kazanımlarını, siyasi başarı olarak değerlendirmeyecektir" dedi. ?Muhaliflerin şu anki durum devam ettiği takdirde belli bölgelerdeki üstünlüklerini sürdüreceğini savunan Ayhan, "Esed güçleri tüm ülkeye hakim olmak yerine stratejik olarak destek aldıkları noktalarda üstünlük kurmaya çalışıyor. Tüm bölgeleri kontrol altına almaya çalışmıyorlar. Durum bu biçimde devam edecek gibi görünüyor" yorumunu yaptı.

Ayhan, uçuşa yasak bölge oluşturmanın önemli bir maliyeti olduğuna dikkati çekerek, böyle bir bölge oluşturacak herhangi bir ülke olmadığını söyledi. - Ankara