Uludağ Kestanesi Yeniden Doğuyor

Bursa'nın sembollerinden Uludağ kestanesinden yıllar sonra köylülerin gayretleriyle yeniden meyve alınmaya başlandı.

Bursa'nın sembollerinden kestane şekerinin kalitesindeki en önemli unsur olan Uludağ kestanesi, uzun yıllardan sonra köylülerin gayretleriyle yeniden hayata döndü. Uludağ'ın eteklerindeki 10 bin dekarlık alandan bin dekarı temizlenerek, göz aşısıyla gençleştirilen kestanelerden yeniden meyve alınmaya başlandı. Tarihi Bursa Kızıklar Kültür Dayanışma Derneği Başkanı Ertuğrul Sünel, 4 yıl önce bir akademik panelle başlattıkları "Kaybolmakta Olan Bursa Kestanesini Yeniden İhya ve Islah Projesi"nde kestane ormanlarını yeniden oluşturma konusunda önemli bir safhaya geldiklerini söyledi. Sünel, "Biz ilk olarak Uludağ eteklerindeki kestane ağaçlarının yok olma sebeplerini, Uludağ Üniversitesi Ziraat Fakültesi Bahçe Bitkileri Bölümü, Tarım İl Müdürlüğü, Orman Bölge Müdürlüğü, Büyükşehir Yerel Gündem 21 işbirliğiyle masaya yatırdık. Kafkas Kestane Şekerleri'nin sponsorluğunda 4 önemli birimin işbirliğiyle Uludağ eteklerinde kestane üretim seferberliği 3 yıl önce eyleme geçti. Proje, Kızık köylerinin üst taraflarında Orman İşletmesi'ne ait yaklaşık 10 bin dekarlık alanda hastalıklı ve yaşlı kestane ağaçlarının temizlenmesini öngörüyor. Bugüne kadar bin dekarlık alanda ağaçların çürüyen kısımları kesildi. Alttan gelen taze filizler aşı yapılarak canlandırılıyor. Fiilen alanda yapılan çalışmalarla geçen sonbaharda meyve almaya başladık. 5 yıl sonra ticari anlamda her ağaçtan 20 kilo civarında kaliteli ürün almaya başlayacağız" dedi.

"KESTANE ALANLARI ÜRETİCİYE TAHSİS EDİLMELİ" Boş orman içindeki alanlara da yeni kestane fideleri dikileceğini kaydeden Ertuğrul Sünel, "Ancak asırlardan bu tarafa ecdadımızın kullandığı kestane üretim bölgeleri, 1986 yılından sonra Orman Bölge Müdürlüğü'ne geçti. Şu andaki çalışmalar Orman Bölge Müdürlüğü nezaretinde yürütülüyor. Ancak kişiler, kendilerinin uzun yıllardır kullandıkları alanda çalışma yapmakta tereddüt ediyorlar. Bu bölgelerin, eski sahiplerine kişisel olarak veya tarımsal kalkınma kooperatifleri aracılığıyla değişik şehirlerde yapılan uygulamalar gibi tahsisi gerekmektedir. Bu konuda bizde yazılı müracaatımızı yapacağız. Orman Genel Müdürlüğü'nün Uludağ eteklerindeki kestanelik alanların üreticiye tahsisine sıcak baktığını biliyoruz. Ancak bürokratik işlemlerin hızlandırılması için siyasilerin de konunun takipçisi olmasını bekliyoruz. Yerler kooperatif kanalıyla eski kullanıcılarına tahsis edilirse, Bursa'daki kestane üretimi tekrar eski gücüne kavuşacaktır" diye konuştu.

Bursa'nın Kızık köylerinde 20 sene önce yıllık 2-3 bin ton üretim yapıldığını ifade eden Sünel, "Şimdi cins ve hastalığa dayalı ıslah çalışmalarını ilgili kuruluşlarla gerçekleştiriyoruz. Ormanın tahsisi konusundaki belirsizliği ortadan kalkarsa, üreticimiz bütün gücüyle bu konuya eğilecek. Yeni fidan dikimi ve kestaneliklerin ıslahı ile bakımları daha hızlı ve verimli yapılabilecek. Kestane ormanlarının bitmesine yol açan bakteriyel mürekkep hastalığı ağaçları kökünden kurutup bitirmişti. Sonraki yıllarda çıkan dal kanseri ise, şu anda eko sistemde ortaya çıkan bir böcek yardımıyla ağaçların kendi kendilerini yenilemesiyle tehdit oluşturmuyor. Kestane üretimi için bütün imkanlarımız var" şeklinde konuştu.

Kestane üretiminin ayrıca bölgede arıcılık işini de gündeme getireceğini belirten Sünel, "2-3 bin yıl öncesinden cumhuriyetin ilk yıllarına kadar Bursa'dan geçen tarihi İpekyolu, Kızık köylerinin yakınından gidiyordu. Kervanlar, bu yolda kestane ve kestane balını Bursa'nın Kızık köylülerinden alıyordu. Böyle bir tarihi üne sahip, antibiyotik özelliği bulunan kestane balı üretimi de, köylülerin yer tahsis meselesinin kafalarından kalkmasıyla şahlanacaktır" dedi.

(İRF-İHS-CC-Y)