Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanı Yıldız Soruları Yanıtladı

Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanı Taner Yıldız, "Biz 28 AB üyesi ülke arasında doğalgazı en ucuza alan ülke değiliz. Ama 28 AB üye ülkesi arasında en ucuz doğalgaz satılan ülke Türkiye'dir" dedi.

Yıldız, Hazar Strateji Enstitüsü (HASEN) tarafından üçüncüsü gerçekleştirilen Hazar Forumu'nda düzenlenen basın toplantısında soruları yanıtladı. Gürcistan'ın Türkiye ile ilişkileri hakkındaki soru üzerine Yıldız, Gürcistan'ın Türkiye için çok önemli bir ülke olduğunu ve Gürcistan ile yaptıkları enerji işbirliklerinin birçok ülkeye örnek olabilecek tarzda olduğunu söyledi.

Gürcistan'da yeni seçilen hükümetle de ilişkilerin gelişiminin devam edeceğini belirten Yıldız, gelecek hafta Türkiye ile Gürcistan arasındaki iletim hattının açılışını yapmayı planladıklarını, tarihini teyit edeceklerini ve gelecek dönemde böyle bir tören gerçekleşirse kimsenin şaşırmaması gerektiğini söyledi.

Gürcistan'ın su kaynaklarıyla çok güçlü bir ülke olduğunu dile getiren Yıldız, orada üretilen elektriğin makul fiyatla alınmasına sıcak baktıklarını  kaydetti.

Yıldız, sıvılaştırılmış doğalgaz (LNG) konusunun Türkiye için önemli olduğunu ifade ederek, " Katar, LNG konusunda dünyanın ilk üç üretimini sağlayan ve yaklaşık 107 milyar metreküple de ilk sıralarda yer alan bir ülke. Biz üretici olarak enerji tesisi kurarak burada olmasını istiyoruz. Özellikle Türkiye'nin doğalgazdaki arz güvenliğini daha da güçlendirmek için üretici ülkelerin burada bulunması lazım. Belki yeni bir tesisin yapılması, belki de güçlü bir ihtimalle mevcut tesisin beraber çalıştırılması denilebilir. Bunu yakın bir dönemde göreceğiz" dedi.

"Önümüz kış, doğalgazdaki fiyatlar tüketicinin cebine nasıl yansıyacak, zam olacak mı?" sorusuna Taner Yıldız, şöyle cevap verdi:

"İthal kaynaklar ile Türkiye'de ürettiğimiz yerli kaynaklarla buluşturarak içindeki bir dengeleme fiyat mekanizmasıyla birlikte bu süreci yönetmeye çalışıyoruz. Biz 28 AB üyesi ülke arasında doğalgazı en ucuza alan ülke değiliz. Ama 28 AB üye ülkesi arasında en ucuz doğalgaz satılan ülke Türkiye'dir. Bunu çok önemli buluyorum. Bunu nasıl yapıyoruz? Bunu yerli kömürümüzle, su kaynaklarımızla, jeotermalle ve inşallah güneş enerjisiyle yapıyoruz. Rüzgar deyip geçmemek lazım. 2013 yılında rüzgar santralleri çalıştığı için 600 milyon dolar daha az doğalgaz ithal ettik. Su kaynakları çalıştığı için 4-5 milyar dolar daha az doğalgaz ithal ettik. O nedenle vatandaşlarımızdan, sivil toplum kuruluşlarımızdan bu konulara dikkat etmelerini istiyorum. Çevre de tabii kaynaklar da bizim... Biz çevreye rağmen değil, çevreyle birlikte geliştireceğimiz projelerle inşallah bütün hassas noktalara dikkat edeceğiz. Amacımız doğalgazı daha az ithal etmektir, dolayısıyla fiyata yansımalarını absorbe etmek ve içinde eritmek, diğer yerli kaynaklarla beraber dengelemektir. Temel politika ve stratejimiz budur. Doğalgaz açısından hiçbir sıkıntı görmüyoruz."

Afşin- Elbistan'da 7 bin megavata kadar yeni santral kurmayı planladıklarını belirten Yıldız, orada 4,2 milyar ton düzeyinde kömür rezervi olduğunu tespit ettiklerini ifade etti.

"(Irak petrolü) Türkiye üzerine düşeni yaptı"

Irak'la yapılacak muhtemel anlaşma hakkındaki sorular üzerine Bakan Yıldız, "Biz önceden mutabık kaldığımız metin, üçlü mekanizmanın ilerletilmesi ve olumlu bir sonuç alınması gerektiğini vurguladık. Şu anda gerek Bağdat gerek Erbil bunu değerlendiriyor. Türkiye burada üzerine düşeni yaptı. Gelişmeleri izliyoruz. Biz Bağdat öncesinde o metin üzerinde mutabık kalarak Bağdat'a gittik. Müzakereler sürecinde bu tür şeyler olabilir. Müzakereler sürecinde Irak'ın enerjiden sorumlu Başbakan Yardımcısı Hüseyin Şehristani ile son derece samimi ve kardeşane bir görüşme yaptık. Gelişmeleri izleyeceğiz" dedi.

"Bağdat ile Erbil'in kendi aralarında rızalaşmalarını arzu ettiğini" ifade eden Yıldız, bunun Irak için doğru olacağını, istenilen sonuca ulaşılamaması halinde yoklukta buluşulacağını söyledi.

Kendi önerilerinin varlıkta buluşmak olduğunu vurgulayan Yıldız, çıkacak petrol ve doğalgazın Irak'ın normalleşmesinin ve gelişmesine konacak katkıyı simgelediğine inandıklarını kaydetti.

Termik santrallerinin kurulmasıyla ilgili çevreyi kirlettiğine dair itirazlar olduğuna yönelik eleştiriler hakkında Yıldız, Türkiye'de 46 adet elektrik kurulumu için başvuru olduğunu ve buna karşın 46 adet de itiraz olduğu bilgisini verdi.

Yıldız, şöyle devam etti:

"Bir sivil toplum kuruluşu diyor ki; 'nükleer patlar'. Tamam yapmayalım. Kömür zaten isli-paslı, onu da yapmayalım. Rüzgar santralleri kuşları öldürüyor. Doğalgaz ithal. Su kaynakları da coğrafyayı bozuyor. Bir arkadaşıma samimi olarak sordum, ne yapmalıyız? 'Ben o yönüne karışmam' dedi. O nedenle ben bu ülkenin Enerji Bakanlığını yürütüyorsak kimse bizden yerli kaynaklardan bunun üretimini çok görmesin... Bugün ABD'nin elektrik üretiminin yüzde 45'i kömürden sağlanıyorsa, Çin 52 hafta içerisinde 52 tane kömür santrali devreye alıyorsa, dünyada 7 milyar ton kömür tüketiliyorsa, kusura bakmasınlar bizim 1,8 milyar tonluk yerli kaynağımızı değerlendirmemize kimse fazladan bakmasın. Bu kabul edilemez bir şey. O zaman biz mahallenin delisini oynamış oluruz. Bütün dünya yapacak ama Türkiye bunu yapmayacak. Bizim bir kriterimiz var; eğer yerin üstü yerin altından daha kıymetli ise yerin üstüne tabi olacağız. Eğer yerin altı yerin üstünden daha kıymetliyse yerin altına tabi olacağız."

Nükleer santral yapımı

Bakan Yıldız, Japonya parlamentosundaki muhalefetin Sinop'a yapılması için anlaşması imzalanan nükleer enerji santralı projesini henüz onaylamadığı haberlerine ilişkin sorulan soru üzerine, "Barışçıl amaçlarla nükleerin kullanılmasından daha tabii ne olabilir. Herhalde bir iletişim kopukluğu olmuştur. Türkiye ile Japonya arasında yapılacak olan nükleer santral için bir mani oluşturacağı kanaatinde değilim" değerlendirmesinde bulundu.

İran doğalgazının Türkiye'nin en fazla tedarik ettiği ikinci ülke olduğunu söyleyen Yıldız, İran doğalgazının kendileri için çok önemli bir kaynak olduğunun altını çizdi.

Özellikle Güney Pars sahası gibi farklı bölgelerdeki üretim kaynaklarına 7 tane batılı şirketten ilgi gösterilmesinin ilişkilerin normalleştiği ya da normalleşeceği anlamına geldiğini aktaran Yıldız, "Bu gayet tercih edilen bir noktadır. Bunun da yapılması lazım. Aynı şekilde İsrail'le alakalı konuda da siyasi fizibilitenin gerçekleşmesiyle beraber ekonomik fizibiliteler konuşabilir hale gelecektir. İlişkiler sürdürülebilir hale gelecektir" diye konuştu.

Enerji sektörü olarak siyasi gelişmeleri dikkatli şekilde izlediklerini belirten Yıldız, "Türkiye olası bir Doğu Akdeniz gazının Türkiye üzerinden geçmesinin imkansız bir proje olduğunu biliyor. Bunu yalnızca biz değil herkes biliyor. O yüzden böyle bir bilgiyi Türkiye istismar etmeyecektir. Türkiye son derece tutarlı davranacaktır. Ama bunları konuşmak için şu anda biraz erken, gelişmeleri izliyoruz, ondan sonra kamuoyuyla paylaşacağız" ifadelerini kullandı.

Yıldız, Türkiye'nin minimum petrol pazarının yüzde 5-6'lar seviyesine çıkması gerektiğini belirterek, bunun da daha çok üretileni iletmekle söz konusu olacağını dile getirdi.

Taner Yıldız, doğalgaz kullanan bir kesimde fiyatların yüksek olduğu kanaatine ilişkin olarak "Bazen algı gerçeğin önünde oluyor. Alışmaya alışmış oluyoruz bu kanaat ondan kaynaklanıyor bence. Ama şu anda piyasa gerçekleri öyle söylemiyor. Doğalgazı 28 AB ülkesi arasında en ucuza almıyoruz ama en ucuza satıyoruz" dedi.

- İstanbul