Prof. Dr. Hüsrev Hatemi Hayatını Kaybetti

Türkiye'de hem tıp dünyasında hem de edebiyat alanında tanınan önemli isimlerden Prof. Dr. Hasan Hüsrev Hatemi, 88 yaşında vefat etti.

Türk hekim, yazar ve şair Hatemi, tıp dünyasındaki başarılarını edebiyat dünyasına kazandırdığı eserlerle taçlandırarak, Türkiye'nin entelektüel hafızasında önemli bir yer edindi.

İkizi Hüseyin Hatemi ile 12 Aralık 1938'de İstanbul Şişli'de dünyaya gelen Hüsrev Hatemi'nin babası İran doğumlu Ali Asgar Bey, annesi ise Azerbaycan göçmeni Cemile Hanım'dır.

İlköğrenimini Talatpaşa İlkokulu ve Şişli Ortaokulu'nda tamamlayan Hatemi, 1958'de Atatürk Erkek Lisesi'nden mezun oldu. 1962'de ise İstanbul Üniversitesi Tıp Fakültesi'ni bitirdi.

Hatemi, 1963'te Sezer Göze'yle evlendi ve çiftin İbrahim ile Aybike adında iki çocuğu oldu. 1966'da iç hastalıklar alanında ihtisaslaşan Hüsrev Hatemi, kariyerine Cerrahpaşa Tıp Fakültesi'nde devam etti. 1971'de doçent, 1978'de de profesör unvanını aldı.

Tıp alanında çalışmalarını sürdüren Hatemi, endokrinoloji ve metabolizma hastalıkları konusunda pek çok bilimsel çalışmaya imza attı. Cerrahpaşa Tıp Fakültesi'nde Nükleer Tıp ve İç Hastalıkları Ana Bilim Dalı Başkanlığı yapan Hatemi, 2006'da emekli oldu.

1960'lı yıllarda edebiyata yöneldi

Hüsrev Hatemi, şiire çocuk yaşlarında kardeşi ile başladı ve lise yıllarında aruz üzerine şiirler yazdıysa da daha sonra modern şiirin sentezine yöneldi.

Geleneksel Türk şiiri ile modern şiirin sentezini sunan Hatemi, eserlerinde ağırlıklı olarak İstanbul, tarih, tasavvuf konularını ele aldı. İlk şiirini 1963'te "İslam" dergisinde yayımlayan Hatemi'nin "İkbal Gazeli" adlı bu şiiri birincilik ödülü kazandı.

Şiir ve denemeleri "Fikir ve Sanatta Hareket", "Türk Edebiyatı", "Cumhuriyet", "Milliyet", "Mavera", "Tarih ve Toplum", "Tercüman" gibi dergi ve gazetelerde yayımlandı.

"Bir edebiyat arkeoloğu ve bir anılar kuyumcusu"

Yazar Beşir Ayvazoğlu, "Defterimde 40 Suret" eserinde Hatemi ile ilgili, "Şairliğinin yanı sıra seçkin bir entelektüel, unutulmuş değerleri tozlu kitaplar arasında bulup gün ışığına çıkaran bir edebiyat arkeoloğu ve bir 'anılar kuyumcusu' olarak kültür dünyamızda ayrı bir yere sahip olan Hüsrev Hatemi'nin bir özelliği de ölçüyü hiçbir zaman kaçırmamasıdır." ifadelerini kullanmıştı.

Muhit dergisinin 2020'deki Hüsrev Hatemi dosyasında görüşlerine yer verilen Alaattin Karaca, Hatemi'nin şiir üslubunu Ahmet Haşim'e benzeterek, şu değerlendirmelerde bulunmuştu:

"Daüssıla ve çocukluğa özlemi, aşka, tabiata, bakır rengi ufuklara, zamana, faniliğe bakışı ve elbette melali ile Hatemi'nin şiiri bence en çok Ahmet Haşim'e akrabadır. Nitekim daha ilk şiirlerinden 'Ney Sesi'nde 'Yağmurlu bir akşam şehri bırakıp/ Gideceğim Haşim'in beldesine.' demesi, Haşim'in şiir beldesine olan yakınlığını gösteriyor. Öte yandan musiki, divan ve halk şiiri tutkusu, kültürel atıflar dünyası, özellikle İstanbul üzerinden yaptığı göndermeler de onu Yahya Kemal ve Tanpınar'la ortak bir hassasiyet dairesinde buluşturuyor."

"Gün Akşamlıdır" adlı albümünde kendi şiirlerini seslendirdi

Hatemi, müzisyen Mürsel Işık'ın besteleriyle "Gün Akşamlıdır" adlı albümünde kendi şiirlerini seslendirdi. "Hüzünler Perisi", "Yol Sonunda Reddiye", "Aşık Garip Coğrafyası", "Ağustos Meali", "Bedahşan İli ve Yüreğim", "Grili Çocuk", "Ağıt", "Masallarda Kalan", "Postnişin ve Zamanın Sesleri" şiirleri albümde yer aldı.

Ayşe Böhürler'in yapımcılığını üstlendiği "Orhun Yazıtları'ndan Nobel'e Türk Edebiyatı" belgeselinde şiir yolculuğuyla ilgili de Hatemi, şunları kaydetmişti:

"Evde hafızası çok güçlü ve ilkokul deneyimi bile olmadığı halde devamlı Azeri halk edebiyatıyla ilgili örnekleri bize verebilen bir babaannenin dizi dibinde oturmakla, radyolarda çalan o devir şarkılarının şiir özellikli güftelerine dikkat ederek, evde babamın ara sıra söylediği bize de çevirdiği Şeyh Sadi'den, Hafız'dan bir iki mısra dinleyerek, şiiri sevmemek çok tuhaf bir şey gibi görünürdü bize. Herkesi kendimiz gibi zannederdik. Sonra ilkokul başlayınca sınıfta çok sayıda şiirle ilgili olmayan, şiir sevmeyen şahıs da olduğunu görünce, dış dünyayı o zaman tanıdık."

Prof. Dr. Hüsrev Hatemi, 1988'de deneme eseri "Yozlaşmadan Uzlaşmak"la Türkiye Yazarlar Birliği Ödülü'nü aldı ve 1994'te "Gün Akşamlıdır" adlı şiir kitabı ile aynı ödüle değer görüldü.

Türk edebiyatına yaptığı katkılar nedeniyle 2023 Necip Fazıl Saygı Ödülü'nü de alan Hatemi'nin imza attığı eserler arasında "Eski Kentte Bir Gece", "Akşam Gümrükçüleri", "Lodoscu", "Grili Çocuk", "Yozlaşmadan Uzlaşmak", "Hoşça Bak Zatına", "Çelebi Bizi Unutma", "Türkiye'den Çizgiler", "Çengelköy'de Bir Çeng", "Kimlik Kuyusu", "Gün Akşamlıdır", "Karton Kutudan Güfteler", "Kopuz ile Çeşte", "N'etti Bu Yunus N'etti", "Kuşlar ve Zaman", "Kelimeler Kitabı", "Ağustos Meali", "Gelin Tanış Olalım", "Ömür Süvarisi" ve "Şahsi Bir Cerrahpaşa Tarihi" yer alıyor.