97 Yıl Aradan Sonra Çan Çaldı

Diyarbakır'da, bulunan Surp Giragos Ermeni Kilisesi 32 yıl aradan sonra yeniden ibadete açılırken, 1915 yılında cami minarelerinden yüksek olduğu gerekçesiyle top atışı ile yıkalan ve Rusya'nın başkante Moskova'da özel olarak yaptırılan çan, bugün 97 yıl aradan sonra ilk kez çaldı. Türkiye Ermenileri Patrik vekili Aram Ateşyan yönettiği ilk ayini, Dicle Üniversitesi İlahiyat Fakültesi öğrencisi başörtülü 3 genç kız da izledi.

Ermeni cemaatinin Ortadoğu'daki en büyük kilisesi olan ve geçmişte metropolitlik olarak kullanılan Diyarbakır'daki Surp Giragos Ermeni Kilisesi, 32 yıl aradan sonra 2.5 yıl süren onarımın ve restorasyon çalışmasından sonra bugün törenle ibadete bir kez daha açıldı. Surp Giragos Küçük Ermeni Kilisesi Vakfı tarafından 2010 yılında başlatılan ve Diyarbakır Büyükşehir Belediyesi'nin de 1 milyon TL katkı verdiği restorasyon çalışmasında büyük kilise binası tamamlanıp daha önce açılışı yapılırken, 97 yıl aradan sonra ilk kez bugün klisede açılış töreni ve ayin için çan çaldı. 1915 yılında Diyarbakır'daki cami minarelerinden yüksek olduğu gerekçesiyle top ateşi ile yıkılan çan kulesinde bulunan çanın aynısı, Moskova'da özel olarak yaptırılıp Diyarbakır'a getirilmişti. 100 kilo ağırlığında olan 'soğan başlı' bronz çan, bugün 97 yıl aradan sonra yeniden çalmaya başladı.

Türkiye'nin yanı sıra ABD, Ermenistan ve Kanada'da yaşayan Ermeni vatandaşların katıldığı ilk ayini Türkiye Ermenileri Patrik Vekili Aram Ateşyan yönetti. Ateşyan'nın yönettiği ayinde Dinler arası barış ve kardeşlik için dualar edildi.

Surp Giragos Ermeni Kilisesi'nde düzenlenen ilk ayini Diyarbakır'da bulunan Dicle Üniversitesi İlahiyat Fakültesi'nde okuyan başortülü 3 genç kız da izledi. Meraklı bakışlar altında kiliseye gelen başörtülü kızlar, izledikleri ayini cep telefonu kamerasıyla kayıt etti. Bu arada ayin için Kilise içinde ve çevresinde sivil polisler geniş güvenlik önlemi aldı. Ayini yöneten Patrik vekili Aram Ateşyan'ı gölge gibi takip eden sivil polisler, kilise içinde de etrafa belli etmeden yoğun güvenlik önlemi aldı.

KİLİSENİN TARİHİ

Diyarbakır Surp Gragos Ermeni Kilisesi 1376 yılında yapıldı. Tarihi Sur İlçesi'nde Ermenilerin yoğun yaşadığı Fatihpaşa Mahallesi'ndeki kilise, 27 Mayıs 1915 tarihinde çıkarılan 'Tehcir Kanunu'na kadar Ermeniler tarafından kullanıldı. Kilesinin çan kulesi ise cami minarelerinden yüksek olduğu için 1915 yılında top atışları ile yıkıldı. 1'inci Dünya Savaşı sırasında Alman ordularının karargahı olarak kullanılan kilise, daha sonra ise Sümerbank'ın pamuk deposu olarak işlev gördü. 1960 yılından itibaren tekrar ibadete açılan 3 bin metrekarelik alan üzerindeki Surp Giragos Ermeni Kilisesi, özellikle 1980 yılından sonra Ermenilerin çeşitli nedenlerle göç etmesi sonucu terk edildi. Cemaati olmadığı için ayin yapılmayan ve zaman zaman hırsızlık olaylarının görüldüğü kilise, bakımsızlık nedeniyle bazı yerleri çöktü ve kullanılamaz hale geldi. 1990'lı yılların sonlarında tamamen harabeye dönen kilise Surp Giragos Küçük Ermeni Kilisesi Vakfı ve Diyarbakır Büyükşehir Belediyesi tarafından onarıldı.