Tdk'nın 80. Kuruluş Yıl Dönümü

Türk Dil Kurumu (TDK) Başkanı Prof. Dr. Mustafa Kaçalin, TDK'nın bir yanıyla araştırmalar yapan, yaptıran, bilim üreten kimliğiyle var olurken, bir yanıyla da halkın her tabakasıyla muhatap olan, sıkı ilişkiler geliştiren, canlı, gündelik tepkiler vermeye uygun pratikliğe sahip bir kurum kimliğinde olduğunu söyledi.

Kaçalin, TDK'nın 80. kuruluş yıl dönümü dolayısıyla kurumun konferans salonunda düzenlenen törende, TDK'nın 80 yıllık birikimin, köklü bir geleneğin sahibi olarak bugün Türkiye Cumhuriyeti'nin önemli bilim kurumlarından olduğunu belirtti.

Dilin sadece ilmi çalışmaların malzemesi olmadığını, hayatın bütün alanlarında yaşadığını, yeniden üretildiğini ifade eden Kaçalin, bu nedenle kurumun dilin kullanıldığı alanları kuşatarak, bilgileri derlemek, ihtiyaçları belirlemek ve bu ihtiyaçlara uygun çözümler üretmek zorunda olduğunu söyledi.

Bu zorunluluğun, TDK'yı halkın bütün kesimleriyle ilişkide tuttuğunu anlatan Kaçalin, "Böylece TDK, bir yanıyla araştırmalar yapan, yaptıran, bilim üreten kimliğiyle var olurken, bir yanıyla da ilköğretim öğrencisinden işçisine, yazarından sanayicisine halkın her tabakasıyla muhatap olan, sıkı ilişkiler geliştiren, canlı, gündelik tepkiler vermeye uygun pratikliğe sahip bir kurum kimliğindedir" dedi.

TDK'nın yayımladığı Türkçe Sözlük'te 1945'te 32 bin söz bulunurken bu sayının bugün 122 bini geçtiğini vurgulayan Kaçalin, yürüttüğü projelerle, sanal ortamdaki hizmetleriyle, yayın ve destek faaliyetleriyle bugün toplam 56 bin 800 kitabı, el yazması ve nadir eserleriyle ihtisas kütüphanesi halini alan kütüphenesiyle TDK'yı bir bütün olarak anlatabilmenin bir açış konuşmasının sınırlarını aşacağını söyledi.

Atatürk Kültür, Dil ve Tarih Yüksek Kurumu Başkan Vekili Nazif Öztürk de TDK'nın 80 yılı geride bırakan, "erdemli bir insan" seviyesine yükselmiş bir kurum olduğunu söyledi.

TDK'nın bu 80 yılda inişli çıkışlı bir süreç yaşadığını, Osmanlı'dan kalan 100 bin kelimelik mirasın kısıtlamalarla 30 binlere düşürüldüğünü anlatan Öztürk, kurumun bu yanlıştan döndüğünü ve bugün Türkçe sözlükte yeniden 100 binin üzerinde kelime yer aldığını kaydetti.

Bütün Türk coğrafyası için Türkçe sözlük hazırlanması gerektiğini de ifade eden Öztürk, birtakım Türkçe kelimelerin Anadolu'da da Özbekistan'da da Türkmenistan'da da konuşulduğunu bunların bir araya getirilmesinin Türkçe'yi zenginleştireceğini söyledi.

Eski harflerle yazılan eserlerin gençler tarafından okunması konusunda bir çaba olduğunu ancak yetersiz kaldığını ifade eden Öztürk, bu eserleri olduğu haliyle sanal ortama aktarılmasının planlandığını anlattı. Öztürk, buna göre, Safahat ve Nutuk'un ilk hallerinin sadeleştirme yapılmadan sanal ortama aktarılacağını, anlaşılmayan kelimelerin üzerine gelindiğinde de kelimenin bugünkü anlamının görüneceğini belirtti.

Öztürk, ayrıca, kuruma ilişkin yasal düzenleme dolayısıyla Başbakan Yardımcısı Bülent Arınç'a teşekkür etti.

Törende, TDK'ya hizmet vermiş kişilere "Şeref belgesi ve 80. yıl armağanı" verildi. Prof. Dr. Kemal Eraslan ve Rıdvan Çongur, belgelerini Başbakan Yardımcısı Arınç'ın elinden aldı.

Muhabir: Ferdi Türkten

Yayıncı: Selçuk Aval - ANKARA