Merkez Bankası Başkanı Başçı, Aa Finans Masası'na Konuk Oldu

Merkez Bankası Başkanı Erdem Başçı,  "Dövizin belini kırarız. Bunu öyle yaparız ki çok az rezerv kaybetmeden yaparız. Onu nasıl yapacağımız ilerde görürsünüz" dedi.

Başçı, AA Finans Masası'nda gündemdeki konulara ilişkin açıklamalarda bulundu.

ABD'deki faizlerin yükseliş trendi devam ederse Türkiye'ye yansımalarının nasıl olacağı yönündeki soruya, fiyatlama konusunda Türkiye için portföy dengelemesinin çok ötesinde ilave bir ayarlama olduğunu söyledi. Başçı, şöyle konuştu:

"Portföy dengelemesinin Amerikan kıymetleri yüzde 10 değer kaybediyorsa sepetinizdeki gelişmekte olan ülke sepeti de aynı oranda değer kaybediyorsa yüzde payları değişmez, dengeli portföy devam eder. Bizde bunun çok ötesinde bir fiyatlama olduğu için portföy payları düştü. O yüzden baktığınızda Türkiye'de gerçekten yatırım yapmak için yabancı yatırımcılar açısından yer var. Şuanda bir stres olduğu için bu belki bir miktar sürebilir, çok önemli değil. Hemen döne de bilir. Biz burada faiz tarafında ne kadar sağlam durursak, bir adım bile geri adım atmayacağız faizle ilgili, Para Politikası Kurulu'ndan bir adım bile geri adım atmayacağız. Orada 6,75-7,75 bizim aralığımız, herkes buna uyacak, buna göre kendisi fiyatlamasını belirlesin. Biz bu sağlam duruşu sergilediğimiz sürece döviz kurları o kadar hızlı döner ki siz de şaşırırsınız nasıl bu kadar hızlı döndü. Bugün bile dönebilir, bugün denmezse yarın denebilir, öbür gün döner. Ondan sonra da o kadar hızlı bir düşüş olur ki dolar da gene şaşırıp kalırsınız.

Yıl sonuna doğru şu tartışmayı yapma olasılığımız var: İhracatçı temsilcilerimiz diyebilir ki 'Başkan bir şeyler yap dolar 1,90'ın altına düştü, ne olur bizi kurtar, bununla ilgili bir şey yap'. Ben o zaman reel sektörden yardım isteyeceğim. Reel sektöre diyeceğim ki 'açık pozisyonlarınızı şimdi kapatın. Yukarıda kapatmadınız, şimdi kapatın hiç olmazsa ihracatçılarımıza yardım edin daha fazla döviz düşmesin'. Şu anda doğru zaman değil, açık kapatmak için o zaman doğru zaman olacak."

Jeopolitik riskler

Başçı, Türkiye'nin karşı karşıya olduğu jeopolitik riskler konusunda, jeopolitik gelişmelerin oldukça önemli olduğunu ama bizim özellikle o tür gelişmeler altında Türk lirası likiditesi tarafında çok sağlam ve net mesajlar verilmesi gerektiğini söyledi. Erdem Başçı, şöyle konuştu:

"Çünkü biz bankacılık sistemimizin sağlığını, sıhhatini korursak, özellikle kısa vadeli faiz oranlarını belirlediğimiz sınırlar içerisinde tutarsak o zaman hiçbir şeyden endişe etmemize gerek yok. Bütün, her türlü şokları atlatırız. Önemli değil, döviz iner çıkar o bizi çok ilgilendirmiyor. En önemlisi bankacılık sistemimizin sağlık ve sıhhati şuanda mükemmel. Bunun en ufak bir şekilde bozulmasını biz istemeyiz. Özellikle de böyle bir ortamda bunu hiç istemeyiz."

Enflasyon değerlendirmesi

Enflasyon konusunda piyasanın beklentisiyle Merkez Bankası tahminleri arasındaki farkın açılmasını da değerlendiren Başçı, bu farklılığın temel olarak döviz kurundan kaynaklandığını belirtti. Başçı, "Döviz kuru hareketleri geçici olacağı için çok fazla endişeli değiliz" diye konuştu.

Meyve-sebzenin enflasyon anlamında kendilerini biraz zorladığını dile getiren Başçı, meyve-sebzede çok çok istisnai bir hareketlilik olduğu, özellikle karpuz fiyatlarında geçen seneye çok ciddi bir artış yaşandığını anlattı. Başçı, "Kademeli bir normalleşme görülecek. Dolayısıyla ağustos enflasyonunun büyük ihtimalle beklentilerden biraz daha iyi geleceğini tahmin ediyoruz. Enflasyonda riskler var ama en büyük, bir numaralı risk aslında döviz kurlarındaki etkidir. Oradaki etkinin de kesinlikle ama kesinlikle geçici olduğunu düşünüyoruz. Dolayısıyla orada ağustos ayındaki beklentilerden iyi gelmesi olumlu karşılanacaktır. Bu konuda çok fazla bir endişemiz yok" diye konuştu.

Merkez Bankasının elindeki silahlar

Erdem Başçı, Merkez Bankasının elindeki silahlar ve bunların kullanılma stratejisine yönelik soruyu yanıtlarken, şunları kaydetti:

"Onu da mutlaka netleştirmek gerekiyor. Madem ki faiz silahını kullanmayacaksak döviz kurlarına karşı ve orada çok netsiniz; faiz konusunda hiçbir belirsizlik olmayacak. Ama belirsizlik biraz var da 6,75-7,75. Döviz kurlarına karşı burada hassasiyeti tamamen bitirdiniz o zaman geriye bilanço silahı kalıyor. Bilanço silahımız da çok güçlü bir silah. Bilanço silahı döviz rezervlerimizi kullanacağız demek, Türk lirasında değer kaybına karşı. Merkez Bankasının toplam bilançosunda toplam döviz rezervi var brüt. Bunun bir kısmı bankaların bizde tuttukları zorunlu karşılıklar, bir takım bizim borcumuz Hazineye olan mesela, onları satamayız. En muhafazakar bir şekilde hesapladığınızda 40 milyar dolar civarında satılabilir döviz rezervimiz var."

Bankadaki döviz rezervinin yeterli olup olmadığı konusunda da görüşlerini dile getiren Başçı, şöyle konuştu:

"Merkez Bankasının net rezervi hiçbir zaman bitmez. Çünkü Merkez Bankasının başında da akıllı idareciler vardı. O rezervi bitmeyecek şekilde ayarlarlar. Bunu bir havuz problemi gibi düşünün. Havuzu biz Eximbank'tan aldığımız reeskont kredilerinin dönüşlerinden dolduruyoruz. Günlük rezervimizi bugün yaklaşık 70 milyon dolar hızla arttırıyoruz. Bugün akşam 50 milyon dolar satarsak 20 milyon dolar aslında rezervimize bir yerde eklemiş gibi düşünebilirsiniz. Bir de limiti artırdık. Bu yıl aldığımız rezerv zannedersem 12 milyar doların üzerinde olacak. Gelecek sene bundan daha da büyük bir rezerv büyüklüğü olacak. Biz havuz probleminde havuzun doluşuna da boşalışına da bakarız. Orada da reel efektif döviz kuruna bakarız.Reel efektif döviz kuruyla ilgili görüşümüz netse biz öyle müdahaleler ederiz ki döviz kuruna herkes şaşırıp kalır."

Dövize müdahalenin yöntemlerinden birinin de ofansif strateji olduğunu dile getiren Başçı, şunları kaydetti:

"Bu tür müdahalenin dünyada çok örneği olmadığı için, bunu çok fazla kullanan Merkez Bankası olmadığı için piyasa oyuncuları şu anda bunu mesela idrak edemiyorlar. 'Ne kastediyor başkan' çok fazla idrak edemiyorlar. Fakat görürler yakında bunun ne demek olduğunu. Döviz kurunda değer kaybı trendini kırıp tekrar hızlı bir şekilde değer kazancı trendini başlatabilecek elimizde çok kuvvetli mekanizmalar var. Bunun altyapısını, araçlarının hepsini hazırladık şuanda Anadolu Ajansı Finans Terminali sayfasında var, Reuters'ın sayfaları var. Burada tek beklenen şey strateji. Strateji de böyle yavaş yavaş, zamanı geldikçe bunları bir araya sokacağız ve dövizin belini kırarız. Bunu öyle yaparız ki çok az rezerv kaybetmeden yaparız. Onu nasıl yapacağımız ilerde görürsünüz."

- Ankara