Bankaların Basel Iı ile Karşılaştıkları En Büyük Engel Veri Eksikliği

Bankacılık sektörünün Basel II ile ilgili karşılaştıkları öncelikli engel veri eksikliği oldu Bankacılık sektörünün Basel II ile ilgili karşılaştıkları öncelikli engel veri eksikliği oldu. Bu kısıtı, mevzuattaki belirsizlikler ve teknolojide karşılaşılan sorunlar takip etti. Piyasa risklerinin ölçümünde bankaların tamamına yakını içsel modeller kullandı.

BDDK, Bankacılık Sektörü Basel II İlerleme Raporu'nu yayımladı. "Bankacılık Sektörü Basel II İlerleme Raporu"nu Basel II uygulamalarına yönelik bankaların hazırlıklarını izlemek amacıyla düzenlenen anketlere verilen cevapları esas alarak hazırlayan BDDK, "Bankaların CRD/Basel II'ye Geçişine İlişkin İlerleme Anketi"nde 2011 yılından geçerli olmak üzere değişikliğe gitti. Bankaların CRD/Basel II'ye uyum konusunda yürüttükleri çalışmaların yakından takip edilmesi amacıyla bankalardan 6'şar aylık dönemlerde talep edilen anketin yeni hali ile mevcut uygulama dışında kalan, ileri yöntemlerle yapılacak uygulamalar için bankaların durumları ve hazırlıklarına ilişkin kendi değerlendirmeleri alındı. Ankete verilen cevaplar değerlendirilerek büyük bir kısmı kamuoyu ile paylaşıldı. Aralık 2011 dönemine ilişkin cevaplara bakıldığında, Türk bankacılık sektörü toplam aktif büyüklüğünün yüzde 47.7'sini oluşturan bankaların bireysel bazda, yüzde 28.5'ini oluşturan bankaların ise konsolide bazda CRD/Basel II'ye geçişe ilişkin strateji ve politikalarını yönetim kurullarının onayına sunduğu veya söz konusu strateji ve politikaları yönetim kurullarına onaylatarak uygulamaya koydukları görüldü. Bankacılık sektörünün yüzde 99'u CRD/Basel II çalışmalarını yürütecek üst yönetimini ve birimlerini oluşturdu, yüzde 78'i sorumlu personelini, yüzde 80'i ise komitelerini belirledi. Bankaların CRD Basel II'ye uyum durumu anketler üzerinden incelendiğinde kredi riskinde bankaların yüzde 55'i temel içsel derecelendirmeye dayalı yaklaşıma ve yüzde 46'sı ileri içsel derecelendirmeye dayalı yaklaşıma yüzde 50 ila yüzde 100 arasında uyum sağlarken, bankaların hemen hemen tamamı menkul kıymetleştirmede (ileri yöntemler) yüzde 50'den düşük uyum sağladı. Piyasa riskinde içsel ölçüm yöntemlerinde büyük ölçüde yüzde 75-yüzde 100 uyumlu olan bankaların oranı yüzde 90 gerçekleşti. Operasyonel riskte standart yaklaşımda yüzde 75 ila yüzde 100 arasında uyum sağlayan bankaların oranı yüzde 37'de kaldı.

-BANKALARIN ÖNCELİKLİ ENGELİ VERİ EKSİKLİĞİ-

CRD/Basel II ile ilgili karşılaşılan sorunlara ve kısıtlara bakıldığında bankaların öncelikli engelinin veri eksikliği olduğu görüldü. Bu kısıtı, mevzuattaki belirsizlikler ve teknolojide karşılaşılan sorunlar takip etti. CRD ve Basel II uygulamasına ilişkin olarak son 6 aydaki gelişmelerin nasıl değerlendirildiğine bakıldığında, en olumlu olarak değerlendirilen gelişme Basel II paralel uygulama sürecinde sorulan soruların ve cevapların yayımlanması, en olumsuz olarak değerlendirilen gelişme ise Basel II ileri yöntemlere ilişkin belirsizlikler oldu. Kredi riskinin hesaplanmasında, bankaların büyük bir kısmı uygulamanın başlamasını takip eden 2 yıl içerisinde farklı portföyler bazında ileri yöntemlere geçmeyi planlarken, bu çalışmalar kapsamında veri biriktirdi. Yine büyük kısmı stres testleri uyguladı ve bankaların tamamına yakını kredi riski analiz sonuçlarını karar alma süreçlerinde kullandı. Operasyonel risk hesaplamasında bankaların büyük çoğunluğu nihai olarak ileri ölçüm yaklaşımını hedeflerken ve bu kapsamda veri biriktirdi.

-PİYASA RİSKLERİNİN ÖLÇÜMÜNDE BANKALARIN TAMAMINA YAKINI İÇSEL MODELLER KULLANDI-

Piyasa risklerinin ölçümünde bankaların tamamına yakını içsel modeller kullandı. Sektörün yüzde 83'ü yasal sermaye hesaplamalarında içsel model kullanımını planladı. CRD/Basel II ile ilgili olarak, bankacılık sektörü toplam aktif büyüklüğünün yüzde 1.6'sını oluşturan bankalar ekonomik sermaye tahsisi uygulamasına gerek görmezken, yüzde 4'ü ekonomik sermaye tahsisini uyguladı. Kalan kısım ise konuya ilişkin çalışmalarını sürdürdü. Bankaların ikinci yapısal blok kapsamında ele alınan yapısal faiz oranı riski, likidite riski ve yoğunlaşma risklerini çoğunlukla tanımlamış oldukları, karşı taraf kredi riski ve spesifik riske ilişkin çalışmalarına devam ettikleri görüldü.

-BASEL III KONUSUNDA ULUSLARARASI GELİŞMELER TAKİP EDİLİYOR-

Basel III konusunda bankalarca Uluslararası Ödemeler Bankası'nın (BIS) sayısal etki çalışmasına katılıma ilave olarak, uluslararası gelişmeler takip edildi. Bankaların aktif büyüklüğü olarak yüzde 65'ini oluşturan 6 banka BIS tarafından uluslararası düzeyde gerçekleştirilen sayısal etki çalışmasına katıldı. Söz konusu bankalar ile Basel III'e iliĢkin olarak çalıĢma gerçekleştirdiğini ifade eden diğer bankalar birlikte değerlendirildiğinde bankaların yüzde 65'i Basel III kapsamında sermaye oranlarını (çekirdek sermaye oranı, ana sermaye oranı, sermaye yeterliliği standart rasyosu), yüzde 66.4'ü kaldıraç oranını, yüzde 68.5'i likidite oranlarını (likidite kapsama oranı ve net istikrarlı fonlama rasyosu) hesaplıyor. - Ankara