İit Üyesi Ülkelerde Rekabet Hukuku ve Politika Çalıştayı

Rekabet Kurumu Başkanı Prof. Dr. Nurettin Kaldırımcı, "Rekabet politikasının yardımıyla pazara girişlerin kolaylaşması, yoksullara çift taraflı bir fayda göstermekte, hem fiyatlar aşağı yönlü hareket etmekte hem de toplumun bu kesiminin ulaşabileceği istihdam olanakları genişlemektedir" dedi.

Rekabet Kurumu tarafından İslam İşbirliği Teşkilatı (İİT) Üyesi Ülkelerde Rekabet Hukuku ve Politika Çalıştayı'nın kapanış konuşmasını yapan Kaldırımcı, dünyanın birçok ülkesinden gelen katılımcıların onurlandırdığı Çalıştay'a ev sahipliği yapmanın kendileri için heyecan ve gurur verici bir deneyim olduğunu ifade etti.

Bu çalıştay sayesinde üye ülkelerdeki rekabet hukuku ve politikasının mevcut konumu hakkında bilgilenme imkanı elde edildiğini anlatan Kaldırımcı, Çalıştay'ı üye ülke rekabet otoriteleri arasında iş birliğini artırıcı yönde atılmış bir adım olarak gördüklerine işaret etti. Kaldırımcı, şöyle devam etti:

"Çalıştayın ilk oturumunda tekrarlandığı üzere yoksulluğun önlenmesi ve büyüme gibi temel iki politika hedefi açısından rekabet hukuku ve politikası, diğer politika araçlarını tamamlayıcı bir rol oynuyor. Bilindiği üzere, Rekabet Hukuku uygulaması kartellerle mücadele ederek, rekabeti kısıtlayıcı uygulamalarda bulunan hakim durumdaki firmalara müdahale ederek ve giriş engellerini azaltarak küçük ve orta ölçekli firmaların pazara girmesine ve hayatta kalmasına yardımcı olmaktadır.

Rekabet politikasının yardımıyla pazara girişlerin kolaylaşması yoksullara çift taraflı bir fayda göstermekte, hem fiyatlar aşağı yönlü hareket etmekte hem de toplumun bu kesiminin ulaşabileceği istihdam olanakları genişlemektedir. Ancak çeşitli konuşmacıların haklı olarak vurguladığı üzere bu hedeflere ulaşılmasında yalın bir rekabet hukuku uygulamasından ziyade bütüncül bir rekabet politikasının benimsenmesi önem arz ediyor."

Kaldırımcı, tüm konuşmacılar tarafından vurgulandığı üzere kartellerin tüketicilere en büyük zararı verdiğini ve genel olarak kartellerin en ağır rekabet ihlalleri olduğunun kabul edildiğini anımsatarak, bu nedenle rekabet otoritelerinin kaynaklarının önemli bir kısmının kartellerle mücadeleye ayrıldığına dikkati çekti.

Nurettin Kaldırımcı, kartellerin gizli doğasının, rekabet otoritelerini bunları ortaya çıkarmaya yönelik en efektif yöntemleri aramaya ittiğini belirterek, bu doğrultuda, rekabet hukuku ve politikasını görece kısa bir süre önce uygulamaya başlamış ülkeler olarak rekabet otoritelerinin inceleme yetkilerinin güçlendirilmesi yönünde çalışmalar yapılması gerektiğinin ortaya çıktığını söyledi.

"Teşebbüslerin rekabetçi davranışlarının caydırılmaması gerek"

Kaldırımcı, rekabet politikasının önemli üç ayağı arasında yer alan hakim durumun kötüye kullanılmasının önlenmesinin, kamunun ekonomideki rolünü terk etmeye başladığı Türkiye gibi ülkeler açısından ek bir öneme sahip olduğunu ifade ederek, kamu kesiminin ekonomideki aktif rolünü terk ederken, ardında yüksek pazar gücüne sahip teşebbüsler bıraktığını söyledi.

Bu teşebbüslerin tüm ülkelerde, özellikle havayolu taşımacılığı, telekomünikasyon gibi pazarlarda ortaya çıktığının altını çizen Kaldırımcı, bu şirketlerin eylemlerinin gerek regülasyon gerekse de rekabet hukuku uygulamalarıyla denetim altına alınmasının serbestleşme hedefinin nihai amacı olan rekabetçi piyasa yapısına ulaşmak için zaruri olduğunu vurguladı.

Kaldırımcı, konuşmacıların çoğu tarafından ifade edildiği üzere, hakim durum ve kötüye kullanma davranışının tespiti için kesin ve belirli reçetelerin bulunmadığını belirterek, rekabet kurumlarının çok sayıda faktörü bir arada değerlendirmesi gerektiği konusunda hemfikir olduklarını düşündüğünü ifade etti.

"Bu noktada teşebbüslerin, rekabetçi davranışlarının caydırılmaması gerektiği unutulmamalıdır" diyen Kaldırımcı, bu çerçevede bugün gerçekleştirilen sunumların tüm katılımcıların için üst düzeyde yararlı olduğunu düşündüğünü söyledi.

Kaldırımcı, rekabet kültürünün toplumun tüm kesimlerince ve hükümetlerce benimsenmesi noktasında rekabet savunuculuğunun rolü olduğunu belirterek, "Bu doğrultuda, tüketicilerin farkındalıklarının arttırılması, siyasi otoritelerin bu konudaki hassasiyetlerinin oluşturulması ve özel sektörün bilinçlenmesi rekabet savunuculuğunun temel hedefleridir. Münferit olayları cezalandırmanın caydırıcı etkisi kabul edilebilecekse de uzun vadede rekabetçi piyasaların oluşumu piyasa aktörlerinin rekabet kültürünü benimsenmesi veya içselleştirmesiyle mümkündür" değerlendirmesini yaptı.

29. İSEDAK oturumunda Tunus hükümetinin bir sonraki çalıştayı düzenlemek konusunda niyetlerini ifade ettiğini ve bu hususun oturuma katılan ülkelerce memnuniyetle karşılandığını aktaran Kaldırımcı, şunları kaydetti:

"Böylece bu toplantıların gelenekselleşmesi yolunda önemli bir adım atılmış olmaktadır. Toplantıya katılan ülkelerin diğer ikili ve çok taraflı bölgesel ve uluslar arası ilişki ve iş birlikleri mahfuz olmak kaydı ile bu verimli toplantıların ve deneyim paylaşımının devam edecek olmasından büyük memnuniyet duyduğumu belirtmek isterim. Adil, ahlaklı, hukuka uygun bir iş ortamının kurumsallaştırılmasının çabası içerisindeyiz. Bu faaliyetler hepimiz için aynı zamanda bir öğrenme sürecidir. Sürdürülebilirlik için çalışma tarzımızı veya metodolojimizi geliştirmek zorundayız. Önümüzdeki yıl inşallah Tunus'da tekrar bir araya gelme ümidiyle hepinizin ülkelerinize selametle dönmenizi temenni ediyorum."

Gelecek yıl gerçekleştirecek toplantı ile ilgili bilgi veren Tunus Rekabet Konseyi Başkanı Mohamed Ben Hammed'i ise bir sonraki konferansa ev sahipliği yapmaktan mutluluk duyacaklarını belirterek, "İİT bünyesindeki bütün üye ülkeleri de aramızda görmek istiyoruz. Bu toplantı, deneyimlerimizi paylaşmak ve sürdürülebilir ilişkiler kurmak için yararlı olacaktır diye düşünüyorum" dedi. - İstanbul