10 TL'nin Arkasındaki İsim: Ord. Prof. Dr. Cahit Arf

Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (TCMB) tarafından yayımlanan E9 Emisyon Grubu banknotlar arasında yer alan 10 Türk Lirası'nın arka yüzünde, 1910-1997 yılları arasında yaşamış olan efsanevi matematikçi Cahit Arf bulunmaktadır. Paranın üzerindeki portresine, onun matematiksel çalışmalarını simgeleyen 'Arf Değişmezi' formülünden kesitler eşlik etmektedir.

Cahit Arf, sadece Türkiye'de değil, dünya çapında bir dahi olarak kabul edilir. Matematiğe kazandırdığı ve kendi adıyla anılan önemli kavramlar arasında Arf Değişmezi, Arf Halkaları ve Arf Sabiti yer almaktadır. Halen tedavülde olan kırmızı renkli 10 TL'nin arka yüzünde, Cahit Arf'ın portresiyle birlikte geometrik şekiller, sayı dizileri ve formüller bulunur. Bu tasarım, Türkiye'nin bilime ve bilim insanına verdiği değeri simgelemektedir.

Cahit Arf, 24 Ekim 1910'da Selanik'te doğdu ve 26 Aralık 1997'de İstanbul'da hayatını kaybetti. Türk matematikçi, bilim insanı ve eski TÜBİTAK Bilim Kolu başkanlarından biri olan Arf, matematik alanında yaptığı özgün çalışmalarla uluslararası ün kazandı. 1943 yılında İnönü Armağanı'nı, 1974 yılında ise TÜBİTAK Bilim Ödülü'nü aldı. 2009 yılından itibaren 10 Türk lirası banknotunun arka yüzünde Arf'ın portresi ve formülü yer almaktadır.

Küçük yaşlarda matematiğe ilgi duyan Arf, Fransa'da eğitim gördü ve 1932 yılında École Normale Supérieure'de yükseköğrenimini tamamladı. Doktora çalışmalarını Almanya'da Göttingen Üniversitesi'nde 1938 yılında bitirdi. Türkiye'ye döndükten sonra İstanbul Üniversitesi'nde profesör ve ordinaryüs profesör unvanlarını aldı. 1964 yılında TÜBİTAK'ın kuruluşunda önemli rol üstlenen Arf, kurumun ilk bilim kurulu başkanı oldu. Emekli olduktan sonra da bilimsel çalışmalarını sürdürdü ve 1983-1989 yılları arasında Türk Matematik Derneği başkanlığını yürüttü.