Tmmob: Büyükşehir Belediyesi Kanunu Değişikliği, Anayasa'ya Aykırı

TMMOB Yönetim Kurulu Başkanı Mehmet Soğancı, "Büyükşehir Belediyesi Kanunu ile Bazı Kanun ve Kanun Hükmünde Kararnamelerde Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Tasarısı"yla "demokrasinin vazgeçilmez unsuru olan" yerel yönetimlerin sayısının azaltıldığını belirterek, "Düzenleme, Anayasa'ya ve Avrupa Yerel Yönetimler Özerklik Şartı'na aykırıdır TMMOB Yönetim Kurulu Başkanı Mehmet Soğancı, "Büyükşehir Belediyesi Kanunu ile Bazı Kanun ve Kanun Hükmünde Kararnamelerde Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Tasarısı"yla "demokrasinin vazgeçilmez unsuru olan" yerel yönetimlerin sayısının azaltıldığını belirterek, "Düzenleme, Anayasa'ya ve Avrupa Yerel Yönetimler Özerklik Şartı'na aykırıdır. Öngörülen sistemle yerel yönetimden vazgeçilmekte merkezi otorite güçlendirilmektedir" dedi.

Soğancı, yaptığı açıklamada, AKP'nin iktidarda olduğu 10 yılda belediye sayısının yaklaşık yüzde 60 azaldığını dile getirdi. Yasa kapsamına alınan 13 ille birlikte büyükşehir sayısının 29'a çıktığını hatırlatan Soğancı, şunları ifade etti:

" Türkiye'de belediye sayısı 2000 yılında 3 bin 228 düzeyindeyken, 2009 yılı yerel seçimleri sonrasında, 2010 yılında Büyükşehir Yasası ve Belediye Yasası'nda yapılan değişikliklerle 2 bin 950'ye indirilmiştir. TBMM'den geçen son düzenlemeyle bin 591 belediye daha kapatılmakta, belediye sayısı bin 359'a indirilmektedir. Bu sayıya yeni kurulan ilçe belediyelerinin eklenmesiyle sayı bin 384 olmuştur. Ülkemizin kamu idaresinde önemli değişimlere yol açan değişiklikler öngören düzenlemeyle yerinden yönetim anlayışından vazgeçilmektedir. Kurulması öngörülen Yatırım İzleme ve Koordinasyon Merkezi bu durumu değiştirmemektedir. Aksine merkezi idarenin yerel üzerindeki kontrolünün artmasının bir aracıdır."

-"DÜZENLEME, YEREL YÖNETİM KÜLTÜRÜNÜN SİLİNMESİ ANLAMINI TAŞIYOR"-

Düzenlemenin, Anayasa'ya ve Avrupa Yerel Yönetimler Özerklik Şartı'na aykırı olduğunu savunan Soğancı, öngörülen sistemle yerel yönetimden vazgeçilerek, merkezi otoritenin güçlendirildiğini belirtti.

"Belediyelerin kapatılması, köylerin mahalleye dönüştürülmesi yereli yok sayan, yerel yönetimleri kapatan ve etkisizleştiren, merkezileşmeyi yoğunlaştıran bir modeli öngörmektedir. Ölçeğin genişlemesi, demokrasinin gelişmesine değil, kontrol adına otoritenin artmasına yol açacaktır" diyen Soğancı, durumun Anayasa'nın 127. maddesinde yer verilen "yerinden yönetim" ilkesiyle bağdaşmadığını ve Avrupa Yerel Yönetimler Özerklik Şartı'nın "yerel yönetimlerin sınırlarında, bir referandum yoluyla ilgili yerel topluluklara önceden danışılmadan değişiklik yapılamaz" ilkesine de aykırı olduğunu vurguladı.

Soğancı, düzenlemenin, demokrasinin geliştirildiği iddialarının aksine yerel yönetim kültürünün silinmesi anlamına geldiğini aktardı.

-"BELEDİYE HİZMETLERİNE ULAŞMAK DAHA DA ZORLAŞACAK"-

Soğancı, düzenlemenin yoksulluğun artmasına neden olacağına dikkat çekerek, şunları ekledi:

"Sınırsız kontrol tutkusu nedeniyle sadece yetki sınırını genişletme amacıyla yapılan bu düzenleme; belediye sınırlarına uzak yerlerde yaşayanların hizmet almasını zorlaştırarak bazı kesimlere ulaştırılmasını neredeyse imkansızlaştırırken, bir yandan da su, kanalizasyon gibi hayati önemde olan hizmetler pahalılaşacaktır. Önceki deneyimlerde açıkça görüldüğü üzere daha önce mahalleye dönüştürülen yerlerde yaşayanlar açısından yoksullaşma artmıştır. Mevcut yetki ve güç dağıtımı ile sınırların genişlemesi, belediye hizmetleri açısından hizmetin de genişlemesi ve yaygınlaşması anlamına gelmemektedir. İlçeler göz önüne alınarak oluşturulan yeni belediyeler ile birlikte, belediyelerin mekansal dağılımında da dengesizliğin büyümesine yol açacaktır. Özellikle dağınık olarak yer alan ve mahalleye dönüşmesi öngörülen köylere hizmet götürülmesinde önemli aksaklıkların çıkması kaçınılmazdır. Yerleşmelerin tarihiyle, kültürüyle bağdaşmayan, tepeden inme kararlarla ilçelerin, belediyelerin parçalanması, ortadan kaldırılması orada yaşayanların aidiyet duygusu yok edilerek kendi tarihlerinden ve kültürlerinden uzaklaştırılmasını amaçlamaktadır.

Cumhurbaşkanı'nı yasayı veto etmeye çağırıyoruz; "Demokrasi yaygınlaştırılıyor' gerekçesiyle, meslek örgütlerini, bilim insanlarını görmezden gelerek hazırlanan, Anayasa'ya ve Avrupa Yerel Yönetimler Özerklik Şartı'na aykırı olan, ülke kamu idare sistemine darbe vuran, köy tüzel kişiliklerinin kaldırılması ile orman köylerinin kentsel ranta açılmasını kolaylaştıran, yabancılara toprak satışının önü açan, bir kez daha ülkemizin doğal zenginliklerinin onarılamayacak biçimde zarar görmesine, talanına yol açacak bu kanunu TBMM'ye geri gönderiniz." - Ankara