Meclis, AB Ülkelerinde Parlamento Üyelerinin Kıyafetlerini Araştırdı

ALP ÖZDEN - TBMM Araştırma Merkezi, bazı ülkelerdeki parlamento üyelerinin kıyafetlerine yönelik düzenlemeleri inceledi.

İncelenen 20 ülkenin hiç birisinde ve Avrupa Parlamentosu'nda, parlamento üyelerinin kıyafetlerine yönelik İçtüzük düzenlemesi bulunmuyor.

Fransa'da Temsilciler Meclisi Başkanlık Divanının 1981'de aldığı karar, İtalya Senato'sunda uygulanan yönetmelik ve Letonya'da Parlamento Üyeleri Etik Kodu'nda, parlamento üyelerinin giyim kuşamlarıyla ilgili hükümler bulunuyor.

İncelemede, "Bu üç ülke dışında, konuya ilişkin yazılı düzenlemesi olan ülke bulunmuyor. Ülke parlamentolarının verdiği cevaplardan, her ne kadar yazılı düzenlemeler yoksa da parlamento üyelerinin parlamentonun saygınlığına yaraşır şekilde giyinmeleri gerektiği ve meclisin saygınlığını korumakla görevli Başkanın gerekirse uygunsuz durumdaki üyeye müdahale edebileceği anlaşılmaktadır" deniliyor.

-20 ülke incelemesi

Bazı ülkelerdeki parlamentolarda üyelerin kıyafetlerine ilişkin uygulamalar şöyle:

-Almanya:  Milletvekillerinin uygun kıyafet giymeleri beklenmektedir.

-Avusturya: Meclis ve Senato başkanının 'Meclisin saygınlığını' korumakla yükümlü olduğundan uygunsuz giyinen üyeyi uyarabileceği belirtilmektedir.

-Avrupa Parlamentosu:  Güvenlik görevlilerinin, net bir tanımı olmasa da giyim kuşamı uygun olmayan kişilere (üyeler dahil) bina girişlerinde müdahale edebilecekleri belirtilmektedir.

-Belçika:  Başkan, parlamento içerisinde düzenin sağlanmasından sorumlu olması hasebiyle gerekli gördüğünde uygunsuz giyinen üyeler hakkında gerekli tedbirleri alabiliyor.

-Bulgaristan: Üyelerin kılık-kıyafetinin temsilcilik sıfatına ve sorumluluklarına uygun olması gerektiği belirtilmektedir.

- Çek Cumhuriyeti: Yok

-Danimarka: Üyelerin temsilcilik sıfatlarına yaraşır şekilde giyinmeleri gerektiği yönünde yaygın beklenti var. Başkan, gerekli gördüğünde, üyelerin uygun bulmadığı kılık-kıyafetleriyle ilgili tasarrufta bulunabilir.

-Estonya: Üyelerin, resmi, dikkatli ve derli toplu giyinmeleri gerektiği şeklinde yazılı olmayan bir kuralın bulunduğu belirtilmektedir.

-Finlandiya: Anayasa gereği, milletvekilleri, saygılı ve vakarlı bir şekilde davranmalıdır. Başkan giyim ve kuşamıyla belli davranış standartlarına aykırı davranan milletvekillerini uyarabilir veya söz hakkında mahrum bırakabilir.

-Fransa: 1981'de alınan Başkanlık Divanı kararına göre, erkek üyeler genel kurulda ceket ve kravat takmak zorundadır. Kot pantolon ve spor kıyafetler ve şapka yasaklanmıştır. Kadın üyeler için bir kural bulunmuyor.

-Hırvatistan: Üyelerin uygun şekilde giyinmeleri beklenmektedir.

-Hollanda: yok

-İngiltere: (Avam Kamarası) Parlamento geleneklerine göre, üyelerin süslü giyinmelerine izin verilmemektedir. Askeri üniforma giymelerinin parlamento geleneğine uygun olmadığı belirtilmektedir. Erkeklerin ceket giymeleri ve kravat takmalarının gerektiği Başkanlar tarafından geçmişte ifade edilse ve yaygın uygulama bu şeklide olsa da bu kesin bir kural değildir. Komisyon toplantılarında ise, üyelerin ceketlerini çıkardıkları durumlarla karşılaşılmaktadır.

-İtalya: (TM, Senato)  Sadece Senato'da istisnasız herkesin ceket giyip kravat takmalarını gerektiren yönetmelik bulunmaktadır. Ancak uygulamada sadece erkeklerin kravat takmaları istenmektedir.

-İspanya:  Üyelerin parlamentonun saygınlığına yaraşır şekilde davranmak zorunda oldukları ve Başkan'ın parlamentonun saygınlığını korumakla yükümlü olduğu şeklindeki içtüzük hükümleri uyarınca uygunsuz giyinen üyelere Başkanın müdahale edebileceği belirtilmektedir.

-İsveç: Üyelerin parlamentonun saygınlığına yaraşır şekilde giyinmeleri  beklenmektedir. Erkeklerin kravat takmaları gerektiği şeklindeki gelenek son zamanlarda zayıflamıştır.

-Letonya: Parlamento Üyeleri Etik Kodu'na göre, parlamento binaları içerisinde üyeler, uygun kıyafetler giymek zorundadır.

-Litvanya: Üyelerin çalışma ortamına uygun şekilde giyinmeleri beklenmektedir.

-Macaristan: Yok

-Portekiz: Üyeler, genel kurula genellikle klasik tarzda giyinerek katılmaktadırlar. Ancak Komisyon toplantılarına zamana ve mekana uygun kıyafetlerle katılabilmektedirler.

-Yunanistan: Üyelerin uygun şekilde giyinmeleri beklenmektedir. Ceketsiz genel kurul çalışmalarına katılan üyelerin Başkan tarafından uyarıldığı örnekler bulunmaktadır. - TBMM