Tcmb Başkanı Başçı Soruları Yanıtladı Açıklaması

Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (TCMB) Başkanı Erdem Başçı, "Finansman koşulları haddinden fazla sıkılaşırsa, şu ana kadar hiç olmadı bu. Ama olursa bankaları destekleyeceğimiz araçlar var. Günü gelince bunu kullanmada herhangi bir tereddüdümüz yok" dedi.

Enflasyon Raporu 2014 yılı 2. Bilgilendirme Toplantısı'nın ardından soruları yanıtlayan Başçı, algıyla ilgili bu problemi daha önce cevaplamaya çalıştığını anımsatarak, Merkez Bankası'nın bağımsızlığının kanunla verildiğini söyledi.

2001 krizinden sonra yapılan değişiklik sonucunda doğrudan Merkez Bankası'nın Hazine'yi finanse etmesinin yasaklandığını hatırlatan Başçı, sadece para politikası araçları gerektirirse ikincil piyasadan tahvil alma imkanı bulunduğunu belirtti.

Merkez Bankası'nın doğrudan Hazine'ye borç vermesinin yasak olduğunu aktaran Başçı, enflasyon hedefinin Hükümet ile birlikte belirlendiğini, fakat hedefe ulaşmak için araçları ve bu araçların nasıl kullanılacağı konusunu Merkez Bankası'nın tespit edip, iletişimini ona göre yaptığını anlattı.

Başçı, "Merkez Bankası'nın aldığı kararlarla ilgili yorumları, tavsiyeleri nasıl karşılıyorsunuz?" diye bir sorunun kendilerine sık sık sorulduğunu dile getirerek, sözlerini şöyle sürdürdü:

"Son dönemde de defalarca soruldu. Burada bizim verdiğimiz cevap şu; Türkiye'de, Merkez Bankası maliye politikası konusunda rahatlıkla konuşabiliyor. Maliye politikasının mali disipline önem verilmesi, yapısal reformlarla daha da güçlendirilmesi tavsiyesini hükümete rahatlıkla yapılabiliyor ve bu hiç yadırganmıyor.  Pek çok Merkez Bankası bunu yapmaz, maliye politikası konusunda konuşmamayı tercih eder ama Türkiye'de biz bunu yapıyoruz. Siyasetçilerde Merkez Bankası politikaları konusunda kamuoyu önünde açık bir şekilde konuşmayı tercih ediyorlar. Bu kısmı yurt dışında oldukça yadırganıyor. Bu, yurt dışında çok fazla alışıldık bir durum değildir. Yurt dışında siyasetçiler, siyaset adamları Merkez Bankası ile ilgili az konuşmayı veya hiç konuşmamayı tercih ederler.

Ancak bizim Türkiye'deki kültür henüz o noktada değil. Dolayısıyla Türkiye'de yaşayanlar olarak biz buna alışkınız. Merkez Bankası da elindeki veriler çerçevesinde en doğru gördüğü adımları atmaya gayret ediyor. Dolayısıyla biz burada çok önemli bir sorun görmüyoruz. Algı açısından uluslararası basın bu tür beyanları Merkez Bankası'nın bağımsızlığına müdahale olarak yorumlayabiliyor. O açıdan bunun öğrenilmesi de uluslararası medya tarafından da faydalı olur diye düşünüyorum. Türkiye'de hükümet Merkez Bankası'nın para politikası konusunda konuşabiliyor. Merkez Bankası da hükümetin maliye politikası konusunda konuşabiliyor. Bunlar bizde çok fazla yadırganmıyor şeklinde not edebiliriz."

Her bir atama için yetkili organlar olduğunu ifade eden Başçı, Merkez Bankası'nda da Anonim Şirket (AŞ) yapısı ve AŞ yapısı içinde de bir yönetim kurulu olduğunu söyledi.

TCMB Başkanı Başçı, bu yönetim kuruluna Banka Meclisi adının verildiğini belirterek, "Genel Kurul'da Hazine'nin yüzde 55 bir hisse payı olduğu için Hazine Müsteşarlığı'nın işaret ettiği aday seçimi kazanıyor. Dolayısıyla bizim Banka Meclis'i üyelerimiz 3'er yıllık dönemler için seçilirler. Bunların belirlenmesinde de Hazine Müsteşarlığı söz sahibidir ve belirleyicidir. Onun dışında Denetleme Kurul'u da vardır. Orada 4 kişidir ve görev süreleri 2 yıldır" değerlendirmesinde bulundu.

Başçı, Denetleme Kurulu'nda da, oylama sonucunda da Hazine Müsteşarlığının söz hakkı olduğunu dile getirerek, onların işaret ettiği adayın seçimde kazandığını belirtti.

- "TCMB'de yetkili makam Banka Meclisi'dir"

Erdem Başçı, şunları kaydetti:

"Son Genel Kurul'da Banka Meclis üyeleri görevlerine devam ettiler. Denetleme Kurulu üyeleri yenilendi. Denetim Kurulu üyelerinde bir değişiklik oldu. Kamu görevi verildiğinde yapılır. Bize verilen görevi elimizden geldiği en iyi şekilde yapmaya çalışırız. Zaman zaman ilgili makamlar bir değişiklik ihtiyacı isterlerse bunu yaparlar.

Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası'nda da yetkili makam Banka Meclisi'dir. Bizim Yönetim  Kurulumuz olan Banka Meclisi her zaman için gerekli gördüğü idari değişiklikleri, yer değişiklikleri olabilir, dinlendirmek olur, başka elemanları görevlendirmek olabilir. Bunu her zaman yapıyoruz. Gerekli görülürse bu konu her zaman değerlendirilebilir. Bunun çok fazla basında dillendirilmesine ve konu olmasına gerek yok. İhtiyaçlar çerçevesinde bu her zaman olabilen bir konudur."

Bir hafta vadeli fonlama faizi yüzde 10 seviyesinde olduğunu belirten Başçı, "Orada bir ölçülü indirim yapılır mı? Yapılmaz mı? Görüştüğümüz ve görüşeceğimiz konu bu olacaktır. Temel belirleyici de enflasyon görünümü olacaktır. Ama risk primi de burada önemli bir faktör. Yeterince sıkı olduğumuzu düşünüyoruz. Acaba, haddinden fazla sıkı mıyız? Onu tartışacağız. Haddinden fazla sıkı isek orada çok sınırlı bir adım atma ihtimali olabilir. Ama zamanlaması gelişmelere bağlı" ifadelerini kullandı.

"Bankaları destekleyeceğimiz araçlar var"

Zorunlu karşılıklara bu yıl faiz ödenip ödenmeyeceği şeklindeki soruya Başçı, TCMB'nin bankaları destekleyeceği farklı enstrüman zenginliğinin olmasının Merkez Bankası'na ilave güç verdiğini, politikalarda esneklik sağladığını, gerektiğinde bankacılık sektörünü de desteklediklerini anlattı.

Gelecek yıl sonuna kadar bunun olup olmayacağı konusunda Başçı, şunları söyledi:

"Gelişmeleri izlememiz gerekiyor. Piyasa şartları faiz indirimlerine izin verirse, portföy akımları kalıcı bir şekilde artıya dönerse, parasal genişlemeyle ilgili Avrupa'dan ve Japonya'dan gelen haberler olumlu etki yaparsa para politikasını daha erken bir vakitte normalleştirme imkanına kavuşuruz. Normalleşme ne demek? Getiri eğrisinin tekrar pozitif eğilimli yani bankanın tekrar para kazanmaya başlaması anlamına gelir ki bu da bizim zorunlu karşılıklarla telafi sağlamamız çok gerekmeyebilir.

Tersi olursa, para politikasının uzun süre sıkı olması gerekirse veya likidite politikası ile ilave bir sıkılaşma ihtiyacı olursa, banka gelir tablolarını desteklemek amacıyla bizim daha önce bahsettiğimiz aracılık maliyetlerinin azaltılması bir aracı olarak bunu kullanabiliriz. Zorunlu karşılık oranlarının kendisini de indirebiliriz. Finansman koşulları haddinden fazla sıkılaşırsa, şu ana kadar hiç olmadı bu. Ama olursa bankaları destekleyeceğimiz araçlar var. Günü gelince bunu kullanmada herhangi bir tereddüdümüz yok."

Enflasyon konusundaki iyileşme beklentilerinin nisan ayında başladığını dile getiren Başçı, risk primindeki düşüşün kalıcı olması durumunda kendilerinin haddinden fazla sıkı olabileceğini ve risk priminden kaynaklı olarak ölçülü bir adım atılabileceğini ifade etti.

- İstanbul