Tüik Başkanı Birol: "Vatandaşın Enflasyonu Daha Düşük"

TÜİK Başkanı Birol Aydemir, kurumun hesapladığı enflasyon ile vatandaşın enflasyonunun farklı olup olmadığına ilişkin olarak, "Gıda fiyatlarındaki enflasyonu, ortalama enflasyon ile karşılaştırdığımızda daha düşük çıktı Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK) Başkanı Birol Aydemir, kurumun hesapladığı enflasyon ile vatandaşın enflasyonunun farklı olup olmadığına ilişkin olarak, "Gıda fiyatlarındaki enflasyonu, ortalama enflasyon ile karşılaştırdığımızda daha düşük çıktı. O nedenle vatandaşın enflasyonu daha düşük" dedi.

TÜİK'e yapılan eleştirilere düzenlediği basın toplantısıyla yanıt veren Aydemir, kurumun değerlendirilirken, içinde bulunulan ekonomik ve sosyal çevrenin, kamu kurum ve kuruluşlarının idari kayıt sistemlerini de dikkate almak gerektiğini söyledi.

-"KAYITLARI BİZİMLE PAYLAŞIN DEMEKTEN BAŞKA GÜCÜMÜZ YOK"-

TÜİK ile tüm kamu kurumlarının idari kayıtlarını kanun gereği paylaşması gerektiğine işaret eden Aydemir, ancak kurumların bu tür bilgileri paylaşmadığına işaret ederek, "Biz ne yapabiliriz" diye sordu. Bir ülkede kamu kurum ve kuruluşlarının ne kadar iyiyse, idari kayıtları ne kadar güçlüyse ya da kayıt dışı ne kadar azsa, istatistiklerinin de o kadar kaliteli olacağının altını çizen Aydemir, açıklamasını şöyle sürdürdü:

"Dolayısıyla istatistik kurumu değerlendirilirken içinde bulunduğunuz ekonomik ve sosyal çevrenin kamu kurum ve kuruluşlarının idari kayıt sistemlerini dikkate almamız gerekiyor. Eğer bunlar çok yüksek nitelikte ise istatistik de o kadar kaliteli oluyor. Bize özgü şartlardan dolayı bizim istatistiğin kalitesini artırmak için ekstra çaba göstermek gerekiyor. Türkiye'nin reel ortamından ayrı olarak TÜİK'in çok iyi şartları, çok iyi olmasını beklemek çok da gerçekçi değil. Çünkü ilgili Kanun gereği, tüm kamu kurumlarının idari kayıtlarını bizimle paylaşması gerekiyor, ama paylaşmıyorlar. Biz ne yapabiliriz? Biz, sadece yazı yazıp 'kayıtlarınızı bizimle paylaşın' demekten başka gücümüz yok."

-"FARKLI SONUÇ YOK"-

Gazetecilerden gelen soruları da yanıtlayan Aydemir, enflasyon konusunda TÜİK'in enflasyonunun, vatandaşın enflasyonundan daha farklı olup olmadığına ilişkin bir soru üzerine, kendisinin, enflasyon hesaplamasında kullanılan ilk yüzde 20'lik dilime göre çalışma yaptırdığını, ancak hiçbir farklı sonuç çıkmadığını söyledi. TÜİK'in enflasyonu ile vatandaşın enflasyonunu ölçmenin çok kolay bir yolu olduğunu vurgulayan Aydemir, "Gıda fiyatlarındaki enflasyonu, ortalama enflasyon ile karşılaştırdığımızda daha düşük çıktı. O nedenle vatandaşın enflasyonu daha düşük" dedi.

-"VERİLERLE KESİNLİKLE OYNANMIYOR"-

Aydemir, "TÜİK işsizlik rakamlarıyla oynuyor" iddialarına, kurumun ürettiği iş istatistiklerinde hiç bir şekilde oynamadığı sözleriyle yanıt verdi. Verilere dokunulmadığını kaydeden Aydemir, "Bizim edindiğimiz veriler neyse o.. Bu doğru olabilir, yanlış olabilir o ayrı mesele. Biz buna dokunmayız, bunu yapamayız. Ne geliyorsa o. Öbür türlü o zaman kendimize saygımızı kaybederiz. Eğer kendimize saygımızı kaybedersek, zaten bunu yapmayız. Her istatistiğimiz doğru mudur? Hayır ama veriler eğer yanlış geliyorsa benim yapacak bir şeyim yok. İş istatistiklerindeki verilerim... Biz de doğru olmadığını biliyoruz. Niye? Çünkü, muhasebecisine verdiğini, Maliye'ye gönderdiğinin aynısını veriyor. Kayıt dışı kısmını göstermiyor. Ne yapabiliriz buna biz. Adam demiş ki 'benim cirom bu kadar, istihdamım bu kadar'. Ne yapabiliriz buna.. 'Hayır arkadaş senin ciron bu kadar' diyecek bir pozisyonumuz yok ki. Yani orada ne veriyorsa onu yayınlamak durumundayız, fakat yayınladığımız verilerde, kesinlikle, hiçbir şekilde ama hiçbir şekilde oynamak yok. Veri değiştirme olmaz."

-"TÜİK, BÜYÜME RAKAMLARINDA TAHMİN VE YORUM YAPMAZ"-

TÜİK'in aynı şekilde büyüme rakamlarında da verileri analiz ettiğini ve bir tahmininin söz konusu olmadığını belirten Aydemir, "Bize veriler neyi söylüyorsa, alandan topladığımız verileri analiz eder ve sonucu açıklarız. Bizi rakamın büyüklüğü, küçüklüğü değil, onu doğru yayınlamak ilgilendirir. Yorum yapmayız, zaten ilgilendirdiği anda biz, TÜİK olarak yanlış yapmaya başlarız. TÜİK tahmin yapmaz, yorum da yapmaz. Yaptığımız zaman çünkü bir yerin tarafı oluruz. O nedenle sonuçlar neyse onu açıklarız" açıklamasında bulundu.

-"SUÇ EKONOMİSİNDEN GELEN PARA TEMEL OLARAK GAYRİMENKULDE KULLANILIYOR"-

Kurum olarak kayıt dışını büyük oranda yakaladıklarını bildiren Aydemir, ancak tamamını yakalamalarının mümkün olmadığını açıkladı. Aydemir, bir soru üzerine, tarım dışı istihdamda kayıt dışılık oranının yüzde 25.5'e düştüğünü kaydetti. Suç ekonomisinden gelen gelirleri de büyük oranda yakaladıklarını açıklayan Aydemir, bu gelirlerin nerede kullanıldığının sorulması üzerine, "Suç ekonomisinden gelen paralar nerede kullanılıyor, en temel gayrimenkulde kullanılıyor" ifadelerini kullandı.

-"BİZ, ELEŞTİRİYE HAZIR DEĞİLİZ"-

TÜİK'in milli gelirde ön istatistik verileri açıklamasının söz konusu olup olmadığına ilişkin bir başka soruya Aydemir, şu yanıtı verdi:

"Bu sürekli gündeme gelen bir konu. Bizim şu an için böyle bir çalışmamız yok. Bizim toplum olarak ve bulunduğumuz ortam olarak erkenden açıklama yapıp, daha sonra bunu sürekli güncellediğimizde alacağımız eleştiriye biz hazır değiliz. Toplum da bu tür bir erken veri açıklayıp, sonra değiştirilmesine hazır değil. Bunu net söylüyorum. Biz TÜİK olarak yapabiliriz ancak biz diyelim ki milli geliri açıkladık. Diyelim 'yüzde 5' dedik. Sonra revize ettik yüzde 6.. Ben gazetedeki manşetleri görebiliyorum.. veya yüzde 5 dedik, yüzde 4-3'e düştü.. Dolayısıyla bizim şu anki ortam itibariyle en az güncelleme yapabileceğimiz zamanda veri açıklamak sanıyorum daha iyi, şu an için. Belki şartlar mümkün kılar o zaman açıklayabiliriz."

-"MİLLİ GELİR, GELİR YÖNTEMİYLE AÇIKLANACAK"-

Harcamalarla açıklanan milli gelirin, bu yıl gelir yöntemiyle açıklanacağını bildiren Birol Aydemir, "Gelir yöntemiyle milli gelir açıklanacak. Her yıl da tekrarlayabiliriz" dedi. Turizm Bakanlığı'nın turizm gelirlerinin düşük hesaplandığını düşündüğü ve turizm datalarının revize edilmesi yönündeki çalışmaların hatırlatılması üzerine Birol, konuyla ilgili paket turlara bakıldığını ve mevcuta oranla daha yukarıda bir turizm gelirini muhtemelen hesaplayacaklarını söyledi. Elektrik fiyatlarına yapılan zamların enflasyonu hangi yönde etkileyeceği yönündeki bir başka soruya Aydemir, enerjideki fiyat artışlarının enflasyon endeksini ne kadar etkileyeceği konusunda bir açıklama yapmalarının söz konusu olmadığını söyledi. Bu konuda yorum da yapmadıklarını vurgulayan Aydemir, "Biz sadece veriyi açıklarız. TÜİK artık daha şeffaf. Eleştiri aldığımız enflasyon konusunda, kendimize güvenimizden dolayı hiç bir hata yapmadığımızı düşünüyoruz" dedi. - İstanbul