Anayasa Mahkemesi'den Jandarmayı Sevindiren Karar

Anayasa Mahkemesi, 6 aydan fazla hapis cezasına hüküm giyen jandarmanın ilişiklerinin kesilmesine ilişkin düzenlemeyi, adaletli ve eylemle orantılı olmayan ölçüsüz bir hak yoksunluğuna yol açtığı gerekçesiyle iptal etti.

Askeri Yüksek İdare Mahkemesi Birinci Dairesi, baktığı bir davada, 3466 sayılı Uzman Jandarma Kanunu'nun, ilişik kesmeyi düzenleyen maddesindeki, 6 aydan fazla hapis cezasına hüküm giyenlerin ilişiklerinin kesileceği düzenlemesini Anayasa'ya aykırı bularak, iptali istemiyle Anayasa Mahkemesi'ne başvurdu. Başvuruyu görüşen mahkeme, düzenlemeyi iptal etti. İptal kararının gerekçesi Resmi Gazete'nin bugünkü sayısında yayımlandı. Kanun koyucunun asli cezalara bağlı olarak kimi yoksunluklar öngörüp öngörmeme konularında anayasal ilkeler çerçevesinde takdir hakkına sahip olduğunun belirtildiği gerekçede, ceza hukukunda, doğrudan doğruya bir suçun karşılığı olmak üzere öngörülen asli cezanın yanında, bu cezanın etkisini artırmak, suç işlenmesinde caydırıcılığı sağlamak için, asli cezaya ek olarak kimi hak yoksunluklarının da getirildiği kaydedildi. Uzman jandarmaların mesleklerinin saygınlığı, bunlara karşı toplumun güven duygusu ve içeriklerinde yer alan etik değerleri göz önüne alınarak, bu mesleği icra edecek olanların belli suçlardan mahküm olmaları halinde, asli cezanın yanı sıra sürekli olarak hak yoksunluğunun öngörüldüğünün anımsatıldığı gerekçeli kararda, "Ancak, ceza hukuku alanında olduğu gibi hak yoksunluğu getiren itiraza konu düzenlemede de kuralların, önleme ve iyileştirme amaçlarına uygun olarak ölçülü, adil ve orantılı olması gerekir. Kanun koyucunun hak yoksunluklarını belirlerken takdir hakkı çerçevesindeki tercihini de Anayasa'ya uygun olarak kullanması gerektiği açıktır" denildi.

-CEZA ADALETLİ VE EYLEMLE ORANTILI DEĞİL-

Gerekçede, dava konusu kuralda, meslek veya görevlerin özelliklerine, suçların niteliğine, bu suçlara verilen cezalar ve cezaların süresine, suçların kasıtla veya taksirle işlenip işlenmediğine bakılmamakta ve işlenen suçlar arasında bir kademelendirme de yapılmayarak altı aydan fazla hapis cezasına mahküm olan uzman jandarmaların söz konusu mesleği sürekli olarak icra edememeleri gibi insan hayatında çok önemli bir hukuki sonuç öngördüğü belirtildi. Kararda, bu durumun kişilerin işledikleri suçlara göre adaletli ve eylemle orantılı olmayan ölçüsüz bir hak yoksunluğuna yol açtığı belirtildi. Hüküm Anayasa'da belirtilen hukuk devleti ilkesine aykırı olduğu gerekçesiyle iptal edildi. İptal hükmü, karar Resmi Gazete'de yayımlandıktan 6 ay sonra yürürlüğe girecek. - Ankara