İş Kazaları 'Cuma Hutbesi'nde: Suça İlahı Adalet Üzerinden Mazeret Üretilmemeli

Diyanet İşleri Din Hizmetleri Genel Müdürlüğü tarafından hazırlanan ülke genelinde okunması istenen Cuma hutbesinde işverenlerin çalışanlara karşı sorumluluklarını yerine getirmesi gerektiği hatırlatılırken, suç ve vurdumduymazlıklarına ilahi kudret üzerinden mazeret üretmenin yanlış olduğu vurgulandı.

Cuma hutbesinde bu hafta ticaret ve iş ahlakı ele alındı. Hutbede; İslam dininin iş ve ticaret ahlakını doğruluk, dürüstlüktür, helal-haram duyarlılığı, işçi-işveren hakkına riayet, alın terine saygı ve onu heba etmeyi esas aldığı, kazanç için her yolun mübah sayılamayacağı, kardeşin sırtına basarak kazancın arttırılamayacağı işin ucuzu ve kolayına kaçılamayacağı belirtildi. Hutbenin bir bölümünde, "Hele gelir elde etmek için insan onuru, haysiyeti çiğnenemez, emek sömürülemez, can güvenliği tehlikeye atılamaz. İnsan için vazgeçilmez olan hayat hakkı hiçbir bedele değiştirilemez" denildi. Hutbede şöyle devam edildi:

"Yüce dinimiz, iş güvenliği ve ahlakına böylesine önem vermişken günümüzde ihmalkarlıklar, vurdumduymazlıklar sebebiyle yaşanan iş kazalarına hemen her gün üzüntüyle şahit olmaktayız. Türlü eza, cefa ve meşakkatle çalışan kardeşlerimizin fedakarlığı her türlü takdirin üstündedir. Ancak, onların en değerli kazancı elde etmek için akıttıkları alın terlerinin heba edilişi, ölüm riski altında güvensiz ortamlarda çalışmaya mahkum edilişleri, hayat haklarının hiçe sayılışı, vicdanların kabul edebileceği bir durum değildir. Bu, apaçık bir haksızlıktır. Bu, insan hakkını, hukukunu, saygınlığını çiğnemektir. İnsan hakkını çiğnemek, onun saygınlığına halel getirmek aslında onu yaratan Allah'a saygısızlıktır. Kaldı ki, mümin bir kimse, kul hakkına riayetin Alemlerin Rabbine saygı olduğunu gayet iyi bilir. İş hayatında yaşadığımız üzücü hadiseleri değerlendirirken Yaratıcının sonsuz kudretini hiçe saymak ne kadar yanlışsa insanın ihmal kaynaklı suç ve vurdumduymazlıklarına ilahi kudret üzerinden mazeret üretmek de o kadar yanlıştır. Bu sebeple, ilahi adalete gölge düşüren tez ve yorumlardan kaçınmak gerekir."

Hutbenin devamında bir tarafta helal-haram düşünmeden konforun alabildiğine kuşattığı bir yaşam tarzı sürdürülürken, diğer tarafta tek kaygısı evine ekmek parası götürmek için çaba harcayan insanlar olduğu belirtilirken, "Ne acıdır ki modern zamanlar, iş ve ticaret ahlakımızı da etkiledi. Dürüst, güvenilir, işinin ve işçinin hakkını verenlerin yanında sadece maddiyat ve kazanç odaklı düşünenlerin de sayısı arttı. Rahmet Elçisi'nin 'Bizi aldatan bizden değildir' uyarısı, ticaretin de bir imtihan, mesleğin gereğini yapmanın da bir ibadet olduğunu unutanlarca dünyevi çıkarlara kurban edilir hale geldi" denildi.

Hutbenin son bölümünde, müminin; her şeyden önce güvenilir kişi anlamı taşıdığı, bu nedenle kazanırken de başkasının hakkına tecavüz etmemesi gerektiği vurgulanırken şu ifadeler yer aldı:

"O, helal kazanç uğruna dürüstçe yaptığı her işin ibadet olduğu bilinciyle hareket etmelidir. Mümin, çoluk çocuğuna yedireceği haram bir lokmanın, kendi midesini kavuran bir ateş topu olacağını unutmamalıdır. Rabbimizin şu ölçüleri, müminin kazanç felsefesi olmalıdır: 'Ölçüde ve tartıda hile yapanların vay haline! Onlar insanlardan bir şey ölçüp aldıkları zaman, tam ölçerler. Fakat, kendileri onlara bir şey ölçüp, yahut tartıp verdikleri zaman eksik ölçüp tartarlar. Bunlar, büyük bir günde tekrar dirileceklerini sanmıyorlar mı? Ey İman edenler! Karşılıklı rızaya dayanan ticaret dışında mallarınızı aranızda haksızlıkla yemeyin." - İstanbul