TAYSAD Başkanı Birinci: Türkiye Otomotiv Tedarik Sanayisi Küresel Mobilite Dönüşümünde Kritik Rol Oynuyor

TAYSAD Başkanı Yakup Birinci, Türkiye otomotiv tedarik sanayisinin küresel mobilite dönüşümünün en kritik üretim halkalarından biri olduğunu belirtti. Elektrifikasyon, dijitalleşme ve jeopolitik gelişmelerin sektörü stratejik bir unsur haline getirdiğini vurgulayan Birinci, Türkiye'nin güçlü üretim altyapısı, mühendislik kabiliyeti ve Avrupa'ya yakınlığı sayesinde küresel tedarik zincirlerinde kritik bir konumda bulunduğunu ifade etti.

2025 yılında dünya otomotiv üretimi 96,5 milyon adet, Avrupa üretimi 17,6 milyon adet olurken, Türkiye 1,5 milyon adetlik üretimle dünyada 11. sırada yer aldı. 2026 yılında da benzer üretim seviyeleri bekleniyor. Ancak Birinci, bu rakamların sadece hacmi gösterdiğini, niteliğin elektrifikasyon, dijitalleşme ve sürdürülebilirlik ekseninde şekillendiğini belirtti.

'Made In EU' girişimi, Türkiye için önemli bir dönüm noktası olarak öne çıkıyor. Türkiye'nin Avrupa otomotiv sanayisinin değer zincirinin ayrılmaz bir parçası olduğunu vurgulayan Birinci, Gümrük Birliği çerçevesinde Türkiye'de üretilen ürünlerin bu kapsamda değerlendirilmesinin rasyonel bir yaklaşım olduğunu söyledi.

Jeopolitik riskler, özellikle ABD-İran savaşı nedeniyle Hürmüz Boğazı'nın kapanması, sektörü etkileyen unsurlar arasında yer alıyor. Enerji maliyetlerindeki artışlar ve lojistik aksaklıklar üretim maliyetlerini etkileyebilirken, Türkiye'nin coğrafi konumu ve Avrupa pazarına yakınlığı bu dönemlerde fırsatlar yaratıyor.

Sektörde yüksek iş gücü maliyetleri, finansmana erişim ve küresel rekabet baskısı gibi yapısal sorunlar bulunuyor. Verimlilik odaklı dönüşümün zorunluluk haline geldiğini belirten Birinci, operasyonel mükemmeliyet, dijitalleşme ve yapay zekâ projelerinin önemini vurguladı.

Türkiye'de otomotiv sanayisinde yerlilik oranı ortalama yüzde 60 seviyesinde olup, ticari araçlarda yüzde 70'in üzerine çıkıyor. Mobilite Teknolojileri Fonu, batarya teknolojileri ve yapay zekâ gibi alanlarda yerli girişimleri destekleyerek teknoloji kapasitesini artırmayı amaçlıyor.

Birinci, sektörün önünü açmak için dijitalleşmenin hızlandırılması, yeşil dönüşüm kredileri, eğitim programları, Ar-Ge teşvikleri ve yerli üretim destekleri gibi adımlar önerdi. Ayrıca, stratejik dönüşüm, dijital teşvikler, finansman erişimi, eğitim seferberliği ve ihracat desteği gibi 9 kritik maddeyi sıralayarak, Türkiye'nin küresel bir mobilite üssü olma potansiyeline dikkat çekti.

Risk yönetiminin sadece kriz anlarında değil, sürekli olarak ele alınması gerektiğini vurgulayan Birinci, dijitalleşme ve kamu-özel sektör koordinasyonunun önemini belirtti. Türkiye'nin coğrafi avantajını kalıcı rekabet üstünlüğüne dönüştürmek için yapısal sorunların çözülmesi gerektiğini ifade etti.