Fıstık Fiyatlarından Hem Üretici Hem Tüketici Dertli

ADEM YILMAZ - Gaziantep'le özdeşleşen, baklavadan çikolataya, hamurlu tatlılardan yemeklerle kadar birçok alanda kullanılan fıstık, bu sene hem üreticiyi hem de tüketiciyi zor durumda bıraktı.

Geçen yıl yaşanan don olayları ve ürünün "yok yılı" olması nedeniyle fıstık fiyatları adeta cep yakıyor. Yeni ürün tahmini için nisan ayını bekleyen fıstık sanayicileri, eldeki stokların 6 ay daha idareli kullanılmasını tavsiye ediyor.

Gaziantep Fıstık Sanayicileri Derneği Başkanı İlhan Eralp, AA muhabirine yaptığı açıklamada, fıstığın hemen hemen bütün tatlı ve gıda maddelerinde kullanıldığını, en çok kullanılan tatlının ise baklava olduğunu söyledi.

Baklavacıların fıstığın fiyatındaki artış nedeniyle zor günler geçirdiğini hatırlatan Eralp, "Fiyatlar yükselince maliyetlerin yükselmesi kaçınılmaz oluyor, dolayısıyla satışların azaldığını tahmin edebiliyorum. Buna kısa vadede yapacak bir şey yok. Çünkü ürün gerçekten yok" dedi.

Yıllarca fıstığını sezon başında alan firmaların bunun üstesinden geldiklerini ifade eden Eralp, "Sezon başında fıstığın kilogramı 55-65 lira arasında değişiyordu. Bu fiyattan fıstık alıp stok yapanlarda sorun yok. Ama finansal gücü yetersiz olanlarla planlama yapamayanlarda sorun yaşanıyor. Fıstık şimdi 85 liradan satılıyor. Bu da baklava fiyatlarının maliyetlerini ciddi şekilde artırıyor" diye konuştu.

"Biz bütün bir yılı kaybederken, baklavacılar da 5-6 ay karlarından fedakarlık yapacaklar"

Baklavacılar için fıstığın, kaymak, yağ ve unla karşılaştırıldığında kullanımının daha az olduğuna dikkati çeken Eralp, tamamen fıstık işiyle uğraşan sanayicilerin ise daha fazla etkilendiğini vurguladı. Fıstık sanayicilerinin ham madde bile bulmakta zorlandığına işaret eden Eralp, yaşadıkları sorunlara rağmen ürün bulup baklava ve çikolata üreticisine sunduklarını dile getirdi.

Yaşanan sorunlara katlanmak zorunda olduklarını dile getiren Eralp, şöyle konuştu:

"Baklava ve Tatlı Üreticileri Derneğiyle de görüşeceğiz. İşletmelerimizde stok yok ancak günlük ürün bulabiliyoruz. Çikolata ve dondurma sektöründen ciddi iptaller geliyor. Bu kaçınılmaz son ama 6 ayımız var. Bunu böyle götürmek istiyoruz. Fıstığın fiyatı pahalı ama bu ürünün yerini tutacak başka bir ürün de yok. Fıstığı fındıkla, cevizle ikame edemezsiniz. Fıstık az kullanılacak. Bir kilogram baklavada 300 gram değil de 200 gram kullanıldığında kimseye bir şey olmaz. Biz bütün bir yılı kaybederken, baklavacılar da 5-6 ay karlarından fedakarlık yapacaklar. Ürünü bulduğumuza şükretmemiz lazım. Bizi bugüne getiren 2013 mahsulü değil, 2011 ve 2012 mahsulüyle bugüne kadar idare edebildik. İnşallah 2014 ve 2015'i kurtarabiliriz. Ondan sonrasının önü açık, yeni dönem tahminleri için nisanın sonunu beklemek lazım. Don ve yağışlarının bitmesi gerekiyor."

"Yapılacak kısmi ithalata karşı değiliz"

Eralp, ithalatın tek başına geçici bir süreyle pansuman bile olamayacağını ancak fiyatın yükselmesini engelleyebileceğini dile getirdi.

İthalatın Türkiye için çözüm olmadığını savunan Eralp, baklavacının ithal fıstığı kullanmayacağını ifade etti.

Yapılacak kısmi ithalata zamanı ve miktarı sınırlı olmak suretiyle karşı olmadıklarını aktaran Eralp, şunları kaydetti:

"Yeni hasat sezonuna kadar miktarı belirlenir, sınırlamayla yapılabilir. Bu da geçici bir çözüm olur. Kayıt dışılık bu sektörün maalesef canına okumaktadır. Bazıları bundan zaman zaman haksız kazanç sağlayabilir ama sanayicilerin envanterini bilmesi lazım. Antep fıstığıyla ilgili insanlarda ciddi hassasiyet var. Bu da normal, şehrin ismiyle anılıyor. Yoksa bizim çuval ve iplik sanayicisinden farkımız yok. Bizim ham madde sorunumuz var. İthal etmek en doğal hakkımızdır. Ama bu yaşadığımız sıkıntılara rağmen ithalatın sınırlamayla yapılmasını istiyoruz." - Gaziantep