Arhavi'de Dere Islahı Tartışması

Haber: Uğur İSTANBULLU

(ARTVİN) - Artvin'in Arhavi ilçesine bağlı Balıklı ve Ulukent köylerinin yer aldığı Pilarget Havzası'nda Devlet Su İşleri (DSİ) tarafından yürütülen dere ıslahı çalışmaları tartışma yarattı. Pilarget Doğa ve Yaşam Derneği Sekreteri Fazlı Zoraloğlu, çalışmanın ekosisteme zarar verdiğini belirterek, "Bu bir dere ıslahı değil, bir ekolojik sistemin katledilmesidir. Derenin içindeki bütün taşlar kaldırılıyor, çift yönlü duvar çalışması yapılıyor. Ağaçlar yok edildikten sonra suyun nereye gideceği bellidir. Bu bölge özel doğal sit alanıdır ve tüm uyarılara rağmen yapılan bu müdahale kabul edilemez" dedi.

Arhavi'deki Balıklı Köyü ve Pilarget Havzası, Osmanlı-Rus Harbi ve Kurtuluş Savaşı dönemlerinde çatışmalara sahne olmuş tarihi bir bölge olarak öne çıkıyor. Bölge Koruma Kurulu tarafından 1. derece sit alanı olarak tescillenmiş ve Danıştay kararıyla da bu statüsü kesinleşmiş olmasına rağmen, bölgede yürütülen maden ve dere ıslah çalışmaları tepkilere neden oldu. DSİ tarafından yürütülen çalışmada bölgedeki doğal kayaların parçalanması ve beton çalışmaları sırasında çimentonun suya karışması sonucu balıkların öldüğü belirtildi.

Pilarget Doğa ve Yaşam Derneği Genel Sekreteri Fazlı Zoraloğlu, DSİ'nin dere ıslah çalışmasının ekosistemi katlettiğini söyleyerek, "Derenin içindeki bütün taşlar kaldırılıyor, sökülüyor ve çift yönlü bir duvar çalışması gerçekleştiriliyor. Aslında bu bir dere ıslah çalışması değil, bir ekolojik sistemin katledilmesidir" dedi.

"VATANDAŞ NE OLDUĞUNU ANLAMAKTA ZORLANIYOR"

DSİ'nin yöre sakinlerini bilgilendermeden çalışma başlatmasını eleştiren Zoraloğlu, "Yaklaşık 15-20 yıldır Arhavi'de Balıklı ormanlarında kesilmedik ağaç kalmadı. Dolayısıyla daha önce gerçekleşmeyen sel felaketleri, şimdi 2-3 yılda bir gündeme gelmektedir. Ormanı talan ettikten, ağaçları yok ettikten sonra suyun nereye akacağı bellidir, vadiye inecektir. DSİ bu tecrübeye ve bilgiye sahip değil mi? Bu durumu yalnızca küresel ısınmaya bağlamak bilimsel değil. Önce oradaki ağaç katliamının durdurulması gerekir. Daha sonra ormanın içine yol yapılması konusu gündeme gelmiştir. Bu yol kime hizmet etmektedir, niçin yapılmaktadır, köylünün görüşü alınmış mıdır? Hiçbir bilgilendirme yapılmamıştır. Vatandaş ne olduğunu anlamakta zorlanmaktadır. Ancak sonuçlarını Arhavi halkı yaşamaktadır" diye konuştu.

"BÖLGE ÖZEL DOĞAL SİT ALANI NİTELİĞİNDE"

Dere ıslahı için öncelikle havzanın etüt çalışmasının yapılması gerektiğini bildiren Zoraloğlu, şunları kaydetti:

"Bu bölge endemik ve doğal yaşam açısından çok zengin. Trabzon Tabiat Koruma Kurulu'nun kararları vardır, Artvin Valiliği'nde ve ilgili kurumlarda da bu belgeler mevcut. Bölge özel doğal sit alanı niteliğinde. Buna rağmen nasıl böyle bir uygulama yapılmaktadır? Bu dere, köyün ve Arhavi merkezinin içme suyu ihtiyacı için kullanılıyor. Bu nedenle mutlak koruma altında olması gerekir. Devlet Su İşleri'nin bundan haberi yok mu? Bu uygulama nasıl yaptırılmaktadır? Belgeler elimizdedir. Bir müteahhidin insafına bırakılarak böyle bir çalışma yapılamaz. Çeşitli mahkeme kararları ve Danıştay onayı bulunan bir süreçte, bölgenin hassas ekosistemi nedeniyle yapılacak her türlü müdahalenin telafisi imkansız zararlar vereceği belirtilmiştir. Bu faaliyetlerin kamu yararı ve hizmet gerekleriyle bağdaşmadığı yönünde karar vardır. Buna rağmen bu çalışmaların devam etmesi kabul edilemez ve derhal durdurulmalıdır."

Balıklı Köyü'nde yaşayan bir vatandaş ise balık ölümlerini cep telefonu ile kaydederek, "Artvin Arhavi Balıklı Köyü'nde dereden balık topladık. Yaklaşık otuz metre duvar yapılmıştı ve dereye çimentolu su bırakıldı. Bütün balıklar telef oldu. Görmüş olduğunuz 21 tane balık var, ancak yüzlercesi burada telef oldu. Bu değerli alabalıklar zehirlendi ve hepsi öldü" dedi.