Cari Açık Yüzde 387 Arttı

Cari açık 2010 yılı Ağustos'ta geçen yılın aynı ayına göre yüzde 387 artışla 609 milyon dolardan 2 milyar 966 milyon dolara yükseldi. Cari açığın artışında dış ticaret açığının bir önceki yılın Ağustos ayına göre yüzde 48 oranında artarak 5 milyar 735 milyon dolara ulaşması ve hizmetler dengesi kaleminden kaynaklanan net gelirlerin yüzde 18.9 oranında azalarak 2 milyar 965 milyon dolara gerilemesi etkili oldu. Cari açık, 2010 yılı Ocak-Ağustos döneminde geçen yılın aynı dönemine göre yüzde 220 artışla 8 milyar 735 milyon dolardan 27 milyar 978 milyon dolara yükseldi.

Türkiye'deki Hızlı Büyüme Dikkat Çekerken, Cari Açık Kaygılandırıyor

Türk hükümetinin 2010 büyüme tahminini önemli ölçüde yükselirken cari açığı tahmini de bir kattan fazla artırması yurt dışında dikkat çekti. Wall Street Journal gazetesinin yayımladığı haber analizinde büyüme tahminlerinin "dramatik" bir biçimde yükseltilmesini "hızlı toparlama"nın yansıması olarak yorumlarken, "Ancak hızlı büyüme ile birlikte, Türkiye'nin cari açığı, önemli ölçüde genişledi. Bu da, bazı ekonomistler ve derecelendirme kuruluşları arasında ekonominin, onu dış şoklara açık bırakan bir yapısal dengesizliği olduğuna ilişkin kaygı yarattı" denildi.

ABD'nin borsa ve finansal çevrelerinin gazetesi Wall Street Journal tarafından yayınlanan bir haber analizinde Türk hükümetinin 2010 ve 2011 büyüme tahminlerini "dramatik" bir biçimde yükselerek yüzde 6.8 ve yüzde 4.5'e çıkarttığı belirtilirken bunun ekonominin "hızlı toparlanması"na vurgu yaptığı yorumu yapıldı. Haberde şöyle devam edildi:

"Ancak Ankara, orta vadeli ekonomik planının ana çizgilerini açıklarken de iç talebinin beslediği büyüme zamanlarında ekonomi için zayıf bir unsur oluşturan cari açığına ilişkin bu yılki tahmini de bir kattan fazla artırdı."

Piyasaların büyüme tahminin gözden geçirilmesi beklentisinin bulunduğu belirtilirken Türk ekonomisinin 2009 yılında yaşadığı daralmanın ardından bu yılın ilk yarısında güçlü bir büyüme sağladığı, Türkiye'nin Çin ile birlikte en hızlı büyüyen G-20 ekonomilerinin olduğu vurgulandı.

-"SEÇİM ÖNCESİ BİR MİKTAR EKSTRA HARCAMA OLSA DA ÖNEMLİ DEĞİL"-

Türk ekonomisine ilişkin bir değerlendirmesinde bulunan Credit Agricole Cheuvreux yükselen piyasalar baş stratejisti Simon Quijano-Evans de, "İlk ayrıntılar, çok gerçekleşebilir bir bütçe programını sunuyor. 2011 yılında seçim öncesi bir miktar ekstra harcama olsa da fazla önem taşımaz çünkü Türkiye çok rahat bir mali pozisyonda ve dünya çapında en inandırıcı sicillerden birine ve gerileyen bir borç/GSYH oranına sahip" diye konuştu.

WSJ tarafından yer verilen haberde yine cari açığa dikkat çekilerek şöyle denildi:

"Ancak hızlı büyüme ile birlikte, Türkiye'nin cari açığı bu yıl, tüketimin beslediği büyümenin ithalatın artmasına neden olurken önemli ölçüde genişledi. Bu da, bazı ekonomistler ve derecelendirme kuruluşları arasında ekonominin, onu dış şoklara açık bırakan bir yapısal dengesizliği olduğuna ilişkin kaygı yarattı."

Haberde hükümetin 2010 cari açığı tahmini, yüzde 18 milyar dolardan GSYH'ya oranla yüzde 5.4 anlamına gelen 39.3 milyar dolara yükselttiğine, bu yılki dış ticaret açığının da 65.8 milyar dolar olması beklendiğine dikkat çekildi.

Cari açığı bir kenara bırakılırsa Türkiye'nin orta vadeli görünümünün, piyasalar için olumlu bir haber oluşturduğu kaydedilirken de bunun da son birkaç hafta borsada yaşanan iyimserliği de yansıdığı, borsanın yeni bir rekora tırmanırken liranın dolara karşı son iki yılın en yüksek değerine ulaştığı vurgulandı.

-"ORTA VADELİ PLANI, IMF İÇİN GÜVENCE OLUŞTURABİLİR"-

Orta vadeli planın, enflasyon ve işsizlik tahminlerinin de aktarıldığı haberde "Güncelleşmiş ekonomik planın yayımlanması, Ankara'nın, hükümet harcamalarını sınırlamaya ve bütçe açığını önemli ölçüde azaltmaya yönelik, çok beklenen yasal düzenlemeleri geciktirmesinin ardından hükümetin mali disipline olan bağlılığını sorgulayan Uluslararası Para Fonu gibi kuruluşlar için bir güvence oluşturabilir" yorumu da yapıldı.

Yeni plana göre hükümetin bütçe açığının GSYH'ya oranını bu yıldaki yüzde 4'den gelecek yılda yüzde 2.8'e ve 2011'de yüzde 2.4'e indirmeyi taahhüt ettiğine dikkat çekilirken de "Ankara, bu taahhüdün, derecelendirme kuruluşlarının Türkiye'nin notunu yatırımcı derecesine yükseltmeye teşvik edeceğini umuyor" denildi.

(ANKA/DEVAM)