Tüik: Anket Faaliyetlerinin Angarya Olarak Değerlendirilmesi Yanlış

Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK), Türkiye'nin ekonomik ve sosyal yapısında meydana gelen değişmelerin belirlendiği Yıllık Sanayi ve Hizmet İstatistikleri Araştırması'nın örnek birimini girişimlerin oluşturduğunu vurgulayarak, yürüttükleri faaliyetin yasal dayanağı olan bir kamu görevi olduğunu vurguladı. TÜİK, bu faaliyetin firmalar açısından bir angarya olarak değerlendirilmesinin yanlış olduğunu vurguladı.

TÜİK'ten yapılan yazılı açıklamada Kurum'un yürüttüğü araştırmalarla ilgili olarak son günlerde bazı basın yayın organlarında çıkan haberler nedeniyle açıklama yaptı. Kurum'un 5429 sayılı Türkiye İstatistik Kanunu uyarınca çeşitli konularda sayım ve araştırma düzenlendiği ve sonuçlarını kullanıcılara sunduğunu vurgulayan TÜİK, yürüttüğü araştırmalardan bir tanesinin de Yıllık Sanayi ve Hizmet İstatistikleri Araştırması olduğunu, her yıl düzenli olarak gerçekleştirilen bu çalışma ile Türkiye'nin ekonomik ve sosyal yapısında meydana gelen değişmelerin belirlendiğini, ekonominin önemli bir bölümünü oluşturan sanayi ve hizmet sektöründeki girişimlerin yapısı izlendiğini, uluslararası istatistiksel karşılaştırmaların ve milli gelir tahminlerinin yapılabilmesine olanak sağlandığını ifade etti. Yıllık Sanayi ve Hizmet İstatistikleri Araştırmasının örnek birimini girişimlerin oluşturduğuna dikkat çeken TÜİK, "Anketin cevaplanmasında işyeri bazındaki tüm araştırmalarımızda olduğu gibi 5429 sayılı Türkiye İstatistik Kanunu'nun 8. ve 54. maddesi kapsamında yasal olarak sorumlu girişimin kendisidir. Ancak, anketin içeriğindeki soruların mali bilgiler ile alakalı olması nedeniyle bu bilgilerin girişim yetkilileri tarafından muhasebecilerince ya da mali müşavirlerince doldurulması istenmektedir. Çalışma 2003 yılından itibaren kağıt ortamında yürütülmüş, anketörlerimizce girişimlere dağıtılan soru formları girişimlerin muhasebecilerince ya da mali müşavirlerince doldurulmuş ve yine anketörlerimizce geri toplanmış, toplanan formlar, bölge müdürlüklerimizde görevli personel tarafından veri tabanına kaydedilmek suretiyle sistemimize aktarılmıştır. Bu yılki uygulamada ise kağıt soru formları yerine, web uygulamamıza giriş yapmaya imkan sağlayan kullanıcı adı ve şifreler imza karşılığı araştırmanın örnek birimi olan girişimlere teslim edilerek, araştırma teknolojik gelişmelere uygun şekilde üç farklı yolla yürütülmeye başlanmıştır. Veri derleme yöntemlerimizdeki değişikliklerin temel amaçları arasında; veri kalitesinin artırılması, istatistiki birimlerin üzerindeki cevaplayıcı yükünün azaltılması, veri derleme süresinin ve maliyetinin azaltılması başta gelmektedir."

-"e-VT PROJESİ BAŞTA TÜRMOB OLMAK ÜZERE ÇEŞİTLİ MESLEK ODALARINDAN CİDDİ DESTEK ALDI"-

Özellikle kağıt ortamında yürütülen anketlerde cevaplayıcı yükünün fazla olduğu eleştirileri dikkate alınarak geliştirilen Elektronik Veri Transferi (e-VT) projesinin, tüm serbest muhasebeci ve mali müşavir odalarının üst birliği olan Türkiye Serbest Muhasebeci Mali Müşavirler ve Yeminli Mali Müşavirler Odaları Birliğinin (TÜRMOB) ev sahipliğinde 20 Şubat 2014 tarihinde İstanbul'da yapılan toplantı ile tanıtıldığını bildiren TÜİK, bu süreçte başta TÜRMOB olmak üzere çeşitli meslek odalarından ve Türkiye'nin önde gelen muhasebe yazılım firmalarından ciddi destek alındığını kaydetti.

-ARAŞTIRMALARA CEVAP VERENLERE TEŞEKKÜR-

e-VT projesi ile girişimlere, Yıllık Sanayi ve Hizmet İstatistikleri Araştırması kapsamında derlenen verilerin çok büyük bir kısmının (yaklaşık yüzde 85'i), muhasebe yazılımları üzerinden Kurumun veri tabanlarına otomatik olarak elektronik ortamda transfer edebilme imkanı sağlandığını belirten TÜİK, şu açıklamalarda bulundu:

"Bu programı kullanan girişimler, sahip oldukları muhasebe veya ERP uygulamaları ile anketle istenen bilgileri 15-20 dakika gibi kısa süre içinde gönderebilmektedir. Söz konusu araştırmanın 2014 yılında yeni veri derleme teknikleri ile yürütülmesi girişimlere ve mali müşavirlere ilave bir yük getirmediği gibi, zamanlılık ve kalite açısından oldukça olumlu katkılar sağlamıştır. Zira Türkiye genelinde 170 bin 646 girişim üzerinden yürütülen 2012 yılı uygulamasının ilk ayında bu işyerlerinin sadece yüzde 1'inin verisi sisteme aktarılabilmişken, 192 bin 496 girişim üzerinden yürütülen 2013 yılı uygulamasının ilk ayında araştırmanın yüzde 43'ünü oluşturan, 12 bin 500'ü e-VT üzerinden olmak üzere, toplam 82 bin 700 girişimin verisi sisteme aktarılabilmiştir. Açıklamalarımızdan da anlaşılacağı üzere yürüttüğümüz faaliyet yasal dayanağı olan bir kamu görevi olup, bu faaliyetin firmalar açısından bir angarya olarak değerlendirilmesi yanlıştır. Üstelik ülkemizin ekonomik yapısında meydana gelen değişimlerin izlenebilmesi açısından da yürütülmesi zorunlu bir faaliyettir. Basında belirtildiği şekilde araştırmanın büyüklüğü de milyonlar düzeyinde değildir. Bu vesile ile 2014 yılında başlattığımız bu değişime katkı veren başta TÜRMOB olmak üzere tüm Serbest Muhasebeci ve Mali Müşavir Odaları'na, araştırmalarımıza cevap veren firma yetkililerine ve serbest muhasebeci ve mali müşavirlere teşekkür ederiz."