Bitlis Ahlat Mezar Taşları Yeniden Ayağa Kaldırılıyor

Türk tarihi açısından önemli bir değer sahip olan Selçuklu döneminden kalan mezar taşlarının bulunduğu alanın Cumhurbaşkanı Abdullah Gül'ün himayesine almasını ardından, çevre düzenlemesi, restorasyon, konservasyon ile mezar taşlarını okunması ve kaldırılması için 2 yıl önce hızlandırılan çalışmalar sürdürülüyor. Bugüne kadar 236 taş okunarak tebelaları dikilirken, kazı başkanı Van Yüzüncü Yıl Üniversitesi Sanat Tarihi Bölüm Başkanı Prof. Dr. Recai Karahan, çalışmalara 15 Haziran'da başladıklarını, bu yıl içerisinde 20 civarında mezar taşını düzelttiklerini söyledi. Ahlat Selçuklu mezarlığındaki çalışmaların titizlikle sürdürüldüğünü belirten Prof. Dr. Karahan şöyle konuştu

Derin kazı yapmadan, çevre düzenlemesi, restorasyon, konservasyon ve yayın için uğraşıyoruz. Bu yıl en fazla önem verdiğimiz üç konu var. Eğilen ve yıkılmak üzere olan taşlara müdahale ediyoruz. Eğilen taşları mümkün olduğu kadar düzleştirip teraziye alıyoruz. Bu yıl 20 civarında taşı düzelttik. Ayrıca taşların üstünde oluşan dikenlerin temizlenmesi işini de önemsiyoruz. Bu dikenler zaman içinde taşın içindeki yazıların silinmesine neden oluyor. Üçüncü önemli işimiz ise bu taşların üzerindeki yazıları okumaya çalışıyoruz. Şu ana kadar 236 taşı okuduk. Bunları da yayınlamaya başladık. Pek çoğunu da bilgi levhası olarak taşların önüne koyduk. Yani mezarlığı gezen kişiler taşlar ve yatan kişi hakkında detaylı bilgiye bu levhalarla ulaşabilecek. Bunu bizlere soruyorlardı. Özellikle yurt dışından ve ülkenin değişik illerinden gelenler merak ediyorlardı. Bizde bu merakı gidermek için Arapça, İngilizce ve Türkçe yazılarla taş ve mezar hakkındaki bilgileri levhalara yazarak mezarların önüne bıraktık.

Mezarlıkta aile kabristanı denilen bölgede bir mezar taşında bulunan işareti de açıklayan Prof. Dr. Karahan, Selçuklu Mezarlığı içinde bulunan bir aile kabristanı var. Burada bir taşın üstünde Hz. Süleymanın mührü var. Bunu bilmeyenler burası bir Yahudi mezarı mıdır diye soruyorlardı. Ancak biraz detaylı incelendiğinde bu işaretin Hz.Süleyman'ın mührü olduğunu görecekler. Biz bu mezarın 1249 yılında ölen Mecduddin Tahsin'e ait olduğunu bilgi levhası şeklinde önüne koyarak bu tür düşüncelerin de önüne geçmiş olduk. Mezarlıkta her yıl rutin olarak yaptığımız ot temizliği işini bu yıl da yaptık. Yerde yatan çok kıymetli taşları bu şekilde görmüş olduk. Bölgede bulunan kaplumbağalar taşlara zarar veriyordu. Oymalar yapıyorlardı. Bu oymalar zamanla suyla dolarak taşın yıkılmasına neden oluyordu. Otları ortadan kaldırtınca kaplumbağalar da ya mezarlığın dışına çıktılar, ya da ağaçların gölge yerlerine sığınmaya başladılar. Kazı çalışmalarını Ekim ayı başlarına kadar sürdürmeyi düşünüyoruz dedi.