Çanakkale - Ata'Nın Ölümsüz Fotoğrafını Çeken Makine Sergide

ÇANAKKALE savaşları sırasında, Binbaşı Haydar Mehmet Alganer'in, Ulu Önder Atatürk'ü siperdeyken fotoğrafladığı makine ile günlüğünün de içinde bulunduğu arşiv, Boğaz ve Garnizon Komutanlığı Deniz Müzesi'nde sergilenmeye başladı.

Çanakkale kara savaşları sırasında Atatürk'ün fotoğraflarını çeken ve özellikle siperdeki ölümsüz kareyle bilinen Binbaşı Haydar Mehmet Alganer'in tüm arşivi iki yıl önce varisleri tarafından Çimenlik Kalesi'ndeki Çanakkale Boğaz ve Garnizon Komutanlığı Deniz Müzesi'ne bağışlandı. Arşivde yer alan ve bugüne dek yayımlanmayan Çanakkale cephesinden 300'e yakın fotoğraf da uzmanlar tarafından incelemeye alındı. Baskıya hazırlanan fotoğrafların gelecek günlerde müzede sergileneceği bildirildi. Alganer'in cephede tuttuğu Osmanlıca yazılı 'anı portre' türü günlüğü ise yaklaşık 14 aylık çalışma sonucu Türkçe'ye çevrildi. Haydar Mehmet Alganer imzalı, incelemeden geçen Çanakkale cephesinde Atatürk'ü gösteren bazı fotoğraflar ile günlükteki anılar, 4 cephe düzenini gösteren harita ve 2 taarruz hattı krokisi, müzenin özel bölümünde ziyaretçilere açıldı. O dönem Kurmay Albay olan Mustafa Kemal Atatürk'ü siperdeyken gösteren Alganer imzalı ölümsüz fotoğraf da müzedeki yerini aldı.

Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi (ÇOMÜ) Eğitim Fakültesi Öğretim Üyesi Yrd.Doç.Dr. Ahmet Esenkaya, Haydar Mehmet Alganer'in çektiği fotoğraflar ve yazdığı günlükle tarihe ışık tuttuğunu belirterek, "Alganer, Conkbayırı bölgesinde 19'uncu Tümen'e bir ziyaret sırasında, o dönem Kurmay Albay rütbesindeki Atatürk'ü, 17 Haziran 1915'te hafızalara kazınan bir fotoğrafla ölümsüzleştirdi. Birçok tarih kitapta ve kaynakta yer bulan bu ölümsüz kare çekilirken, deklanşöre o basmıştı. Bu bilgi daha önce kamuoyuna açıklanmıştı. Genelkurmay Başkanlığı'nın arşivlerine de girmişti. Alganer, o ölümsüz fotoğrafı Atatürk'e günler sonra hediye etmişti" dedi.

Alganer'in günlüğünün Türkçe'ye çevrildikten sonra Çanakkale Boğaz ve Garnizon Komutanlığı Deniz Müzesi'nce kitapçık haline getirilip ziyaretçilere sunulduğunu aktaran Yrd.Doç.Dr. Esenkaya, "İnsanlar bu kitapçık ile Atatürk'ü siperde gösteren ünlü fotoğrafın kim tarafından çekildiğini kolayca öğrenmiş, Alganer'i tanımış oldu" diye konuştu.

ALGANER KİM

Haydar Mehmet Alganer, 1880 yılında İstanbul'da doğdu. 1966 yılında hayatını kaybetti. Çanakkale cephesinde bulunduğu dönemde 35 yaşında ve Binbaşı rütbesindeydi. 28 Nisan 1915'te Arıburnu'ndaki 16'ncı Kolordu Kurmay Başkanlığı, 1'inci Şube Müdürlüğü'ne tayin oldu. 28 Mayıs'ta ise tekrar Gelibolu üzerinden Kolordu Kurmay Başkanı olarak cepheye hareket etti. 15 Ağustos'ta 1'inci Kolordu Kurmay Başkanı olarak Kumkale civarındaki Anadolu Grubu'nda görev aldı. Cephede 1 Kasım 1915'te Uzunköprü civarında bulunan 3'üncü Piyade Tümeni Kurmay Başkanı olarak son kez görev aldı.

Erdem SÜREK/ÇANAKKALE, (DHA)

(Tür: Yurt)