Petrol zengini ülkeye soğuk duş! Çıkan fatura öyle böyle değil

Petrol gelirleriyle dünyanın en zengin ekonomilerinden biri olan Suudi Arabistan, ülke ekonomisini petrol bağımlılığından çıkarıp turizm ve teknolojiyi odağına alan Vizyon 2030 planı kapsamında devasa bina ve mega yapı projelerine imza attı. Ancak bu fütüristik projeler, maliyetlerin beklenenden çok daha yüksek çıkmasıyla birlikte ülke bütçesinde ciddi bir sarsıntıya yol açtı.

73,8 MİLYAR DOLARLIK BÜTÇE AÇIĞI

Ekonomi yönetiminin bu dev yatırımlar için ayrılan kaynakları koronavirüs sonrası ekonomik toparlanma sürecinde çeşitli altyapı ve teknoloji yatırımlarına kaydırması, petrol fiyatlarındaki gerilemeyle birleşince Suudi Arabistan 2025 yılını yaklaşık 73,8 milyar dolar bütçe açığıyla kapattı. Özellikle yılın son çeyreğinde yaşanan 25 milyar dolarlık açık, ülkenin mali bilançosunda dikkat çekici bir kırılma yaratmış durumda.

"AKILLI ŞEHİR" PROJESİNİN FATURASI AĞIR OLDU

Suudi Arabistan'ın en dikkat çeken mega projeleri arasında yer alan "akıllı şehir" Neom, dev eğlence kompleksi Qiddiya ve planlanan 2 kilometre yüksekliğindeki Rise Tower gibi fütüristik yapılar, sadece mimari açıdan değil finansal boyutlarıyla da dünya gündemine oturdu. Ancak petrol gelirlerindeki düşüş bu projeler için ayrılan bütçeyi zorladı ve ülkede mali disiplin tartışmalarını yeniden gündeme getirdi.

DEVLET GELİRLERİ BÜYÜK ÖLÇÜDE AZALDI

Petrolün varil fiyatının Brent bazında 76 dolardan 62 dolara kadar gerilemesi, Suudi Arabistan'ın devlet gelirlerinde yıllık bazda yaklaşık yüzde 20'lik bir düşüşe yol açtı; bu durum, mega projelerin finansmanını daha da zorlaştırdı.

Uzmanlar, Suudi Arabistan'ın ekonomik çeşitlendirme stratejisinin uzun vadede sürdürülmesinin kritik olduğunu belirtirken, mega ölçekli projelerde maliyet kontrolü ve önceliklendirme ihtiyacını vurguluyor. Planlanan birçok projenin gecikmesi veya bütçe revizyonuna gitmesi gündemde olan bir diğer risk unsuru olarak değerlendiriliyor.