İran'ın Nükleer Programı

İran'ın nükleer programı konusunda Tahran yönetimi ile Uluslararası Atom Enerjisi Kurumu (UAEK) arasındaki üçüncü tur görüşmenin cuma günü Viyana'da gerçekleşeceği bildirildi. Görüşmede, "yapısal yaklaşım" belgesi ele alınacak.

İran'ın Birleşmiş Milletler Viyana ofisi nezdindeki daimi temsilciliğinde yapılması kararlaştırılan görüşmeye İran adına Büyükelçi Ali Asker Sultaniye ile UAEK adına güvence denetimlerinden sorumlu başkan yardımcısı Herman Nackaerts ve UAEK Başkanı Yukiya Amano'nun siyasi danışmanı Rafael Grossi'nin katılacağı bildirildi.

Amano'nun geçtiğimiz 2 1 Mayıs'ta Tahran'a yaptığı resmi ziyaret sırasında üzerinde mutabakat sağlanan "yapısal yaklaşım uygulaması" konulu belgenin detaylarının cuma günkü görüşmede ele alınacağı belirtiliyor.

-"Yapısal yaklaşım uygulaması"-

İran ile UAEK arasında üzerinde mutabık kalınan "yapısal yaklaşım uygulaması" konulu belgenin içeriği hakkında ise resmi bir makamlardan halen bir açıklama yapılmadı.

İran ile UAEK arasındaki nükleer görüşmeleri yakından izleyen diplomatik kaynaklar, İran'ın nükleer programına ilişkin açıklığa kavuşturulması gereken birçok konu bulunduğuna işaret ederek, "yapısal yaklaşım uygulaması" belgesinin, açıklığa kavuşturulması gereken konuların ve nükleer tesislerde yapılacak denetim çalışmalarında izlenecek yöntemin belirlenmesini öngördüğünü belirtiyor.

UAEK Başkanı Amano da, İran'ın nükleer programına ilişkin geçtiğimiz haziranda hazırladığı son raporunda "İran'ın nükleer tesislerinde askeri amaçlı faaliyette bulunup bulunmadığının açıklığa kavuşturulamadığını" belirtmişti.

Tahran yönetimi ise, UAEK ve ABD başta olmak üzere bazı Batı ülkelerinin

"İran'ın nükleer programının askeri amaçlı olduğu yolundaki kaygılarının yersiz olduğunu" belirterek, programının barışçıl amaçlı olduğunda ısrar ediyor.

İran yönetiminin nükleer tesislerinde "uranyumu yüzde 20 oranında zenginleştirmeyi başardığı" yolundaki açıklamasını UAEK müfettişleri de teyit ediyor. Hatta, yapılan son denetimlerde Parçin nükleer tesisinde uranyumun yüzde 27 oranında zenginleştirildiğine dair bazı kanıtlar bulunduğu kayıtlara geçirilmişti.

Nükleer enerji uzmanları, nükleer silah üretebilmek için uranyumun asgari yüzde 80 veya 90 oranında zenginleştirilmesi gerektiğini bildiriyor.

BM Güvenlik Konseyi'nin daimi üyelerinden Rusya ve Çin ile Bağlantısız hareketindeki ülkeler, Tahran'ın da taraf olduğu Nükleer Silahların Yayılmasının Önlenmesi Antlaşması (NPT) ile güvence denetimleri anlaşması hükümleri uyarınca nükleer enerjiyi barışçıl amaçlı kullanma hakkına sahip olunduğunu belirterek İran'a destek veriyorlar.

Muhabir : Ali H. Yurtsever

Yayıncı : Ogün Duru - VİYANA