Labranda Tehdit Altında

Depremlere, YANGINLARA DİRENEN LABRANDA, DİNAMİTLERE DE DAYANMAYA ÇALIŞIYOR

Muğla'nın Milas İlçesi'nde yer alan Labranda antik kentinde 2011 yılı kazı çalışmaları başladı. Adnan Menderes Üniversitesi Öğretim Üyesi ve Labranda Kazısı Eşbaşkanı Dr. Fatma Bağdatlı Çam, maden ocaklarındaki çalışmalarda patlatılan dinamitlerin antik kentte hissedildiğini belirterek, "Bu patlatmalar zor şartlarda ayakta duran yapıların daha çabuk zarar görmesini ve daha çabuk yıkılabilmesini sağlamakta" dedi.

Labranda antik kentinde 1948 yılında başlatılan kazı çalışmaları sürüyor. İsveç'li Arkeolog Prof. Dr. Lars Karlsson'un başkanlığında sürdürülen kazı çalışmalarında görev alan Fransız Anadolu Araştırmaları Enstitüsü'nde görevli Dr. Olivier Henry, 21 kişilik bir ekiple bu yıl için start verdiklerini söyledi. şu an da iki ayrı projeleri bulunduğunu ifade eden Henry, "Birisi metropol projesi. Yani bütün metropolü kazıyoruz. Elimizdeki bilgilere göre Labranda etrafında yaklaşık 110 mezar var. Bu mezarların yüzde 70'ini kazdık. Aşağı yukarı her yıl 30 mezar buluyoruz" dedi. Labranda'nın sadece kutsal bir alan olmadığını, politik bir alan olma özelliğini taşıdığını, Kral Mausoles döneminde Labranda etrafında bir sur sistemi yapıldığını belirten Henry, "İkinci projede de Roma-Bizans dönemindeki Labranda'yı araştırıyoruz. 15 yıl önce bir kilise bulunmuştu. M. S. 4'üncü yılın sonu, 5'inci yüzyılın başlarına ait. İki yıl önce bir hamam sistemi, geçen yıl da bir kilise bulduk. Çalışmalarımız Eylül ayı sonuna kadar devam edecek. Bu kazılar 1948 yılından beri devam ediyor. Burası o kadar zengin bir bölge ki kazılar bir yüzyıl daha devam edebilir" dedi.

Labranda Antik Kenti Kazısı'nda eş başkan olarak görev yapan Adnan Menderes Üniversitesi Öğretim Üyesi Dr. Fatma Bağdatlı Çam da, büyük ekiple çalıştıklarını, restorasyon için çizimler yapıldığını, bunlar bittikten sonra restorasyon ve konservasyon çalışmalarına geçeceklerini söyledi.

MADEN ÇALIŞMALARI

Labranda'nın diğer antik kentlere göre, daha şanslı olduğunu belirten Çam, "Antik kentin taşları yerinden sökülerek başka alanlarda kullanılmamış. Ayakta kalan yapıların bir kısmı depremler ve doğal şartlardan dolayı zarar görmüş. Yıkılma tehlikesiyle karşı karşıya. Onun için bu yıl özellikle restorasyon çalışmalarına ağırlık vererek, duvarların çizimlerinin yapılması, daha sonra restorasyon ve ardından da konservasyon çalışmalarının yapılması planlanmakta. Labranda antik kentinin yakınlarında bazı maden çalışmaları yapılıyor. Maden ocaklarındaki dinamit patlamaları buradan da hissediliyor. Bu patlamalar zor şartlarda ayakta duran yapıların daha çabuk zarar görmesini ve daha çabuk yıkılabilmesini sağlamakta. Kaymakamlığa ve ilgili makamlara maden ocaklarının Labranda antik kentine verdiği zararlar hakkında bilgi aktardık" dedi.

YAPILARIN ÇOCU TAPINAK

Labranda hakkında bilgi de veren Çam, "Labranda antik kenti, kutsal alan. İ. Ö. 4. yüzyılın ortalarında Hekatomnik krallığı tarafından kuruldu. Buradaki ilk inşaat çalışmaları Kral Mausoles tarafından İ. Ö. 4. yüzyılın ortalarında başlatılmış. Daha sonra kardeşi İdrieus tarafından sürdürülmüş. Buradaki yapıların çoğu tapınak. Hekatomnos ailesiyle ilgili kutsal yapılar içermekte. Antik dönemde Labranda da yılda bir kere çok büyük bir festival düzenlenerek, tanrılara adaklar adanmaktaydı. Milas'tan buraya gelen 14 kilometre uzunluğunda 8 metre genişliğinde mermerden yapılmış bir antik yol vardı. Buradaki çalışmalar bu yol sayesinde yapılmış. Burada görev yapan rahiplerin evleri de bu alan içerisinde yer alıyordu. Labranda'da önemli su kaynağı var. Bu suyun bulunduğu kısımda büyük blok taşlardan yapılmış bir mezar yapısı var. Bu mezarın Hekatomnos ailesine ait kral veya yöneticiye ait olduğu düşünülmekte" dedi.