Çocukları Korumanın Yolları

Bahçeşehir Üniversitesi Eğitim Bilimleri Fakültesi Dekanı Prof. Dr. Yavuz Samur, "Bir sanatsal etkinlikle uğraşan, bir sportif faaliyetle uğraşan, kursu olan çocukların hiçbiri bağımlı olmuyor, o kadar çok oyun da oynamıyor. Özellikle çocukları meşgul edebilecek etkinliklerin sayısının artırılması gerekiyor." dedi.

Şanlıurfa ve Kahramanmaraş'ta okullarda meydana gelen olaylar ile çocukların dijital ortamlarda karşılaştıkları riskler ve olumsuz etkilerin tüm yönleriyle ele alınarak araştırılması, çözüm önerileri geliştirilmesi ve benzer olayların önlenmesi için alınması gereken tedbirlerin belirlenmesi amacıyla kurulan Meclis Araştırma Komisyonu, AK Parti Tokat Milletvekili Yusuf Beyazıt başkanlığında toplandı.

Toplantının açılışında konuşan Beyazıt, çocukları korumanın geleceği korumak olduğunu söyledi.

Kahramanmaraş ve Şanlıurfa'da yaşanan okul saldırılarına değinen Beyazıt, yaşanan hadiselerin okul, çevre, aile, sosyal medya ve dijital mecralar boyutunun olduğunu ifade etti.

Tek bir noktaya bakarak bu sorunu çözmenin mümkün olmadığını vurgulayan Beyazıt, "Olaylara bütüncül yaklaşmak gerekiyor. Çocuklar açısından tek başına sosyal medya çocukları mutsuz ediyor. Tehlikeli içerikler, bağımlılık yapıyor. Çocukların kitap okumasını, parkta oynamasını ve arkadaşlarıyla iletişim kurmasını engelliyor." dedi.

Beyazıt, komisyonda dijital medya platformlarının temsilcileri ile Milli Eğitim Bakanlığı ve İçişleri Bakanlığı yetkililerinin dinleneceğini, ayrıca Komisyonun İstanbul'da saha çalışması yapacağını söyledi.

"Ebeveynlerin çocuklarının oynadığı oyunları bilmeli"

Bahçeşehir Üniversitesi Eğitim Bilimleri Fakültesi Dekanı Prof. Dr. Yavuz Samur, okul saldırılarını hatırlatarak, yaşanan olayların kendilerini de üzdüğünü ifade etti.

Yıllardır bu alanda çalışmalar yaptığını, çocuklarla bir araya geldiğini ve çocukların hangi oyunları oynadığını bildiğini ifade eden Samur, ebeveynlerin çocuklarının oynadığı oyunları bilmesi gerektiğini belirtti.

Komisyonun alması gereken bazı kararların olduğunu ifade eden Samur, oyunların derecelendirilmesi ve sınıflandırılması gerektiğini söyledi.

Ebeveynlere yönelik kamu spotu hazırlanmasını isteyen Samur, şunları kaydetti:

"Ebeveynler bilsin, her oyunun bir yaşı olduğunu, yaşı uygun olmayan oyunların oynanmaması gerektiğini. Maalesef ebeveynler bu konuda bilinçsizler. O zaman daha tepede bir karar alınması lazım. Sosyal medya uygulamalarında yaptığınızın, dijital oyunlarda da gerçekleşmesini arzu ediyoruz. Bu çocuklar yaşlarına uygun olmayan oyunlar oynuyorlar. Benim okul öncesindeki çocuğum GTA oynuyorsa bu öncelikle ebeveynin suçudur ama devletin de bu noktada ebeveyne destek olması için sınırlandırma sistemlerinin geliştirilmesi noktasında rica ediyorum."

Yaz tatilinin başladığını anımsatan Samur, "Bir sanatsal etkinlikle uğraşan, bir sportif faaliyetle uğraşan, kursu olan çocukların hiçbiri bağımlı olmuyor, o kadar çok oyun da oynamıyor. Özellikle çocukları meşgul edebilecek etkinliklerin sayısının artırılması gerekiyor." ifadesini kullandı.

Okulda zorbalık yapan çocukların özelliklerini sıralayan Samur, bu çocukların ya yalnız ya ilgisiz ya da sevilmediğini söyledi.

En büyük sorumluğun ebeveynlerde olduğunu ifade eden Samur, ebeveynlerin çocukların oynadığı oyunları, yaptığı şeyleri kontrol etmesi gerektiğini vurguladı.

Bir milletvekilinin sorusu üzerine oyunların derecelendirilmesine ilişkin bilgi veren Samur, "Benim çocuğum 9 yaşındaysa 9 yaşa uygun oyunları görebilmeli, indirebilmeli ve oynayabilmeli. Bunun haricindeki diğer oyunları görememeli." ifadesini kullandı.

"Türkiye'de TÜİK verilerine göre 31,4 milyon oyuncu var"

Türkiye Oyun Geliştiricileri Derneği (TOGED) Danışma Kurulu Başkanı Tuğbek Ölek, Türkiye'de TÜİK verilerine göre 31,4 milyon oyuncu olduğunu, bunun yüzde 50'sinin 18 yaş üstü olduğunu söyledi.

Avrupa Oyun Bilgi Sistemine (PEGI) ilişkin bilgi vererek, Türkiye'nin de PEGI'nin üyesi olması için çalışmalar yürüttüklerini aktaran Ölek, sözlerini şöyle sürdürdü:

"Umuyoruz ki, bu sene içinde ya da gelecek senenin başlarında BTK'yı PEGI'nin asil üyelerinden biri haline getireceğiz. Burada bir milletvekilimiz 'yerli sistemi kurarız, devletin gücü var' dedi. Böyle bir şey mümkün değil. Suudi Arabistan kendi sistemini kurmaya çalıştı, şu an Suudi Arabistan'ın derecelendirmesini kullanan bir tane oyun yok. Dünyada her yıl 100 bin oyun çıkıyor. Her sene 100 bin oyunu devlet olarak tek tek açıp bakıp derecelendirmemiz mümkün değil. Bu formasyona sahip bizim kamu çalışanımız da yok. Bu derecelendirmeyi yapmak için 500-600 çalışanı olan yeni bir bakanlık kurmamız gerekiyor. Kaldı ki geçmişten gelen oyunlar da var. Bugüne kadar çıkmış 1 milyondan fazla oyun var."

Oyunlar içindeki sosyal etkileşime de değinen Ölek, oyun topluluklarında "toksik" ortam oluşabildiğini, bundan kendilerinin de rahatsız olduğunu söyledi.

Türkiye Bilişim Derneği (TBD) Yönetim Kurulu Üyesi Prof. Dr. Meltem Eryılmaz, dijital vatandaşlık müfredatının çok önemli olduğunu söyledi.

Dijital etik, yapay zeka sorgulaması ve veri mahremiyetinin müfredatlara entegrasyonunun önemli olduğunu dile getiren Eryılmaz, şunları kaydetti:

"Öğretmenler için dijital risk farkındalık eğitimleri, velilere yönelik dijital ebeveynlik programları, okullar için dijital güvenlik rehberleri ve çocuklara yönelik etik, yapay zeka modüllerinin de geliştirilebileceğini düşünüyoruz ve bunların da en azından bir farkındalık oluşturacağı kanaatindeyiz. Siber zorbalık, erken uyarı modeli olarak da topladığımız sürekli verileri analiz ederek tehditlerin tespiti ve bununla ilgili erken uyarı sistemlerinin geliştirilmesinin müdahaleleri, problemler ortaya çıkmadan önleyebileceğini düşünüyoruz."