Ergenekon Davası'nın Gerekçeli Kararı

Ergenekon Davası'nın gerekçeli kararının önsöz bölümünde, yazım sürecindeki "dosyaları yeniden inceleme ve degˆerlendirme" as¸amasında, verilen hükümlerin ne kadar isabetli oldugˆunun bir kez daha görüldüğü belirtilerek, "Sonuçta mahkememiz kararını bagˆımsız ve tarafsız olarak, tam bir vicdani kanaatle vermis¸tir. Ergenekon terör örgütünün hedefledigˆi amacın tam olarak gerçekles¸mesi durumunda milyonlarca insanın ve bunların ailelerin yas¸ayacagˆı acı düs¸ünüldügˆünde, millet adına karar veren mahkememizin aldıgˆı kararla milletin vicdanına ne kadar degˆer verdigˆi açıktır" denildi.

Önsöz bölümünde, kararın gerek ic¸erik gerekse sistematik olarak anlas¸ılabilir olması ic¸in bu¨yu¨k bir gayret sarf edildiği vurgulandı.

Önsözde, "Ergenekon Tero¨r Örgu¨tu¨"nu¨n ilk kez bir yargı merciince tero¨r o¨rgu¨tu¨ olarak kabul edilmesinden dolayı ayrıntılı ac¸ıklamalar yapıldığı belirtilerek, gerekc¸enin tam olarak kavranılabilmesi ve dogˆru olarak analiz edilebilmesi ic¸in her bir bo¨lu¨mu¨n ve bagˆlantılı oldugˆu bo¨lu¨mlerin, dipnotlar da go¨z o¨nu¨nde bulundurularak dikkatlice okunması gerektiği, yine sanıkların dogˆrudan soru sorulma (c¸apraz sorgu) as¸amasında verdigˆi cevapların da davanın ve sanıkların bireysel durumunun anlas¸ılması bakımından o¨nemli olduğu kaydedildi.

Tekrara sebep olmamak ic¸in bazı konulardan yalnızca bir bo¨lu¨mde bahsedildiği, dagˆınık binlerce delilin bir du¨zen ic¸inde iddia, savunma ve temyiz merciinin dikkatine sunulmasına gayret edildiği aktarıldı.

Gerekc¸eli kararın önsözünde, esas olarak "I·ddia Makamının I·ddiaları ve Sanık Tarafının Savunmalarını I·c¸eren Bo¨lu¨m (1.Kitap)", "O¨rgu¨tu¨n Varlıgˆının ve Eylemlerinin Anlatılıp Ortaya Koyuldugˆu ve I·lgili Delillerin Tartıs¸ılıp Degˆerlendirildigˆi Genel Bo¨lu¨m (2. Kitap)", "Sanıkların Bireysel Hukuki Durumları I·le I·lgili Delillerin Tartıs¸ılıp Degˆerlendirildigˆi Bireysel Bo¨lu¨m (3. Kitap)" olarak 3 başlık altında toplandığı belirtilen kararda, bu u¨c¸ kitap dıs¸ında "giriş" ile emanet ve masrafların da yer aldıgˆı "Hu¨ku¨m Fıkrası" bulunduğu anlatıldı. Kararda, ayrıca mahkeme kaleminin yaptıgˆı bir kısım c¸alıs¸maların da ekler başlıklı bölümde dijital olarak hazırlandığı bildirildi.

Kararda yer verilen bölümler

Önsözde, gerekçeli kararın Ceza Muhakemesi Kanunu ve Avrupa I·nsan Hakları Mahkemesi'nin sistematigˆi go¨zo¨nu¨ne alınarak yazıldığı belirtilerek, bölümler şöyle sıralandı:

"1 - Sorus¸turma as¸amasındaki olaylar kronolojik olarak anlatılmıs¸ ve bunların akabinde iddia makamı tarafından hazırlanan iddianamelerin sanıkların bireysel durumları dıs¸ındaki kısımları ve esas hakkındaki mütalaanın da genel kısımları özetlenmis¸tir. Sorus¸turma kronolojisine yer verilirken Tuncay Güney isimli kis¸inin 2001 yılındaki bir dolandırıcılık suçlamasıyla gözaltına alındıgˆı olayına da yer verilmis¸tir.

2 - Sanıkların ve müdafilerinin kolluk, savcılık, sorgu hakimligˆi, mahkemede tespit edilen sorgu ve savunmaları ile esas hakkındaki savcılık mütalaasına kars¸ı beyanları özetlenmis¸tir.

3 - Ergenekon silahlı terör örgütünün varlıgˆı ortaya konulmus¸, bu örgütün derin devlet/gladyo/kontrgerilla yapılanması oldugˆu ve esas olarak Türk Silahlı Kuvvetleri içinde yasadıs¸ı olarak örgütlendigˆi delilleriyle anlatılmıs¸tır. Bu bagˆlamda Ergenekon terör örgütüne ait örgüt belgeleri içerigˆi ve hazırlanıs¸ı bakımından kars¸ılas¸tırmalı olarak ayrıntılı ele alınmıs¸tır. Yine geçmis¸te yargılaması yapılan ve Ergenekon terör örgütünün bir hücresi oldugˆuna kanaat getirilen çetenin yargılandıgˆı Susurluk Davası ile dosyamız arasındaki bagˆlantılara yer verilmis¸tir.

4 - Ergenekon terör örgütünün özellikle amaç suçlara ilis¸kin eylemleri ve eylem planları tartıs¸ılmıs¸ ve degˆerlendirilmis¸tir."

Gerekçeli kararın 5. bölümünde, sanıklar ve müdafileri tarafından dile getirilen usuli, teknik ve esasa ilis¸kin itirazlarla ilgili yargılama sürecinde alınan ara kararlara ve bu konuda mahkemenin degˆerlendirilmelerine yer verildiği belirtildi.

Sanıkların bireysel hukuki durumlarının ele alındıgˆı 6. bölümde her bir sanıgˆın sabit görülen eylemleriyle ilgili deliller ve bunların içerigˆinin belirtildiği kaydedilen önsözde, şu ifadeler yer aldı:

"Kararın 6. bölümünde, isnad edilen suçun sübutu ve takdir edilen ceza ile ilgili olarak hukuki tartıs¸ma ve degˆerlendirme yapılmıs¸tır. Bazı isnat edilen suçların niçin olus¸madıgˆı, özellikle suç tarihine göre, 'cebir ve s¸iddet kullanarak Türkiye Cumhuriyeti Hükümetini ortadan kaldırmaya veya görevlerini yapmasını kısmen veya tamamen engellemeye tes¸ebbüs etme' suçu bakımından hangi ceza kanununun uygulanması gerektigˆi, 'geçitli suç' kavramının ne s¸ekilde olus¸tugˆu gibi hukuki konular açıklıgˆa kavus¸turulmus¸tur."

Kararın 7. bölümünde, sanıkların bazı haklarının ihlal edildigˆine dair itirazları dikkate alındığı ifade edilen önsözde, yargılama boyunca özellikle Avrupa I·nsan Hakları Sözles¸mesi'nde zikredilen temel hak ve hürriyetlere ilis¸kin bazı itirazlar Avrupa I·nsan Hakları Mahkemesi kararları bagˆlamında degˆerlendirildiği belirtildi.

Önsözde, sanıkların is¸ledigˆi sabit kabul edilen bas¸ta TCK 312. madde olmak üzere, sair suçlarının hukuki tartıs¸maları ile bu suç tiplerinin olus¸umu ile ilgili hukuki analizlerine ise 8. bölümde yer verildiği vurgulandı.

Kararın 9. bölümünde, Ergenekon terör örgütünün amaç suçlar ve bu suçların gerçekles¸tirilmesi ile ilgili yasal ve yasadıs¸ı eylemlerinin ayrı ayrı ele alındığına işaret edilerek, şunlar kaydedildi:

"Ergenekon terör örgütünün amaç suçları gerçekles¸tirmek için ön hazırlık mahiyetinde çalıs¸malar yapan sivil toplum örgütleri ile ilgili faaliyetlerine örgüt belgeleri ıs¸ıgˆında ayrıntılı olarak yer verilmis¸tir. Bu bagˆlamda 2003-2004 yıllarında yasadıs¸ı Cumhuriyet Çalıs¸ma Grubu tarafından icra ve organize edilen askeri darbe plan ve çalıs¸maları, Cumhuriyet gazetesine bomba atılması, bir Danıs¸tay üyesinin öldürülmesi, digˆerlerinin öldürülmeye tes¸ebbüs edilmesi, Cumhuriyet gazetesine molotof atılması, Genelkurmay Bas¸kanlıgˆı Karargahı'nda çalıs¸an bir kısım muvazzaf askerlerin amaç suçların gerçekles¸mesi bakımından icra ettigˆi faaliyetler, sahte isimlerle internet sitelerinin kurulması, 'I·rtica I·le Mücadele Eylem Planı'nın hazırlanması gibi eylemler delilleriyle tartıs¸ılmıs¸tır. Aynı konulara sanıkların bireysel hukuki durumlarının degˆerlendirilmesi bölümlerinde de ilgili oldugˆu kadarıyla yer verilmis¸tir."

"Karar, tam bir vicdani kanaatle verilmiştir"

Gerekçeli kararın önsüz bölümünün sonuç kısmında, "Özellikle belirtmek gerekir ki, gerekçeli kararın yazım sürecindeki 'dosyaları yeniden inceleme ve degˆerlendirme' as¸amasında mahkememizin verdigˆi kararın ne kadar isabetli oldugˆu bir kez daha tarafımızca görülmüs¸tür" denildi.

Bu sürecin vicdani kanaati daha da güçlendirdiği belirtilen bölümde, şu ifadelere yer verildi:

"Sonuçta mahkememiz kararını bagˆımsız ve tarafsız olarak, tam bir vicdani kanaatle vermis¸tir. Ergenekon terör örgütünün hedefledigˆi amacın tam olarak gerçekles¸mesi durumunda milyonlarca insanın ve bunların ailelerinin yas¸ayacagˆı acı düs¸ünüldügˆünde, millet adına karar veren mahkememizin aldıgˆı kararla milletin vicdanına ne kadar degˆer verdigˆi açıktır.

Örgütlü suçlarla ilgili birçok eser okuma, dosya inceleme ve Yargıtay içtihatlarını degˆerlendirme konusunda imkan, fırsat ve tecrübeye sahip mahkememizce çok açık olarak belirtilmek gerekirse, gerekçeli kararını yazdıgˆımız bu dava delil olarak emsalleriyle kars¸ılas¸tırılmayacak bir zenginligˆe sahiptir. Mevcut her çes¸it delillerin örtüs¸tügˆü, birbirini tamamladıgˆı ve dogˆruladıgˆı görülmüs¸tür. Öyle ki Yargıtay kararlarında suçun olus¸umu için nitelik ve nicelik olarak aranan delillerin çok üzerinde delile ulas¸ılmıs¸tır. Dosyada gerek örgütün varlıgˆı ve gerekse sanıkların bireysel durumları ile ilgili birçok delil bulunmaktadır. Öyle ki bazı delillere hem zaman hem de yer darlıgˆı nedeniyle sadece atıfta bulunmakla yetinilmis¸tir."

Önsözün sonuç bölümünde mahkemenin çalışma koşullarına da değinilerek, şunlar kaydedildi:

"Mahkememiz, 30 yılda bitmez denilen davayı gece gündüz, hiçbir mesai gözetmeksizin, senelik resmi izinlerinin çok az bir kısmını kullanıp geri kalanında yine yargılama faaliyetine devam ederek, hafta içi ve hafta sonu geç vakitlere kadar çalıs¸arak bitirmis¸, bu çok karmas¸ık davada verdigˆi kararın gerekçesini de büyük bir gayretle tamamlamıs¸tır. Gösterilen tüm olumsuz tavır ve tepkiler, sarf edilen kem sözler büyük bir sabırla ve hakimlik meslegˆinin vakar ve haysiyetine uyar s¸ekilde kars¸ılanmıs¸tır.

Bu gibi davalardan herkesin çıkarması gereken en önemli derslerden birisi de yargılamayı etkilemeye tes¸ebbüs anlamına gelebilecek sözlerden kaçınmak gerektigˆidir. Bu duyarlılık gösterilmedigˆinde hem yargılama uzamakta hem gerçekler degˆil toplumda olus¸turulan algılar üzerinden degˆerlendirmeler yapılarak yanlıs¸ ve haksız sonuçlara varılmakta hem de hakimler yıpratılmaktadır. Bunun ise topluma agˆır bedeller ödetecegˆi ortadadır. Bu nedenle olası benzer sorus¸turma ve davalarla kars¸ı kars¸ıya gelecek hakim ve savcıların 'adam sendeci' olmaya dogˆru evrilme tehlikesinin oldugˆunu söylemek de abartı olmaz."

- İstanbul