Suriye'deki Kimyasal Silahlar 4 Aşamada İmha Edilecek

Yüzlerce sivilin hayatını kaybettiği kimyasal katliamın ardından, dünya kamuoyu Suriye meselesindeki çözüm arayışlarına yoğunlaşmışken, ABD ve Rusya dışişleri bakanları John Kerry ve Sergey Lavrov İsviçre'nin Cenevre şehrinde bir araya geldi.

4 AŞAMALI İMHA PLANI

Rus Kommersant gazetesi Lavrov ve Kerry'nin Suriye için planladıkları yol haritasının satır başlarını yazdı.

1- Planın ilk aşamasında Şam yönetiminin Kimyasal Silahların Yasaklaması Örgütü'ne katılması öngörülüyor.

2- İkinci adımda ise kimyasal silah üretim merkezlerinin ve kimyasal silah bulundurulan cephanelerin tespit edilmesi bulunuyor.

3- Kommersant'a göre üçüncü aşama, Kimyasal Silahların Yasaklanması Örgütü tarafından görevlendirilecek bağımsız bir müfettiş heyetinin Suriye'de tarafsız incelemeler yürütmesinden oluşacak.

4- İki bakan son olarak da müfettişlerin rehberliği doğrultusunda kimyasal silahların nasıl ve kim tarafından yok edileceğini kararlaştıracak.

60 GÜNDE TESLİM ETMESİ GEREKİYOR

Kimyasal silaha sahip olduğunu kabul eden ve bir askeri müdahaleyi engellemek için Kimyasal Silahlar Sözleşmesi'ni (CWC) onaylayarak, katılım belgesini BM'ye sunan Suriye'nin, CWC'ye göre 60 gün içinde kimyasal silah stoklarını ve imha planını sunması gerekiyor.

2 GÜN BOYUNCA GÖRÜŞECEKLER

Lavrov ve Kerry'nin 'zorlu, karmaşık fakat uygulanabilir' olarak nitelendirdikleri planın detaylarını tartışmak için en az 2 gün boyunca görüşmelerde bulunacakları bildirildi. İlk günkü görüşmelerin ardından basın toplantısı düzenleyen Dışişleri Bakanı Kerry, temkinli konuşmayı seçti. Suriye rejiminin verdiği sözlerin kendileri için yeterli olmadığının altını çizen Kerry, "Bu bir oyun değil. Rusya'nın planı zaman kısıtlamasına uyularak uygulanmalıve uygulanmazsa sonuçları olmalı. Esad rejimini test edeceğiz" dedi.

OBAMA: GÖRÜŞMELERDEN UMUTLUYUM

Lavrov da "Prensipler üzerine kurulmuş bir anlaşma üzerinde çalışıyoruz" demekle yetindi. Cenevre'deki görüşmelerden umutlu olduğunu açıklayan ABD Başkanı Obama ise "Kerry'nin Lavrov ve diğer oyuncularla görüşmelerinin somut sonuçlara yol açabileceği noktasında umutluyum" diye konuştu. Bu arada Birleşmiş Milletler, Suriye'nin Kimyasal Silahlar Sözleşmesi'ne katılım isteğine ilişkin talebin kendilerine ulaştığını açıkladı.

ÖSO TEKLİFİ REDDETTİ

Öte yandan Rusya 24 televizyonuna konuşan Beşar Esad, "Teklif Rusya'dan geldiği için kimyasal silahları teslim etmeyi kabul ettik" diyerek "Kararımızda ABD'nin tehditlerinin hiçbir etkisi yok" açıklamasında bulundu. Özgür Suriye Ordusu'nun (ÖSO) komutanı General Selim İdris ise 'kimyasal silahların teslim edilmesini' içeren planı kabul etmediklerini açıkladı. İdris, planını 'zaman kazanmak için tasarlanmış siyasi bir manevra' olarak nitelendirdi.

75 BİN ASKER GEREKLİ

Suriye'nin başkenti Şam'da 21 Ağustos'ta kimyasal silah kullanılıp kullanılmadığını araştıran BM heyetinin raporunu pazartesi günü açıklaması bekleniyor. Ancak dünya pazartesinden bu yana ABD-Rusya arasında yürütülen Suriye'nin kimyasal silahlarının yok edilmesi teklifine odaklanmış durumda. Uzmanlara göre dünyanın en büyük kimyasal silah stoklarına sahip olduğu düşünülen Şam'ın kimyasal stoklarını yok etmek 10 yıl sürecek ve milyonlarca dolara ihtiyaç duyulacak.

ŞAM'IN ELİNDE 1000 TON GAZ VAR

Kimyasal Silahsızlanma Anlaşmasına imza atmayan Şam'ın elinde 1000 ton sarin, hardal, tabun ve VX gazının olduğu biliniyor. Bu stokların, 50 farklı askeri bölgede tutulduğu düşünülüyor. İlk olarak belirlenecek ekibin Suriye'deki kimyasalları tespit etmesi bekleniyor. Daha sonra stoklar imha edilecek. Ancak bu aşama da hiç kolay olmayacak. Suriye'de savaş sürdüğü için yok etme işleminin başka bir ülkede gerçekleştirilmesi bekleniyor. ABD Savunma Bakanlığına göre de kimyasalların güvenliği için 75 bin askere ihtiyaç var.

CIA, MUHALİFLERİ SİLAHLANDIRIYOR

AP ajansı istihbarat yetkililerine dayandırdığı haberinde, Amerikan Merkezi Haber Alma Teşkilatı'nın (CIA) birkaç haftadır Suriyeli muhaliflere "küçük silahlar" temin ettiğini bildirdi. CIA'nın, bir körfez ülkesi aracılığıyla roket güdümlü el bombası gibi tanksavar silahlar ayarladığı da belirtildi. Washington Post gazetesi de verilen yardım içinde araçlar, iletişim cihazları ve gelişmiş tıbbi savaş teçhizatları olduğunu yazdı.

ŞAM'DA YİNE GAZ KULLANILDIĞI İDDİA EDİLDİ

Suriye'nin başkenti Şam'ın Cobar bölgesinde rejim güçlerinin silahlı muhaliflere karşı zehirli gaz kullandığı ve çok sayıda kişinin gazdan etkilendiği ileri sürüldü. Suriye Genel Devrim Konseyi'nin açıklamasında, rejimin, Şam'da çeşitli silahlarla denetimi sağlamaya çalıştığı ve bunda başarılı olamadığı vurgulandı. Rejim güçlerinin Halep'te bir hastaneye de hava saldırısı düzenlediği ileri sürüldü.