Tarihi Kentler Birliği'nden kültürel mirasta yeni dönem

(ANKARA) - Tarihi Kentler Birliği Genel Sekreteri Oktay Özel, Tarihi Kentler Birliği Meclisi Olağan Toplantısı'nda, "Paylaşacağımız çalışmalar, aslında yeni bir dönemin başlangıcını işaret ediyor.Bugün ortaya çıkan tablo, belediyelerimizle kurduğumuz temasın, ortak akılla yürütülen teknik çalışmanın ve kültürel mirasa yönelik sorumluluğumuzun somut bir karşılığı niteliğinde" dedi.

Tarihi Kentler Birliği (TKB) Meclisi Olağan Toplantısı, Kocatepe Kültür Merkezi'nde gerçekleştirildi. Toplantıya Tarihi Kentler Birliği Genel Sekreteri Oktay Özel, TKB üye belediye başkanları, İstanbul Büyükşehir Belediyesi (İBB) Genel Sekreter Yardımcısı Mahir Polat, Ankara Kent Konseyi Başkanı Halil İbrahim Yılmaz, Gölbaşı Belediye Başkanı Yakup Odabaşı, Çankaya Belediye Başkanı Hüseyin Can Güner, Etimesgut Belediye Başkanı Erdal Beşikcioğlu, ABB bürokratları ile birçok ilçe başkanı ve vatandaş katıldı.

Özel, iki gün sürecek toplantının detaylarından bahsederek şunları söyledi:

"Bu toplantıda paylaşacağımız çalışmalar, aslında yeni bir dönemin başlangıcını işaret ediyor. Bugün ortaya çıkan tablo, belediyelerimizle kurduğumuz temasın, ortak akılla yürütülen teknik çalışmanın ve kültürel mirasa yönelik sorumluluğumuzun somut bir karşılığı niteliğinde. Eğitim programları, bölgesel toplantılar, teknik geziler, uzman buluşmaları ve iyi örnek paylaşımlarıyla belediyelerimizin koruma alanındaki deneyimini büyütmek; Birliğimizin önümüzdeki dönem çalışma anlayışının önemli başlıkları arasında yer almakta. Tarihi Kentler Birliği'nin asıl gücü de tam olarak buradan geliyor; farklı şehirlerden, farklı ölçeklerden, farklı deneyimlerden gelen belediyeleri aynı sorumluluk etrafında buluşturabilmek. Bugün burada paylaştığımız her çalışma, bu ortak sorumluluğun sahadaki karşılığı. Bundan sonrası için hepimize düşen görev, bu emeği kentlerimizde kalıcı sonuçlara dönüştürmek. Tarihi Kentler Birliği 2026 Yılı Olağan Birinci Birlik Meclisi Toplantımızın kentlerimiz, belediyelerimiz ve ülkemizin kültürel mirası için hayırlı sonuçlar doğurmasını diliyorum."

Özel'in konuşmasının ardından TKB Ankara Şube Temsilcisi Bekir Ödemiş, Ankara Büyükşehir Belediye Başkanı Mansur Yavaş'ın göreve geldiği 2019 yılından bu yana yapılan projeleri yaptığı sunumla anlattı.

MAHİR POLAT: "KÜLTÜREL ALANLARIN TAŞINMASI KONUSUNDA EŞİKTEYİZ"

Mahir Polat ise toplantının önemine dikkat çekerek şöyle konuştu:

"Türkiye'de koruma ve miras alanlarında ve kentlerin kimliğine, kültürel alanların taşınması konusunda bir eşikte olduğumuzu düşünüyorum. Bu son 5-6 yıllık çalışmalarda kendisini hissettiren başarılı projelerle beraber aslında neyin geldiğine biraz dikkat etmek üzere bir noktanın altını çizmek istiyorum. Tasarımcı mimarlık, korumacı mimarlıkla nerede yan yana gelebilirdi ve nerede aslında artık beraber çalışması gerekirdinin konularını yaşıyoruz. Bugün bizimle çalışan birçok mimar arkadaşımız aslında belki de bazıları ilk defa tarihi yapı çalışmış olabilirler. İlk defa aslında kültürel miras alanında bir interdisipliner alana geçmiş olabilirler. Peki biz ne kazanıyoruz aslında bu çalışmayla beraber? Salt koruma projeleriyle salt 3R projeleri dediğimiz projelerle işe başlayan projelerin aslında tarihi miras alanlarındaki ne kadar büyük bir potansiyel varken onun potansiyelini ne kadar aşağıya düşürebileceği ile ilgili birçok örnek biliyoruz Türkiye'de. Fakat bir o kadar da Türkiye'nin tasarımcı mimarlığıyla geldiği aşamada acaba biz tarihi mirasını dostlarımızla çalışma alanı olarak açtığımızda ne ile karşı karşıya kalıyoruzu görmek üzere olduğumuz bir çalışma."

"TARTIŞMAMIZ VE EN FAZLA KATKI YAPACAĞIMIZ 'FONSİYONLARIN NE OLACAĞI' KONUSU"

Hem İstanbul örnekleri, hem Türkiye'nin değişik noktalarından örnekler, hem Ankara örnekleri, hem çok başarılı bazı küçük kentlerdeki örnekler bizi artık koruma ve restorasyon alanında kaçınılmaz olarak çok güzel bir potansiyel getirmiş oldu. Cesurca denediğimiz tasarımcı mimarlığın tarihi miras alanlarında kazandırılmasının nasıl sonuçlar verebileceği ile karşı karşıya olduğumuz bir noktadayız. Bunun altını çok esaslı olarak çiziyorum çünkü belki bunu çok sağlam bir şekilde eleştiren korumacı dostlarımız olabilir. Bunun bu rotanın aslında geleneksel korumacılık alanında çok daha minimal düzeylerde kalacağı ile ilgili ilgili yaklaşımlar olabilir. Buradaki yaklaşımlar apaçık bir bir yaklaşımla beraber tartışılması gerekir. İki konu, bir tarihi yapılan özellikle yapısal olarak tasarım bütünlüğünde yeni müdahaleye açık hale gelmiş kadar tahrip olan yapılara yeni müdahalelerin nasıl olabileceği, burada hayal gücü ve özgün tasarımın bu projelerin nasıl geleceği ile ilgili bir aşama. İkincisi de fonksiyon. Fonksiyonu kültürel miras alanlarında bugüne kadar iyi örneklerini ne yazık ki veremediğimiz bir alan. Burada belediye başkanlarımız da var. Çoğunlukla tarihi yapılarla karşı karşıya kaldığımızda koruma arzusu çok fazla ama hemen önümüze ikinci bir sorun çıkar, 'Peki bu binaları ne yapacağız?'

Benim çok mesleki alanım yıllarımı da Yıldız Teknik Üniversitesi'nin müzecilik bölümündeki akademik çalışmamın da olduğu müze yönetimi bölümünde vermiştim ve benim dahi çok artık yorgun düştüğüm bir karar vardır. Bütün tarihi yapıların müze olması kararı. Yani neredeyse fonksiyon kararı verirken açmaza düştüğümüzde hemen orayı müze yapmak konusuna el atarız ve profesyoneller bunu çok sever ama kabul ederim ki halk bu kadar da sevmeyebilir, o kadar da kullanmayabilir. O yüzden bugünkü projelerin fonksiyon yaklaşımları da çok çok önemli ve yeni koruma anlayışında bence tartışmamız ve varlığımızla en fazla katkı yapacağımız fonksiyonların ne olacağı konusu."